Συμπληρώνονται έντεκα χρόνια από τα γεγονότα που εκτυλίχθηκαν στη Γαλακτοκομική Σχολή Ιωαννίνων τον Φεβρουάριο του 2015. Η υπόθεση του 20χρονου σπουδαστή από την Κρήτη Βαγγέλη Γιακουμάκη αποτέλεσε αντικείμενο εκτεταμένης αστυνομικής και δικαστικής έρευνας, η οποία ανέδειξε το ζήτημα του συστηματικού εκφοβισμού σε εκπαιδευτικά ιδρύματα.
Ο Βαγγέλης Γιακουμάκης εξαφανίστηκε από την εστία της Γαλακτοκομικής Σχολής την Παρασκευή, 6 Φεβρουαρίου 2015, στις 13:50. Σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, ο σπουδαστής έφυγε από το δωμάτιό του αφήνοντας πίσω τα προσωπικά του αντικείμενα (κινητό τηλέφωνο, πορτοφόλι, μπουφάν), παίρνοντας μαζί του μόνο τα κλειδιά του.
Η κινητοποίηση των αρχών ξεκίνησε το επόμενο πρωί. Για 40 ημέρες, η Ελληνική Αστυνομία, η Πυροσβεστική, ομάδες της ΕΜΑΚ και εκατοντάδες εθελοντές συμμετείχαν σε μια γιγαντιαία επιχείρηση αναζήτησης. Οι έρευνες επικεντρώθηκαν στην περιοχή του Κατσικά Ιωαννίνων, μια έκταση 80 στρεμμάτων γύρω από τη σχολή, η οποία περιλαμβάνει βαλτώδεις εκτάσεις και κανάλια που καταλήγουν στη λίμνη Παμβώτιδα. Για τον εντοπισμό του χρησιμοποιήθηκαν ειδικά εκπαιδευμένοι σκύλοι, ελικόπτερο και δύτες.
Η ανεύρεση της σορού και τα ιατροδικαστικά ευρήματα
Ο επίλογος των ερευνών γράφτηκε στις 15 Μαρτίου 2015. Η σορός του σπουδαστή εντοπίστηκε τυχαία σε βαλτώδη περιοχή, περίπου 800 μέτρα από τις κτιριακές εγκαταστάσεις της σχολής.
Το ιατροδικαστικό πόρισμα κατέγραψε τα εξής δεδομένα:
-
Χρόνος θανάτου: Προσδιορίστηκε την ημέρα της εξαφάνισης (6 Φεβρουαρίου), βάσει του περιεχομένου του στομάχου που δεν είχε υποστεί πέψη.
-
Αιτία θανάτου: Προθανάτια κάκωση στον δεξιό καρπό, η οποία προκάλεσε ακατάσχετη αιμορραγία.
-
Λοιπά ευρήματα: Δεν εντοπίστηκαν άλλες προθανάτιες κακώσεις. Οι βλάβες που βρέθηκαν στο πρόσωπο και τον θώρακα κρίθηκαν μεταθανάτιες, αποδιδόμενες σε πανίδα της περιοχής.
-
Χειριμότητα: Η τομή στον δεξιό καρπό θεωρήθηκε συμβατή με αυτοχειρία, δεδομένου ότι ο θανών ήταν αριστερόχειρας.
Παράλληλα με την ποινική έρευνα, η διοικητική εξέταση εντός της σχολής αποκάλυψε ότι ο Βαγγέλης Γιακουμάκης ήταν θύμα συστηματικής βίας. Καταγράφηκαν περιστατικά σωματικών βασανιστηρίων (εγκλεισμός σε ντουλάπες, δέσιμο σε καρέκλες) και ψυχολογικής πίεσης από ομάδα συμφοιτητών του. Η έρευνα κατέδειξε ότι η διοίκηση της σχολής είχε λάβει γνώση ορισμένων περιστατικών ήδη από το 2014, χωρίς ωστόσο να επιβληθούν επαρκείς κυρώσεις.
Δικαστικές αποφάσεις και ποινές
Η δικαστική διερεύνηση της υπόθεσης ολοκληρώθηκε σε τρία επίπεδα:
-
Ευθύνες Διοίκησης: Ο πρώην διευθυντής της Γαλακτοκομικής Σχολής καταδικάστηκε τελεσίδικα από το Εφετείο Ιωαννίνων σε ποινή φυλάκισης 6 μηνών με τριετή αναστολή για παράβαση καθήκοντος κατ’ εξακολούθηση.
-
Κατηγορίες Bullying: Οκτώ σπουδαστές κρίθηκαν ένοχοι για επικίνδυνη σωματική βλάβη από κοινού και κατ’ εξακολούθηση. Το Εφετείο (2021) επέβαλε στους πέντε ενήλικες ποινή φυλάκισης 36 μηνών (μετατρέψιμη), ενώ στους τρεις που ήταν ανήλικοι κατά την τέλεση των πράξεων επιβλήθηκαν 150 ώρες κοινωφελούς εργασίας.
-
Ανθρωποκτονία: Από τον Ιούνιο του 2015 παραμένει ανοιχτή δικογραφία για ανθρωποκτονία εκ προθέσεως κατά αγνώστων, καθώς η ιατροδικαστική έκθεση δεν μπόρεσε να αποκλείσει επιστημονικά την εμπλοκή τρίτων προσώπων.
Η υπόθεση Γιακουμάκη οδήγησε σε νομοθετικές πρωτοβουλίες για την αντιμετώπιση του σχολικού εκφοβισμού στην Ελλάδα. Το 2023 ψηφίστηκε ο νόμος 5029/2023 («Ζούμε Αρμονικά Μαζί – Σπάμε τη Σιωπή»), ο οποίος εισήγαγε την ψηφιακή πλατφόρμα αναφορών και αυστηρότερα πρωτόκολλα διαχείρισης περιστατικών βίας στα εκπαιδευτικά ιδρύματα.
Στη μνήμη του σπουδαστή, η Δημοτική Αρχή Ιωαννίνων μετονόμασε τον δρόμο κοντά στο σημείο όπου εντοπίστηκε σε «Οδό Βαγγέλη Γιακουμάκη».