Σαφές μήνυμα ότι η ένταξη της Ουκρανία στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν μπορεί να προχωρήσει άμεσα έστειλαν οι Ευρωπαίοι ηγέτες, διαψεύδοντας τις προσδοκίες για ταχεία ενσωμάτωση, παρά τις πιέσεις του προέδρου Βολοντίμιρ Ζελένσκι.
Οι δηλώσεις έγιναν μετά την άτυπη σύνοδο στη Λευκωσία, όπου κυριάρχησε η θέση ότι η ενταξιακή πορεία απαιτεί χρόνο και πλήρη τήρηση των κανόνων.
Μερτς: «Δεν είναι εφικτή άμεση ένταξη»
Ο καγκελάριος της Γερμανίας Φρίντριχ Μερτς ξεκαθάρισε ότι «μια άμεση ένταξη της Ουκρανίας στην ΕΕ ασφαλώς δεν είναι εφικτή», τονίζοντας τον ρεαλισμό που διέπει τις αποφάσεις των κρατών-μελών.
Κόστα: «Μακρά και δύσκολη διαδικασία χωρίς τεχνητά χρονοδιαγράμματα»
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Αντόνιο Κόστα υπογράμμισε ότι η ένταξη είναι «μια μακρά, πολύ δύσκολη διαδικασία» και δεν μπορεί να προσδιοριστεί με αυθαίρετα χρονοδιαγράμματα.
Όπως ανέφερε, κάθε χώρα πρέπει να πληροί τις προϋποθέσεις με βάση τα κριτήρια, χωρίς «προνομιακή μεταχείριση».
Φον ντερ Λάιεν: «Οι κανόνες πρέπει να τηρηθούν»
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν τόνισε ότι η διαδικασία ένταξης πρέπει να ακολουθείται αυστηρά, ώστε να υπάρχει σαφήνεια και αξιοπιστία και για τις δύο πλευρές.
Παράλληλα, αναγνώρισε την πρόοδο της Ουκρανίας στις μεταρρυθμίσεις, επισημαίνοντας ότι αυτή θα πρέπει να «ανταμειφθεί», χωρίς όμως να διευκρινίζει τη μορφή αυτής της στήριξης.
Πιθανά ενδιάμεσα βήματα ένταξης
Στο τραπέζι βρίσκονται εναλλακτικά σενάρια ενίσχυσης της σχέσης ΕΕ – Ουκρανίας, όπως:
Συμμετοχή του Κιέβου σε ευρωπαϊκές συνόδους χωρίς δικαίωμα ψήφου
Συμμετοχή σε υπουργικές συναντήσεις
Ένταξη στην τελωνειακή ένωση
Ωστόσο, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι ξεκαθάρισε ότι η χώρα του δεν επιδιώκει «συμβολικά πλεονεκτήματα», αλλά πλήρη ένταξη.
Πολιτικές ισορροπίες και εμπόδια
Η Ουκρανία απέκτησε καθεστώς υποψήφιας χώρας τον Δεκέμβριο του 2023, ωστόσο η διαδικασία έχει καθυστερήσει, μεταξύ άλλων, λόγω της στάσης της Ουγγαρίας.
Ο πρώην πρωθυπουργός Βίκτορ Όρμπαν είχε μπλοκάρει την έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων, ενώ και ο νέος πολιτικός παράγοντας Πίτερ Μάγιαρ έχει αποκλείσει την πλήρη ένταξη χώρας που βρίσκεται σε εμπόλεμη κατάσταση, αφήνοντας ωστόσο ανοιχτό το ενδεχόμενο έναρξης διαπραγματεύσεων.
Μεταρρυθμίσεις εν αναμονή των διαπραγματεύσεων
Παρά τις καθυστερήσεις, η Ουκρανία έχει ήδη προχωρήσει σε μεταρρυθμίσεις σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, επιδιώκοντας να επιταχύνει τη διαδικασία όταν ξεκινήσουν επίσημα οι διαπραγματεύσεις.
Οι Ευρωπαίοι ηγέτες εμφανίζονται αποφασισμένοι να στηρίξουν τη χώρα, χωρίς όμως να παρεκκλίνουν από το θεσμικό πλαίσιο ένταξης.