Το τελευταίο διάστημα έχει επανέλθει και όχι άδικα στην επικαιρότητα το ζήτημα της κατάστασης του οδικού δικτύου στην πόλη των Ιωαννίνων.
Οι λακκούβες στους δρόμους των Ιωαννίνων είναι μια καθημερινή ταλαιπωρία για οδηγούς και πεζούς, ένας διαρκής εκνευρισμός, μια εύκολη αφορμή για πολιτική αντιπαράθεση.
Κάθε βροχή, κάθε νέο άνοιγμα στο οδόστρωμα, κάθε φωτογραφία στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης συνοδεύεται από το ίδιο σχόλιο: «Ο Δήμος δεν κάνει τίποτα».
Όμως, αρκεί αυτή η διαπίστωση;
Ή μήπως βολευόμαστε σε ένα εύκολο συμπέρασμα που αναπαράγει την αγανάκτηση χωρίς να ψάχνει τη βαθύτερη αιτία;
Ας θέσουμε ένα απλό ερώτημα.
Πιστεύει κανείς σοβαρά ότι μια τεχνική υπηρεσία με την εμπειρία και τη γνώση που διαθέτει ο Δήμος Ιωαννιτών δεν μπορεί – αύριο το πρωί – να συντάξει ολοκληρωμένες μελέτες για εκτεταμένες ασφαλτοστρώσεις σε όλο τον Δήμο;
Μπορεί. Το έχει αποδείξει σε δεκάδες έργα όλα αυτά τα χρόνια.
Το κρίσιμο ερώτημα όμως είναι άλλο.
Με ποια χρήματα θα υλοποιηθούν οι μελέτες αυτές;
Η ουσιαστική αποκατάσταση του οδικού δικτύου δεν γίνεται με «μπαλώματα». Δεν γίνεται με αποκαταστάσεις τομών ή με πρόχειρες παρεμβάσεις σε μεμονωμένες λακκούβες. Αυτές είναι λύσεις ανάγκης. Η πραγματική λύση είναι ο νέος ασφαλτοτάπητας, σε εκτεταμένη κλίμακα, με σωστή υπόβαση και ολοκληρωμένη παρέμβαση. Κι αυτό κοστίζει εκατομμύρια.
Κι εδώ αρχίζει η συζήτηση που σπάνια ανοίγει.
Οι Δήμοι δεν διαθέτουν από μόνοι τους τους απαιτούμενους πόρους για μια τέτοια συνολική ανακατασκευή. Η χρηματοδότηση εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το κεντρικό κράτος.
Είναι εύκολο να «πυροβολούμε» την εκάστοτε δημοτική αρχή.
Είναι άμεσος, ορατός και εύκολος στόχος.
«Τα παράπονα στο δήμαρχο», είναι μια φράση που δεν βγήκε τυχαία.
Όμως αναρωτηθήκαμε ποτέ γιατί καμία δημοτική αρχή στα Γιάννενα και σε άλλες πόλεις – διαχρονικά – δεν έλυσε οριστικά το πρόβλημα;
Ήταν όλοι ανίκανοι; Όλοι αδιάφοροι; Όλοι «άχρηστοι»;
Ή μήπως το πρόβλημα είναι δομικό και σχετίζεται με τη χρόνια υποχρηματοδότηση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης;
Αν η αντιπολίτευση σήμερα περιορίζεται στην καταγγελία και δεν συντάσσεται με μια κοινή διεκδίκηση πόρων από το κεντρικό κράτος, τότε – όταν και αν βρεθεί στη θέση της διοίκησης – θα βρεθεί μπροστά στο ίδιο αδιέξοδο.
Γιατί οι αριθμοί δεν αλλάζουν με συνθήματα.
Σαφώς, οι εργασίες για φυσικό αέριο και οπτικές ίνες έχουν επιβαρύνει την εικόνα των δρόμων. Οι τομές, οι καθυστερήσεις στις αποκαταστάσεις, οι καιρικές συνθήκες δημιουργούν πρόσθετα προβλήματα.
Όμως ας είμαστε ειλικρινείς.
Υπάρχουν λακκούβες που ανοίγουν ανεξάρτητα από τα έργα. Το οδικό δίκτυο σε πολλά σημεία είναι παλαιό, καταπονημένο, με υποδομές δεκαετιών. Οι συνεχείς βροχοπτώσεις, οι χαμηλές θερμοκρασίες, η κυκλοφοριακή επιβάρυνση επιταχύνουν τη φθορά.
Δεν είναι απλώς θέμα συντήρησης.
Είναι θέμα συνολικής ανακατασκευής.
Το πρόβλημα δεν περιορίζεται στον Δήμο Ιωαννιτών. Αν κάποιος ταξιδέψει σε άλλες πόλεις της χώρας, θα διαπιστώσει ότι η εικόνα επαναλαμβάνεται. Οι Δήμοι σε όλη την Ελλάδα ζητούν ένα ειδικό χρηματοδοτικό πρόγραμμα για το οδικό δίκτυο από το Υπουργείο Εσωτερικών.
Μάλιστα, έχει γίνει γνωστό ότι το αρμόδιο Υπουργείο επεξεργάζεται σχετικό πρόγραμμα ενίσχυσης.
Οι Δήμοι το αναμένουν. Το διεκδικούν. Το έχουν ανάγκη.
Αυτό σημαίνει ότι το πρόβλημα αναγνωρίζεται ως πανελλαδικό και όχι ως τοπική «ανικανότητα».
Η κοινωνική πίεση είναι θεμιτή. Η κριτική επίσης.
Όμως η συζήτηση πρέπει να γίνει πιο ώριμη.
Αν θέλουμε πραγματική λύση, δεν αρκεί να φωτογραφίζουμε τις λακκούβες.
Χρειάζεται κοινό μέτωπο, συντονισμένη πίεση προς το κεντρικό κράτος, διεκδίκηση ειδικού προγράμματος χρηματοδότησης για νέο ασφαλτοτάπητα σε εκτεταμένη κλίμακα, γενικώς ομοψυχία.
Γιατί αλλιώς, θα συνεχίσουμε να ανακυκλώνουμε το ίδιο πρόβλημα.
Θα μπαλώνουμε, θα ξανανοίγουν, θα αγανακτούμε και θα ξαναγράφουμε τα ίδια.
Πρέπει να καταλάβουμε ότι οι λακκούβες είναι σύμπτωμα.
Η αιτία βρίσκεται βαθύτερα. Στη σχέση αρμοδιοτήτων και πόρων, στην υποχρηματοδότηση της Αυτοδιοίκησης, στη χρόνια μετάθεση ευθυνών.
Αν δεν μιλήσουμε γι’ αυτό, θα μένουμε στην επιφάνεια. Ή μάλλον θα πέσουμε στην ίδια λακκούβα που πέφτουμε χρόνια τώρα.
Ένας Πολίτης