Με ιδιαίτερο ενδιαφέρον πραγματοποιήθηκε το απόγευμα της Δευτέρας, στη συνεδρίαση του δημοτικού συμβουλίου Ιωαννίνων, μια συζήτηση για φυσικά φαινόμενα και φυσικές καταστροφές, καθώς στη συνεδρίαση του ανώτατου συλλογικού οργάνου, παρέστησαν ο Ομότιμος Καθηγητής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών και Πρόεδρος του Οργανισμού Αντισεισμικού Σχεδιασμού και Προστασίας (ΟΑΣΠ), Ευθύμιος Λέκκας, καθώς και ο Αναπληρωτής Καθηγητής Μανώλης Σκούρτσος.
Οι δύο επιστήμονες παρουσίασαν τα αποτελέσματα του Εφαρμοσμένου Ερευνητικού Έργου με τίτλο «Επικαιροποίηση – Βελτιστοποίηση Σχεδίων Πολιτικής Προστασίας σε Περίοδο Εξελισσόμενης Κλιματικής Κρίσης στο Δήμο Ιωαννιτών», που εκπονήθηκε από το Πανεπιστήμιο Αθηνών για λογαριασμό του Δήμου Ιωαννιτών. Στο πλαίσιο της ημερήσιας διάταξης εγκρίθηκε και το σχέδιο αντιμετώπισης έκτακτων αναγκών «ΕΓΚΕΛΑΔΟΣ 2», που αφορά στη διαχείριση των συνεπειών από εκδήλωση σεισμών στον Δήμο Ιωαννιτών. Εισηγητής ήταν ο Αντιδήμαρχος κ. Ευθύμιος Χρυσοστόμου.
Κακή διαχείριση της συζήτησης στο δημοτικό συμβούλιο πάντως, δεν επέτρεψε παρά μια αγχώδη τοποθέτηση-ενημέρωση εκ μέρους του καθηγητή και προέδρου του ΟΑΣΠ, αφού το θέμα ξεκίνησε να συζητείται με μεγάλη καθυστέρηση και ο κ. Λέκκας έπρεπε να αποχωρήσει για την Αθήνα.
Η πρόταση του κ. Λέκκα ήταν στο τέλος της συζήτησης, να παρουσιαστεί η συγκεκριμένη μελέτη στο ευρύ κοινό, σε φορείς, και σε σχολεία της περιοχής για να γίνουν άπαντες κοινωνοί αυτής της γνώσης, όπως επίσης να εκτελεστεί και μια ευρεία άσκηση με τη συμμετοχή κοινού, όπως συνέβη πρόσφατα στην Κρήτη.
Υψηλοί τόνοι επικράτησαν γύρω από τη συζήτηση του σχεδίου “ΕΓΚΕΛΑΔΟΣ 2”, το οποίο ήταν το βασικό θέμα της σημερινής συνεδρίασης, ωστόσο ψηφίστηκε με αυξημένη πλειοψηφία, μειοψηφούσης μόνο της Όλυς Τσουμάνη.
Επί της ουσίας ήταν η τοποθέτηση της Τατιάνας Καλογιάννη, με αιχμές για τη δημοτική αρχή. Στην παρέμβασή της η κ. Καλογιάννη, υποστήριξε ότι η επικαιροποίηση έρχεται με σημαντική καθυστέρηση και έχει κυρίως τυπικό χαρακτήρα, χωρίς ουσιαστικές παρεμβάσεις. Όπως ανέφερε, πρόκειται ουσιαστικά για αναπαραγωγή του πρότυπου σχεδίου του υπουργείου, γεγονός που υποβαθμίζει τη σημασία της συζήτησης. Έθεσε ως βασικό ζήτημα την ανάγκη ουσιαστικής πρόληψης, τονίζοντας ότι μετά τη σεισμική δραστηριότητα στην περιοχή, η προτεραιότητα θα έπρεπε να είναι ο αντισεισμικός έλεγχος και η θωράκιση των υποδομών, ιδίως των σχολικών κτιρίων. Παράλληλα, έθεσε ερωτήματα για την πορεία των προσεισμικών ελέγχων, την κατάσταση των παλαιών κτιρίων και τη συνεργασία των αρμόδιων υπηρεσιών, επισημαίνοντας ότι η πολιτική προστασία δεν εξαντλείται σε σχέδια, αλλά απαιτεί συγκεκριμένες παρεμβάσεις. Καταλήγοντας, υπογράμμισε ότι η ευθύνη της διοίκησης κρίνεται κυρίως στην πρόληψη και όχι στη διαχείριση των συνεπειών, ειδικά σε μια περίοδο αυξημένων κινδύνων από φυσικές καταστροφές.
Το σχέδιο και οι προβλέψεις
Ο καθηγητής Λέκκας, με αφετηρία την εκτεταμένη εμπειρία του από 60 αποστολές σε καταστροφές διεθνώς – σεισμούς, ηφαίστεια, πλημμύρες, κατολισθήσεις και τεχνολογικά ατυχήματα – υπογράμμισε ότι η εξελισσόμενη κλιματική κρίση επιβάλλει νέο επιχειρησιακό σχεδιασμό.
Χαρακτηριστικά ανέφερε ότι η χώρα μας βίωσε τον «Ιανό» και τις καταστροφικές πλημμύρες του «Daniel», δύο φαινόμενα που χαρακτηρίζονται ως φαινόμενα «χιλιετίας» μέσα σε μόλις τρία χρόνια, γεγονός που τεκμηριώνει με τον πλέον εύγλωττο τρόπο την ανάγκη άμεσης προσαρμογής στην κλιματική κρίση.
Ο πρόεδρος του ΟΑΣΠ επεσήμανε τα κύρια προβλήματα των ΟΤΑ στον τομέα αυτό, με πρωταρχικό την απουσία ανάλυσης και εκτίμησης κινδύνου, κάτι που πλέον επιβάλλεται και από τον νέο νόμο που ψηφίστηκε πριν από 20 μέρες. «Με copy paste δε γίνεται», τόνισε χαρακτηριστικά.
Τι περιλαμβάνει το ερευνητικό έργο
Το παραδοθέν έργο στον Δήμο Ιωαννιτών καλύπτει τρία επίπεδα – πρόληψη, ετοιμότητα και άμεση επέμβαση-αποκατάσταση – και συμπεριλαμβάνει σε τίτλους:
- Ανάλυση και εκτίμηση κινδύνου για όλα τα φυσικά φαινόμενα
- Εκτίμηση τρωτότητας υποδομών και δικτύων
- Προσδιορισμό περιοχών πλημμυρικού κινδύνου
- Εκτίμηση κινδύνου δασικών πυρκαγιών και καταιγίδων
- Αποτύπωση σεισμικών εστιών στην περιοχή
- Χάρτες και οδούς διαφυγής, καθώς και χώρους συγκέντρωσης πολιτών
Τι δείχνουν τα δεδομένα για τη σεισμικότητα των Ιωαννίνων
Αναφορικά με τη σεισμικότητα, ο κ. Λέκκας επισήμανε ότι η περιοχή παρουσιάζει ανάλογη δραστηριότητα με εκείνη του 2016, με τις σεισμικές εστίες να εντοπίζονται σε διάταξη βορρά-νότου. Ευνοϊκό στοιχείο αποτελεί το γεγονός ότι τα εστιακά βάθη ξεπερνούν τα 5 χιλιόμετρα, κάτι που μειώνει σημαντικά τις επιφανειακές καταστροφές.
Για το επόμενο διάστημα, εκτίμησε ότι τα φαινόμενα θα συνεχιστούν με μικρά μεγέθη, ενώ χαρακτήρισε πολύ απίθανη την εκδήλωση σεισμού άνω των 5,4 Ρίχτερ, χωρίς ωστόσο να προσδιορίσει χρονικό ορίζοντα.
Παναγιώτης Μπούρχας