Του Παναγιώτη Μπούρχα
Η στήλη του epirusgate.gr με πρόσωπα και συνεντεύξεις ανθρώπων του πρώτου βαθμού της Τοπικής Αυτοδιοίκησης της Ηπείρου, συμπληρώνει αισίως τη σημερινή Κυριακή, την πρώτη της εικοσάδα και λίγο πριν την ανάπαυλα του θέρους, επιλέξαμε συνειδητά να παρουσιάσουμε ένα… πρόσωπο και ένα θέμα, θέλοντας να τονίσουμε πως αν η Τοπική Αυτοδιοίκηση είναι ο βαθμός εξουσίας που βρίσκεται εγγύτερα στον πολίτη, είναι και η μοναδική δύναμη που μπορεί τελικά να προκαλεί και να δρομολογεί λύσεις.
Η σημερινή παρουσίαση θα είναι σε τρίτο πρόσωπο, με πρωταγωνιστή την ίδια την Τοπική Αυτοδιοίκηση και σε δεύτερο πλάνο, έναν… υπηρέτη της από την Ηγουμενίτσα, τον Αντώνη Μπέζα, πρώην Υπουργό και σημερινό επικεφαλής της παράταξης της ελάσσονος μειοψηφίας του Δήμου Ηγουμενίτσας, “Μαζί για την Ηγουμενίτσα”.
ΤΟ ΘΕΜΑ: Η παρουσία του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων στην Ηγουμενίτσα.
Η ιστορία παλιά και πονεμένη… Πριν από μερικά χρόνια, ΣΥΡΙΖΑ και ΝΔ ερίζανε για το ποιος είναι ο πιο υπεύθυνος που το Τμήμα του πρώην ΤΕΙ Ηπείρου έκλεισε, χωρίς συνέχεια στη διάδοχη κατάσταση του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, μετά τη συγχώνευση των δύο ακαδημαϊκών ιδρυμάτων, την οποία εν μια νυκτί αποφάσισε η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ, επί υπουργίας Γαβρόγλου. Εν μέσω κυβερνητικών ευθυνών, και οι εν μέρει επικοινωνιακά άγαρμπες ενέργειες της πρώην Πρυτανικής Αρχής του Παν. Ιωαννίνων, του Τρ. Αλμπάνη που έστρεψαν την πόλη της Ηγουμενίτσας εναντίον της, έβαλαν οριστικά τέλος στην παρουσία κάθε ακαδημαϊκής δραστηριότητας στην παραλιακή πόλη. Η επόμενη Πρυτανική Αρχή της Άννας Μπατιστάτου, με μεθοδικότητα σχεδίασε την επαναφορά του Πανεπιστημίου στην Ηγουμενίτσα, όχι φυσικά μέσω της ίδρυσης ενός νέου Τμήματος, αλλά με προγράμματα εποχικά, θερινά camp κτλ. στο χώρο του πρώην “Ξενία”, ο οποίος είναι παραχωρημένος ως το 2027 στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων. Εδώ περιγράφεται επίσημα η πρόταση του Πανεπιστημίου για την Ηγουμενίτσα.
Απέναντι στα σχέδια της Πρυτανικής Αρχής, το λάθος της οποίας είναι ενδεχομένως ο ακαδημαϊκός απομονωτισμός της και η έλλειψη πολιτικής κουλτούρας που δεν την έβαλαν στη λογική να παρουσιάσει τις προτάσεις της απευθείας στην τοπική κοινωνία ώστε να την κερδίσει, βρέθηκε από καιρό, ο βουλευτής Θεσπρωτίας της ΝΔ, Βασίλης Γιόγιακας. Είτε διαφωνούμε είτε συμφωνούμε, ο κ. Γιόγιακας είχε άλλες βλέψεις για το πρώην “Ξενία”, χωρίς να είναι πολιτικά εξουσιοδοτημένος για κάτι τέτοιο είναι η αλήθεια, συγκρούστηκε δημόσια με την Πρυτανική Αρχή επανειλημμένως για το συγκεκριμένο θέμα, χωρίς να παίρνει απαντήσεις στις επιθέσεις του προς την Πρυτανεία και την Πρύτανη, μέχρι την ανακοίνωση της 6ης Ιουνίου της Πρυτάνεως. Ο βουλευτής όμως, δεν έμεινε στην απλή δημόσια έκφραση των απόψεών του, για το πρώην “Ξενία” αλλά κατά τη συνάντησή του με τον Πρωθυπουργό στις αρχές Μαΐου, απέσπασε τρεις δεσμεύσεις για την Θεσπρωτία, η μια εκ των οποίων αφορούσε το πρώην “Ξενία” και την επιστροφή του ακινήτου στην ΕΤΑΔ για να δρομολογήσει το διαγωνισμό παραχώρησης του κτιρίου σε ιδιώτη, προκειμένου να επαναχρησιμοποιηθεί ως ξενοδοχείο. Κατά το βουλευτή αυτό σηματοδοτεί το “άνοιγμα” του κτιρίου στους πολίτες, όχι όμως, με την έννοια του δημόσιου χώρου, εφόσον θα μιλάμε για μια επιχειρηματική εκμετάλλευση. Λίγες μέρες μετά τη συνάντηση του βουλευτή με τον Πρωθυπουργό, η ΕΤΑΔ κίνησε τις διαδικασίες έξωσης του Πανεπιστημίου από το πρώην “Ξενία”, με μονομερή και αντισυμβατική ενέργεια.
Παραδοξότητα στην όλη υπόθεση συνιστά η αμηχανία της “προοδευτικής” διοίκησης του Δήμου Ηγουμενίτσας για το θέμα που ως ένα βαθμό ερμηνεύεται ως σύμπλευση με τον “γαλάζιο” κυβερνητικό βουλευτή – το ΠΑΣΟΚ και ο ΣΥΡΙΖΑ της Θεσπρωτίας αλήθεια, γιατί δεν παίρνουν θέση για το θέμα; Επειδή εγείρεται από έναν πρώην “γαλάζιο” Υπουργό; Τον περασμένο Μάρτιο, ο Δήμαρχος Παναγιώτης Νταής δήλωνε στο epirusgate: “Έχω πει ότι το Πανεπιστήμιο έχει δύο χρόνια να μας πείσει ότι μπορεί να αξιοποιήσει το “Ξενία” με μια πράξη που θα έχει προστιθέμενη αξία για την πόλη και την τοπική οικονομία. Αναμένουμε να την δούμε και να την κρίνουμε, θα στηρίξουμε αν είναι στη θετική κατεύθυνση, όμως για την ώρα, κάτι που δεν έχει διατυπωθεί με σαφείς λεπτομέρειες, δεν μπορώ να το σχολιάσω”. To Πανεπιστήμιο μίλησε με την ανακοίνωση της 6ης Ιουνίου, στη συζήτηση του δημοτικού συμβουλίου Ηγουμενίτσας την περασμένη εβδομάδα, η οποία προκλήθηκε από την αντιπολίτευση, ο Δήμαρχος επιβεβαίωσε τη δυσθυμία του για τις προθέσεις και προτάσεις της Πρυτανικής Αρχής, για την παρουσία του Πανεπιστημίου στην Ηγουμενίτσα, με ένα διαφορετικό μοντέλο, και όχι με τη λειτουργία ενός πανεπιστημιακού τμήματος. Κάτι τέτοιο σήμερα φαντάζει εντελώς ουτοπικό και ανεφάρμοστο: όταν Περιφερειακά Πανεπιστήμια, όπως αυτό των Ιωαννίνων, ακόμα και Τμήματα με ιστορία στην ανώτατη εκπαίδευση της χώρας, θα κινδυνέψουν από τα μη κρατικά Πανεπιστήμια που αναμένεται σε λίγους μήνες να λειτουργήσουν για πρώτη φορά στη χώρα μας, είναι δυνατόν να υποστηρίζει κανείς πως μπορεί το κράτος να ιδρύσει στην Ηγουμενίτσα ένα νέο βιώσιμο και ελκυστικό Πανεπιστημιακό Τμήμα εν έτει 2025; Ας είμαστε όλοι σοβαροί…
Ο αγώνας του Αντώνη Μπέζα
Ο Αντώνης Μπέζας έχει αναδείξει μια σειρά από μεγάλα θέματα για την Ηγουμενίτσα αλλά και για τη Θεσπρωτία – διαφωνεί ας πούμε, με την πρόταση δημιουργίας φυλακών στη θέση του στρατοπέδου Βέρση στους Φιλιάτες, που δρομολογεί στα λόγια τουλάχιστον, η κυβέρνηση της ΝΔ. Το θέμα της παρουσίας του Πανεπιστημίου στην Ηγουμενίτσα, έχει προβάλλει επανειλημμένα ο κ. Μπέζας. Το έκανε με εκκωφαντικό τρόπο και την περασμένη Πέμπτη, λίγες ώρες μετά το δημοτικό συμβούλιο της πόλης του, μιλώντας στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων της ΒΗΜΑ Τηλεόραση.
Καταστροφή η ΕΤΑΔ!
Ο πρώην πρόεδρος της ΕΤΑΔ υποστήριξε πως μια επιστροφή του “Ξενία” στην ΕΤΑΔ θα ήταν αρνητική εξέλιξη. Το είπε μάλιστα ακόμα πιο σκληρά: “Δεν υπάρχει πιο καταστροφικότερο από το να πέσουμε στα χέρια της ΕΤΑΔ και το λέω εγώ που διετέλεσα πρόεδρός της”, είπε ο κ. Μπέζας, ζητώντας ακριβώς γι’ αυτό τον λόγο να τον ακούσουν…
Ο κ. Μπέζας επέμεινε πως ο Δήμος Ηγουμενίτσας πρέπει σήμερα να στηρίξει το Πανεπιστήμιο στην ολοκλήρωση της ισχύουσας παραχώρησης ως το 2027 και να βάλει πλάτη ακολούθως, για την επέκταση της παραχώρησης και για τα επόμενα 30 χρόνια. “Ας αφήσει τη δημοσιοϋπαλληλική νοοτροπία ο Δήμαρχος και ας πάει να μιλήσει με το Πανεπιστήμιο. Εμείς το έχουμε ανάγκη…” τόνισε χαρακτηριστικά ο κ. Μπέζας, καλώντας το Δήμαρχο να έρθει σε διάλογο με το Πανεπιστήμιο και να προχωρήσει ο Δήμος σε προγραμματική σύμβαση με το Πανεπιστήμιο για τη συνδιαχείριση της έκτασης, γιατί άλλως δεν έχει τρόπο επέμβασης στο χώρο, αφού η ΕΤΑΔ δεν παραχωρεί σε Δήμους και έτσι και μόνο έτσι, θα μπορεί ο Δήμος να είναι κοντά στο Πανεπιστήμιο και να ελέγχει την τήρηση των υπεσχημένων και των συμβατικών εκ μέρους του δεσμεύσεων.
Αν το πρόβλημα είναι η χρηματοδότηση της αποκατάστασης του κτιρίου, για την οποία επιτροπή του Τμήματος Αρχιτεκτόνων Μηχανικών εκπόνησε μελέτη αποτίμησης υφισταμένης κατάστασης και πρόταση μεθοδολογίας διαχείρισης, προκειμένου να αξιοποιηθεί το ακίνητο για τις ανάγκες του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, δε χωρά κουβέντα πως ο Δήμος Ηγουμενίτσας οφείλει πρώτος να πιέσει και η Περιφέρεια Ηπείρου να διαθέσει όσα χρήματα απαιτηθούν για το έργο από το ΠΕΠ Ηπείρου.
Μάλιστα, ο κ. Μπέζας είπε πως ο Δήμαρχος κ. Νταής διαθέτει την τύχη… να έχει στο δημοτικό συμβούλιο έναν πρώην πρόεδρο της ΕΤΑΔ, έναν πρώην Δήμαρχο και μπορεί να καλέσει επίσης να έρθει στο πλευρό του και τον πρώην Δήμαρχο Ηγουμενίτσας και νυν αντιπεριφερειάρχη Θεσπρωτίας Θωμά Πιτούλη, για τη χάραξη μιας κοινής στρατηγικής για το Πανεπιστήμιο. Η παρουσία του Πανεπιστήμιου στην Ηγουμενίτσα μπορεί να δώσει προοπτική, νέα αύρα, εξωστρέφεια και επισκεψιμότητα όλο το χρόνο, αν αντιλαμβάνεται κανείς πως λειτουργούν πλέον τα Πανεπιστήμια και πόσο αλλάζουν τα δεδομένα πλέον, με την είσοδο των μη κρατικών Πανεπιστήμιων στην αγορά της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης της Ελλάδας.
Καταλήγοντας, ο κ. Μπέζας επέμεινε πως η κοινωνία της Ηγουμενίτσας πρέπει να ενημερωθεί πρώτον, ότι αν πάρει η ΕΤΑΔ στα χέρια της το “Ξενία”, αξιοποίηση θα υπάρξει μετά από 15 χρόνια, δεύτερον ότι ο Δήμος δε μπορεί να μπει μέσα στο χώρο και να τον αξιοποιήσει – ενώ την ίδια ώρα εγκαταλειμμένα ακίνητα όπως το “Υπαίθριο Θέατρο” ή το «Άπολις» στο Τσιπουρίκι δε τα χρησιμοποιεί – και τρίτον με το Πανεπιστήμιο στο “Ξενία” είναι η μόνη βιώσιμη λύση που έχουμε άμεσα μπροστά μας.
Η μοίρα της Ηγουμενίτσας
Ο Αντ. Μπέζας είναι αναμφίβολα μια πληθωρική πολιτική προσωπικότητα, για την Ηγουμενίτσα και την Ήπειρο, με τις συμπάθειες και τις πολλές αντιπάθειες, εντός και εκτός ΝΔ. Δε μπορούμε ωστόσο να παραγνωρίσουμε πως καταθέτει σημαντικές προτάσεις για το καλό της περιοχής του που μπορεί να μένουν μειοψηφικές, όπως η δημοτική του ομάδα στο δημοτικό συμβούλιο της Ηγουμενίτσας.
Η προοπτική της περιοχής δεν φαίνεται ευοίωνη στη δεδομένη στιγμή, παρά την μεγάλη αισιοδοξία που τον Οκτώβριο του 2023 σκόρπισε σε μεγάλο μέρος της πόλης και του Δήμου, η εκλογή ενός τεχνοκράτη στο τιμόνι του Δήμου. Ο ρόλος του Αντ. Μπέζα για την εκλογή του Παν. Νταή στη θέση του Δημάρχου, τη δεύτερη εκλογική Κυριακή, είναι αναμφισβήτητη.
Η Θεσπρωτία ζητά απαραιτήτως επιπλέον βαριές υποδομές, πέραν της Εγνατίας Οδού, θέλει τη σύνδεση με το Μαυρομάτι, ασφαλώς θέλει και μια καλύτερη οδική σύνδεση με την Πρέβεζα. Η Ηγουμενίτσα έχασε προ μηνών το λιμάνι της, έχει τεράστιο πρόβλημα στη σύνδεση μαζί του και κινδυνεύει αυτό να την “καταπιεί”, όπως έλεγε κάποτε ο Σπύρος Ριζόπουλος. Αυτό θα συμβεί αν Δήμος, Περιφέρεια και κράτος δε σχεδιάσουν από κοινού και η συνέχιση της παρουσίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων στην πόλη έχει να προσφέρει πολλά περισσότερα από μια νέα ξενοδοχειακή μονάδα… Η Περιφερειακή Αρχή Καχριμάνη και ιδίως ο αντιπεριφερειάρχης Θεσπρωτίας Θωμάς Πιτούλης οφείλουν να εγκαταλείψουν την αιδήμονα σιωπή και να πιέσουν προς την κατεύθυνση να μη χαθεί μια ευκαιρία για την πόλη.
Αν τα παραπάνω τα γνωρίσουν καλύτερα οι πολίτες της Ηγουμενίτσας, ίσως και να έχουν άποψη για το ποιο είναι το καλό της πόλης τους και το δικό τους.