Η ελληνική κοινωνία οφείλει σήμερα να απαλλαγεί, ως άρνηση της ίδιας της κατάστασής της, από την επιβαλλόμενη προσπάθεια ταύτισης του κινήματος «Καρυστιανού» με το συγκεκριμένο πρόσωπο. Να ξεφορτωθεί τον διαιωνισμένο εγκλωβισμό και την παγίδα που της έχει πιστώσει η εκάστοτε άρχουσα τάξη: τη σύγχυση των ιδιοτελών συμφερόντων με δημοκρατική, προοδευτική, πατριωτική ή θρησκευτική επίφαση. Να απαλλαγεί από το πρότυπο διαχείρισης των τυχών της, το οποίο, αποδεδειγμένα πλέον, έχει οδηγήσει σε παρακμή κράτους, θεσμών και ταυτότητας. Οφείλει να σπάσει τον φαύλο κύκλο της εφήμερης ανάλωσής της και να πιαστεί από το αξιακό σύστημα της εξελικτικής κοσμογονίας του Ελληνισμού.
Του αν. καθ. Παναγιώτη Μπάρκα
Η συγκεκριμένη προσέγγιση υπαγορεύει στην ελληνική κοινωνία την αντιμετώπιση του εγκλήματος των Τεμπών υπό τους όρους του Φοίνικα, που καίγεται για να γεννηθεί ανανεωμένος μέσα από τις στάχτες της καμένης φωλιάς του. Δεν πρόκειται απλώς για την ανάγκη ανάστασης, αλλά για μεταμόρφωση της ίδιας της ουσίας του χρόνου, της κοσμικής παλιγγενεσίας της κοινωνίας. Τότε θα κατανοήσει ορθά και θα συνειδητοποιήσει συλλογικά ότι τα Τέμπη δεν είναι ένα απλό έγκλημα, αλλά ένα συλλογικό τραύμα-καύση, όπου την απώλεια ζωών προκάλεσαν η φωτιά, η ασφυξία και η βία. Ένα έγκλημα που έχει ως αιτία το διεφθαρμένο κράτος, το οποίο δεν το αναγνωρίζει, αλλά το συγκαλύπτει. Αυτή είναι η στιγμή που έρχονται «οι στάχτες». Που προϋποθέτει ότι οι θεσμοί αποσυντίθενται, οι ταυτότητες ρευστοποιούνται, οι κολώνες του κράτους πολτοποιούνται. Τα πάντα παραδίδονται σε μια δικτατορία με επίφαση δημοκρατίας. Κάτι πέρα από την παρακμή.
Η Φάση Μετάβασης από Αυτό που Δεν Είναι σ’ Αυτό που Θέλει
Η ανάγκη συνειδητοποίησης αυτής της κατάστασης στη σημερινή ελληνική κοινωνία δεν χρειάζεται «εγγενή εκπύρωση». Αρκούν τα Τέμπη. Το έγκλημα των Τεμπών αποκαλύπτει την εγγενή σήψη, την εσωτερική καύση της κοινωνίας που προϋπήρχε. Σηματοδοτεί την αποφασιστική μεταβατική φάση. Δηλαδή, η ελληνική κοινωνία δεν είναι πια αυτό που ήταν. Όμως, το πρόβλημα εστιάζεται στο πόσο έτοιμη και ικανή είναι να αναλάβει την κάθαρσή της προς την ανανέωση. Έχει ωριμάσει ώστε να αποφασίσει και να πετύχει αυτό που θέλει να είναι;
Από Πενθούσα σε Ηθικό Καταλύτη Πολιτικής Αλλαγής
Σε ανθρωπολογικό πλαίσιο, η μάνα που χάνει το παιδί της ενσαρκώνει κάτι πολύ αρχαιότερο από το κράτος. Παραπέμπει στη Δήμητρα που χάνει την Περσεφόνη, στη Νιόβη που απολιθώνεται στον πόνο, στην Εκάβη που βλέπει τον κόσμο της να καταρρέει. Η μητέρα που πενθεί δημόσια, που δεν ζητά εκδίκηση αλλά δικαιοσύνη, γίνεται φορέας της συλλογικής μνήμης και της ηθικής συνείδησης της κοινωνίας. Δεν μιλά πια ως άτομο, αλλά ως το τραυματισμένο πνεύμα και η αξιοπρέπεια της κοινωνίας. Αυτή η μάνα είναι η γυναίκα που γεννάει την αλήθεια, η οποία, σε κοινωνίες όπως η σημερινή Ελλάδα, αποτελεί το πιο επαναστατικό γεγονός που προμηνύει την κάθαρση και την αλλαγή. Η μητέρα των δολοφονημένων στα Τέμπη μάς θυμίζει τις Μητέρες της Πλατείας του Μάη στην Αργεντινή, οι οποίες από πενθούσες έγιναν ο ηθικός καταλύτης πολιτικής αλλαγής.
Ο Σταυρός Καρυστιανού
Η Καρυστιανού είναι αυτές «οι Μητέρες». Επωμίστηκε αυτόβουλα να σηκώσει τον σταυρό και να φέρει στην κοινωνία των Ελλήνων πολιτών το αξιακό σύστημα της πραγματικής δημοκρατίας, της κοσμογονίας του Ελληνισμού. Αυτό σημαίνει ότι δεν ταυτίζεται απλώς με την αλλαγή, αλλά με το μεγαλείο του ελληνικού κόσμου.
Οι Συμπληγάδες του Συστημικού Κατεστημένου
Η κοινωνία έδειξε ότι αγκάλιασε την αποστολή Καρυστιανού ως δικό της φυσικό αφήγημα για τον Φοίνικα. Καθημερινά και εμπράκτως την αναδεικνύει ως το σύμβολό της σε δράση. Δέχεται, ωστόσο, άσπονδες, ανήθικες και αβάσιμες επιθέσεις από το κατεστημένο σύστημα. Δυστυχώς για το συστημικό καθεστώς, οι επιθέσεις του μεταφράζονται σε αυξανόμενη στήριξη προς το πρόσωπό της. Και όσο περισσότερο αποκτά απήχηση και στήριξη, τόσο περισσότερο αποκαλύπτεται η σήψη: στο κράτος, στη δικαιοσύνη, στην κυβέρνηση, στο παλαιοκομματικό σύστημα, στον δημόσιο λόγο των ΜΜΕ.
Δικαιολογημένες οι Επιφυλάξεις
Οι επιφυλάξεις έχουν την πηγή τους στις διαχρονικές απογοητεύσεις από το ελληνικό πολιτικό γίγνεσθαι. Περισσότερο δε, στις πελατειακές σχέσεις της εξουσίας που παγιδεύουν την ισονομία, την αξιοκρατία, την ελευθερία λόγου, πράξης και σκέψης, στην ατιμωρησία, στην άνιση προσφορά στον εθνικό πλούτο και στην άδικη κατανομή του.
Πρωτόγονη Αναγεννησιακή Ευκαιρία
Συνεπώς, η υπόθεση Καρυστιανού θα πρέπει να αντιμετωπιστεί, να στηριχθεί και να ενθαρρυνθεί ως μια πρωτόγονη αναγεννησιακή ευκαιρία. Και αν εκείνη δεν διαθέτει όλα τα απαιτούμενα αποθέματα και εφόδια προς τον στόχο αυτό, χρειάζεται η κοινωνία να συνδράμει, ώστε «η Καρυστιανού» να μετατραπεί σε εκφραστή και εγγυητή των προσδοκιών της. Αναλογικά με τον Φοίνικα, βρισκόμαστε στο στάδιο της στάχτης. Η ευθύνη για την αναγέννηση δεν ανήκει μόνο στην Καρυστιανού, αλλά στον καθένα από εμάς που ελπίζει, πιστεύει, θέλει και προσδοκά.