Με θέμα «Δικαίωση των μαρτύρων της Βορείου Ηπείρου» θα πραγματοποιηθεί την Κυριακή 26 Απριλίου 2026, από τις 10.30 το πρωί έως τις 2.30 το μεσημέρι, η 3η Πανελλήνια Ημερίδα – Διαβούλευση «για το μέλλον της Βορείου Ηπείρου».
Η διαβούλευση θα διεξαχθεί στην Ένωση Ποντίων Νίκαιας – Κορυδαλλού, στην αίθουσα Παρακάθ’ «Ζώρας Μελισσανίδης», στην οδό Κιλικίας 51 και Καισαρείας, κοντά στη λεωφόρο Πέτρου Ράλλη και στον σταθμό του μετρό Νίκαια.
Στόχος της φετινής διοργάνωσης είναι, όπως αναφέρεται στο κάλεσμα, η οργάνωση των προσπαθειών για την επίσημη αναγνώριση από την Ελληνική Πολιτεία των αγώνων του Ελληνισμού στην Αλβανία, ο οποίος υπέστη διώξεις για τη διατήρηση της ταυτότητάς του.
Στο κείμενο της πρόσκλησης γίνεται αναφορά στους πρώην πολιτικούς κρατούμενους, στους εξόριστους και στους διωχθέντες Βορειοηπειρώτες, καθώς και στην ανάγκη να διασωθεί η μνήμη μέσα από μαρτυρίες, τεκμήρια, αρχεία και δημόσιες πρωτοβουλίες.
Οι διοργανωτές προτείνουν τη δημιουργία αρχείου με συνεντεύξεις, βιβλία, δημοσιεύματα, δικογραφίες, έγγραφα, επιστολές, φωτογραφίες και άλλα τεκμήρια που αφορούν τις διώξεις του Ελληνισμού της Βορείου Ηπείρου. Παράλληλα, θέτουν ως στόχο τη διοργάνωση επιστημονικών εκδηλώσεων, συμβολικών δράσεων και παραστάσεων προς τους αρμόδιους φορείς.
Στις προτάσεις περιλαμβάνονται επίσης η καθιέρωση επίσημης ημέρας μνήμης και η τοποθέτηση ειδικού μνημείου για τους μάρτυρες της Βορείου Ηπείρου.
Στο κάλεσμα γίνεται ιδιαίτερη μνεία και στην εκκρεμότητα που αφορά την κατασκευή αντιγράφου του βανδαλισμένου μνημείου της Βορείου Ηπείρου στην οδό Τοσίτσα, για το οποίο, όπως σημειώνεται, υπάρχει επίσημη υπόσχεση από τον Δήμο Αθηναίων που καθυστερεί εδώ και ενάμιση χρόνο.
Η επιλογή της αίθουσας της Ένωσης Ποντίων Νίκαιας – Κορυδαλλού συνδέεται, σύμφωνα με τους διοργανωτές, με τον αγώνα διάσωσης της ιστορικής μνήμης, φέρνοντας ως παράδειγμα την αναγνώριση της Ποντιακής Γενοκτονίας από το Ελληνικό Κοινοβούλιο ύστερα από δεκαετίες προσπαθειών.
Όσοι δεν μπορούν να παραστούν με φυσική παρουσία, από την Ελλάδα, τη Βόρειο Ήπειρο, την Κύπρο ή την ομογένεια, θα έχουν τη δυνατότητα διαδικτυακής συμμετοχής.