Η συζήτηση για την κατάσταση και τη λειτουργικότητα των καταφυγίων στην Ελλάδα επανέρχεται στο προσκήνιο, καθώς οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και οι επιθέσεις που σημειώνονται ακόμη και στην Κύπρο, σε περιοχή όπου βρίσκεται βρετανική στρατιωτική βάση, εντείνουν τις ανησυχίες για ζητήματα πολιτικής προστασίας.
Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσιάστηκαν το τελευταίο διάστημα, στη χώρα έχουν χαρακτηριστεί χιλιάδες χώροι ως καταφύγια, με δυνατότητα φιλοξενίας μεγάλου αριθμού πολιτών σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης.
Σχεδόν 2.900 καταφύγια σε όλη τη χώρα
Όπως μετέδωσε η ΕΡΤ, ο υφυπουργός Προστασίας του Πολίτη Ιωάννης Λαμπρόπουλος παρουσίασε τον Νοέμβριο επίσημα στοιχεία για την κατάσταση των καταφυγίων στην Ελλάδα.
Σύμφωνα με τα δεδομένα που κατατέθηκαν, σε όλες τις Περιφερειακές Ενότητες της χώρας έχουν χαρακτηριστεί ως καταφύγια 2.892 χώροι, με συνολική χωρητικότητα 1.981.514 ατόμων. Παράλληλα, υπάρχει δυνατότητα αύξησης της χωρητικότητας έως και κατά 30%, εφόσον απαιτηθεί.
→ Δείτε ΕΔΩ τον χάρτη με τα σημεία συγκέντρωσης σε περίπτωση κινδύνου
Τα περισσότερα καταφύγια δημιουργήθηκαν πριν τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο
Πολλά από τα καταφύγια που υπάρχουν σήμερα στην Ελλάδα έχουν κατασκευαστεί πριν από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, όταν δημιουργήθηκε ένα εκτεταμένο δίκτυο προστασίας για τον άμαχο πληθυσμό.
Στην Αθήνα, εκείνη την περίοδο κατασκευάστηκαν περίπου 12.000 καταφύγια. Από αυτά, περίπου 5.500 βρίσκονται σε ιδιωτική ιδιοκτησία, κυρίως κάτω από πολυκατοικίες, κατοικίες και βιομηχανικές εγκαταστάσεις.
Πολλοί από αυτούς τους χώρους εξακολουθούν να υπάρχουν μέχρι σήμερα, παραμένοντας συχνά άγνωστοι στο ευρύ κοινό, καθώς βρίσκονται κάτω από κεντρικούς δρόμους ή λόφους της πρωτεύουσας.
Ποιοι είναι υπεύθυνοι για τη συντήρηση
Η ευθύνη για τη λειτουργικότητα των καταφυγίων κατανέμεται μεταξύ της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και ιδιωτών.
Οι δήμοι και οι περιφέρειες είναι αρμόδιοι για τη συντήρηση των δημόσιων καταφυγίων, ενώ οι ιδιοκτήτες ιδιωτικών χώρων οφείλουν να διασφαλίζουν ότι οι εγκαταστάσεις μπορούν να τεθούν σε επιχειρησιακή λειτουργία εντός 24 ωρών, εφόσον χρειαστεί.
Καταφύγια που άλλαξαν χρήση
Αρκετά από τα ιστορικά καταφύγια της Αθήνας δεν χρησιμοποιούνται πλέον για τον αρχικό τους σκοπό. Σε ορισμένες περιπτώσεις έχουν αλλάξει χρήση, ενώ άλλα παραμένουν κλειστά.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το καταφύγιο κάτω από το Μέγαρο της Βουλής των Ελλήνων, το οποίο από το 2000 έχει μετατραπεί σε υπόγειο χώρο στάθμευσης πέντε επιπέδων.
Παράλληλα, υπάρχει και διαδικτυακός χάρτης μέσω της πλατφόρμας gov.gr, όπου καταγράφονται σημεία συγκέντρωσης σε περίπτωση κινδύνου.