Αντιδράσεις πολιτών αλλά ευρεία σύμπλευση στο δημοτικό συμβούλιο, για το Τοπικό Πολεοδομικό Σχέδιο των Ιωαννίνων

Του Παναγιώτη Μπούρχα

Πάνω από πέντε ώρες κράτησε η ειδική συνεδρίαση του δημοτικού συμβουλίου Ιωαννίνων με θέμα τη λήψη απόφασης επί των εναλλακτικών σεναρίων του 1ου Σταδίου της Α’ Φάσης του Τοπικού Πολεοδομικού Σχεδίου Ιωαννίνων που ξεκίνησε στις 8 το απόγευμα της Δευτέρας.

Την αίθουσα του δημοτικού συμβουλίου «ζέσταναν» οι παρεμβάσεις πολιτών και φορέων, με αιτήματα και ενστάσεις για τις προτάσεις των μελετητών του ΤΠΣ, όμως το σώμα κατέληξε σε σχετικά καλό βαθμό ομοφωνίας, με την αναλυτική τοποθέτηση-εισήγηση του Δημάρχου Θωμά Μπέγκα και με την κατεύθυνση που χάραξαν οι μελετητές για το Τοπικό Πολεοδομικό Σχέδιο, όπως το παρουσίασαν δημόσια πριν από μερικές μέρες.

Ο Δήμαρχος εισηγήθηκε τη σύμπτυξη των σεναρίων 2 και 3, ενώ η παράταξη “Γιάννενα Νέα Εποχή” του Δ. Παπαγεωργίου τάχθηκε υπέρ του σεναρίου 3, της έντονης παρέμβασης. Με την πρόταση του Δημάρχου βρέθηκε πιο κοντά και η τρίτη μεγαλύτερη παράταξη του δημοτικού συμβουλίου, “Ιωάννινα_2023” της Τ. Καλογιάννη.

Διαβάστε ακόμα: “12+1 προτάσεις-βελτιώσεις της δημοτικής αρχής για το Τοπικό Πολεοδομικό Σχέδιο Ιωαννίνων“

Το αίτημα για πολεοδόμηση και επεκτάσεις σχεδίου πόλεως υποστηρίχθηκε από πολίτες και συλλογικότητες. Με ένταση προβλήθηκε παράλληλα, η αντίθεση στη δημιουργία βιομηχανικού πάρκου στην Πεδινή, όπως προτείνει το δεύτερο σενάριο της μελέτης του ΤΠΣ. Αντίθετα, το τρίτο σενάριο προτείνει αυτό που υποστηρίζει και η δημοτική αρχή, δηλαδή την ίδρυση Επιχειρηματικού Πάρκου Εξυγίανσης (ΕΠΕ) στην υφιστάμενη άτυπη βιομηχανική συγκέντρωση (ΑΒΣ) στην εκτός σχεδίου περιοχή της Πεδινής. Ούτε και αυτή η πρόταση πάντως, διαφάνηκε πως ικανοποιεί τους κατοίκους της Πεδινής…

Πολίτες και φορείς

Ο Βασίλης Καφαράκης, εκπροσωπώντας Συλλογικότητες και Πολίτες για το Βελισσάριο, έθεσε ως αδιαπραγμάτευτη κόκκινη γραμμή τα 586 στρέμματα «στην καρδιά της πόλης» να αποδοθούν ως πνεύμονας πρασίνου στην πόλη, απέναντι –όπως είπε– στην έξαρση της αιθαλομίχλης και την ενεργειακή φτώχεια των Γιαννιωτών. Κατήγγειλε «οβιδιακές μεταμορφώσεις» της κυβέρνησης Μητσοτάκη «από υποσχέσεις παραχώρησης στα λόγια, στις παραχωρήσεις στρατοπέδων στα real estate», με αφετηρίες σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη και Πάτρα, προειδοποιώντας ότι «μοντέλο Ελληνικού» θα έρθει στο Βελισσάριο αν δεν υπάρξουν αντιστάσεις. Ζήτησε «το Βελισσάριο εξ ολοκλήρου στο Δήμο και σπιθαμή να μην πάει σε συμφέροντα», απηύθυνε ανοιχτό κάλεσμα σε πόλη, κατοίκους και συλλόγους «να σταθούν στο πλευρό του Δήμου για να περιέλθει το στρατόπεδο εξ ολοκλήρου στο Δήμο», τόνισε ότι «δεν θα επιτρέψουμε επιβάρυνση των όρων δόμησης στην παραλίμνια περιοχή», πρότεινε «πάρκο πρασίνου, ψυχαγωγίας και πολιτισμού», απαίτησε κρατική χρηματοδότηση για την ανάπλαση του στρατοπέδου και τέλος υπογράμμισε ότι η προστασία της λίμνης προϋποθέτει να μείνουν όλοι «μακριά από την τσιμεντοποίηση» με αυστηρές αποστάσεις δόμησης στη λίμνη στα 300 μέτρα.

Ο κ. Κωνσταντουλέας, εκ μέρους της «Κοινωνίας Υπαλλήλων ΕΤΕ», υπενθύμισε ότι από το 1999 οι ιδιοκτήτες των 270 στρεμμάτων στο πρώην κτήμα ΦΙΞ στο Παρκιό είχαν εκπονήσει και υποβάλει μελέτη ιδιωτικής πολεοδόμησης, η οποία «σκάλωσε» όταν άλλαξε ο νόμος και δεν επέτρεπε πλέον τέτοιες πολεοδομήσεις. «Περιμένουμε το ΓΠΣ από τότε», είπε, ζητώντας να προχωρήσει η πολεοδόμηση. Ενημέρωσε ότι υπάρχει πλήρης φάκελος πρότασης και διαθεσιμότητα ιδίων κεφαλαίων («χρήματα υπάρχουν και θα τα βάλουμε εμείς, κανείς άλλος») ώστε η περιοχή να λειτουργήσει ως «οικιστικός αναπτυξιακός κόμβος», αντί να παραμένει χαρακτηρισμένη ως αγροτική γη που –όπως τόνισε– δεν ανταποκρίνεται στη σημερινή δυναμική. 

Ο Παναγιώτης Τζόκας, κάτοικος Αμπελιάς, υπενθύμισε ότι από το 1987 οριοθετήθηκε ο οικισμός και εντάχθηκε στο ΣΧΟΟΑΠ με ανάθεση από τη Νομαρχία, όμως «η υπόθεση κατέληξε τραγικά», καθώς οι αιτούμενες πολεοδομήσεις και επεκτάσεις από τη δεκαετία του 2010 «αγνοούνται». Με «παλινωδίες, νόμους και… παρανόμους», όπως είπε χαρακτηριστικά, το σχέδιο «πήγε στις καλένδες ενώ είχε φτάσει στη μέση», με αποτέλεσμα οι κάτοικοι της Αμπελιάς σήμερα να πληρώνουν ΕΝΦΙΑ για χωράφια «σαν να ήταν οικόπεδα», ενώ «το κράτος τους κλέβει με ευθύνη της Τοπικής Αυτοδιοίκησης».

Ο αντιπρόεδρος του Υπεραστικού ΚΤΕΛ Α.Ε., Αιμίλιος Πλιάτσικας, χαρακτήρισε το ισχύον ΓΠΣ του 1987 «ξεπερασμένο» και εξέφρασε τεκμηριωμένη αντίθεση στην προτεινόμενη από το ΤΠΣ μετεγκατάσταση του σταθμού ΚΤΕΛ στην περιοχή Σταυρακίου, παρότι εκεί προτείνονταν υποδομές ΜΜΜ. Επικαλέστηκε ότι η πρόβλεψη αυτή εδράζεται σε έναν παρωχημένο σχεδιασμό και θυμήθηκε τη θέση «Βοϊδολίβαδο», όπου από το 1993 είχε συνυπογραφεί συμφωνητικό για λαχαναγορά και το 2005 το δημοτικό συμβούλιο χορήγησε και σχετική βεβαίωση για τούτο. «Δεν πήγαμε μόνοι μας στην οδό Γ. Παπανδρέου», είπε, προσθέτοντας ότι οι δημοτικές αρχές «ουδέποτε συμφώνησαν» με την τωρινή πρόταση του ΤΠΣ για μετεγκατάσταση του Υπεραστικού ΚΤΕΛ και «η σημερινή θέση και οι αποφάσεις πρέπει να επανεξεταστούν». 

Ο κ. Γιαννόπουλος υπενθύμισε ότι ήδη από το 1989 είχαν ξεκινήσει διαδικασίες επεκτάσεων σε Σταυράκι, Κάτω Μάρμαρα και Ολυμπιάδα «για να εξυγιανθούν οι υπάρχοντες οικισμοί», αφήνοντας να εννοηθεί ότι η εκκρεμότητα δεν μπορούσε να παραμένει.

Ο πρόεδρος Σταυρακίου, κ. Χάρης Αναγνώστου, πρότεινε να ανατεθεί από τον Δήμο μελέτη που θα καταδείξει γιατί θεσπίστηκε το καθεστώς Natura, τι προστατεύτηκε και τι κινδυνεύει να χαθεί. Εκτίμησε ότι «δεν υπάρχει ουσιαστικός λόγος να ανασταλεί η πρόταση του Δήμου εξαιτίας της Natura», υπογραμμίζοντας ότι –όπως και στην Καστοριά– «κουβαλάμε βάρος Natura μέσα σε δομημένο αστικό περιβάλλον».

Ο Ιωάννης Γεωργάκης, εξ ονόματος κατοίκων Χιονιάσσας και ευρύτερης περιοχής Πεδινής, μίλησε για την πρόταση του βιομηχανικού πάρκου ως σοβαρή «βιομηχανική όχληση» που «γελοιοποιεί» τις δεσμεύσεις της πόλης για κλιματική ουδετερότητα. Ζήτησε ενίσχυση των ελέγχων σε οχλούσες υφιστάμενες δραστηριότητες και αυστηρό πλαίσιο.

Ο Βασίλης Τσίκαρης, κάτοικος Πεδινής, κατηγόρησε το ΣΧΟΟΑΠ του πρώην Δήμου Μπιζανίου ότι δημιούργησε «άτυπη βιομηχανική περιοχή» στην Πεδινή για μελλοντικές επεκτάσεις πτηνοτροφικών μονάδων, η οποία «νομιμοποιείται» τώρα με την πρόταση για βιομηχανική περιοχή.

Ο Γιάννης Σίμος, κάτοικος Περάματος, είπε πως το Πέραμα “στραγγαλίζεται” θεσμικά το Προεδρικό Διάταγμα Ζαγορίου, τη «ζώνη υψηλής παραγωγικότητας» και την περιοχή Natura του Μιτσικελίου, σημειώνοντας ότι ταυτόχρονα «επιβαρυνόμαστε από οχλούσες δραστηριότητες». Προειδοποίησε ότι «αν δεν δοθεί δυνατότητα επεκτάσεων, θα γίνει πόλεμος», δίνοντας το στίγμα της έντασης που θα επικρατήσει στην περιοχή του Περάματος, αν δε δοθεί δυνατότητα για επεκτάσεις.

Διαβάστηκε ακολούθως επιστολή της Νάτσης ΑΕ εκ μέρους του ξενοδοχείου Epirus Palace, με την οποία εκφράστηκε έντονη αντίθεση στην πρόταση για νέα βιομηχανική περιοχή «δίπλα σε χώρο τουριστικής υποδοχής» στην Πεδινή.

Οι παρατάξεις 

Στο πολιτικό σκέλος, ο εισηγητής της παράταξης «Γιάννενα Νέα Εποχή», Γιώργος Αρλέτος, ζήτησε να υπάρχει σαφής πρόβλεψη για κοινωνική και φοιτητική στέγαση και «να διασφαλιστεί ο ρόλος του ΤΠΣ ως ανώτατου χωροταξικού και πολεοδομικού σχεδιασμού». Περιέγραψε ένα «ξεκάθαρο μήνυμα ενότητας και διεκδίκησης» που πρέπει να βγει από τη συνεδρίαση του δημοτικού συμβουλίου. Ζήτησε «θεσμική κατοχύρωση των επεκτάσεων πολεοδόμησης», αν και υπέρ του τρίτου σεναρίου η παράταξή του, ο ίδιος τάχθηκε κατά του Επιχειρηματικού Πάρκου Εξυγίανσης (ΕΠΕ) στην Πεδινή και πρότεινε να συσταθεί μια διαπαραταξιακή επιτροπή του Δήμου που «να παλέψει για τις αναγκαίες νομοθετικές ρυθμίσεις».

Στη δευτερολογία της παράταξής του, ο επικεφαλής Δημήτρης Παπαγεωργίου έψεξε τη δημοτική αρχή για το μικρό χρονικό διάστημα που δόθηκε στην αντιπολίτευση για τη μελέτη της υπηρεσιακής και πολιτικής εισήγησης. Υποστήριξε το τρίτο σενάριο που χαρακτήρισε “πρόκληση για το Δήμο”, και αναγνωρίζοντας τους περιορισμούς των απαραίτητων νομοθετικών ρυθμίσεων, κάλεσε το δημοτικό συμβούλιο να κάνει προσπάθεια μέσω της Επιτροπής που ζητά η παράταξή του, προς το ΣτΕ ώστε να φύγουμε από τη Natura και από το ΠΔ Ζαγορίου και τρίτον να πιέσουμε για το ΠΔ της Λίμνης.

Η επικεφαλής της παράταξης «Ιωάννινα_2023», Τατιάνα Καλογιάννη, συντάχθηκε με το «3ο σενάριο έντονης παρέμβασης», με διαφοροποιήσεις, το οποίο –όπως είπε– συμπίπτει με το Περιφερειακό Χωροταξικό Πλαίσιο Ηπείρου. Διαφώνησε με τη δημιουργία βιομηχανικής ζώνης νότια του Κατσικά και ζήτησε να ληφθούν υπόψη στην επόμενη φάση τα εξής:

1. άμεση ανάθεση μελέτης αποχαρακτηρισμού των οικισμών της ΔΕ Περάματος από το ΠΔ Ζαγορίου,
2. πλήρης αποσαφήνιση και επαναοριοθέτηση οικισμών στα ισχύοντα όριά τους (Μάζια, Λιγκιάδες, Λογγάδες, Πλάτανος, Χαροκόπι κ.ά.),
3. αποσαφήνιση των ορίων του ΕΠΕ στην υφιστάμενη άτυπη συγκέντρωση Πεδινής και καθορισμός ζωνών υποδοχής για μετεγκατάσταση δραστηριοτήτων που αντίκεινται στις επιτρεπτές χρήσεις,
4. υπόδειξη εκτάσεων προς ανταλλαγή για το στρατόπεδο Βελισσαρίου,
5. ξεκαθάρισμα των ορίων της Παμβώτιδας, αν η σημειακή τροποποίηση οριοθέτησης της λίμνης επηρεάζει το ΤΠΣ,
6. σχέδια αξιοποίησης των παλιών σταθμών του ΚΤΕΛ (Ζωσιμάδων, Μπιζανίου–Αγίας Μαρίνας κ.λπ.),
7. προτάσεις ζωνών οικιστικής υποδοχής εκτός Κιάφας, με ενδελεχή εξέταση αναγκών,
8. καταγραφή ζωνών προστασίας ανάμεσα σε οικιστικές και παραγωγικές περιοχές,
9. διασφάλιση μέχρι σήμερα χώρων για ιδιωτικές πολεοδομήσεις,
10. παραμονή του μέτρου για ίδρυση Τεχνόπολης του 3ου σεναρίου, ως χωροθετημένης στο ΣΧΟΟΑΠ Μπιζανίου και στο Περιφερειακό Πλαίσιο, «σε αντίθεση με το Πάρκο της Περιφέρειας», το οποίο –όπως σχολίασε ειρωνικά– εμφάνισε «προϋπολογισμό που έπαιζε από 4 στα 70 εκατ. για να καταλήξει στα 6 εκατ., αν χρηματοδοτηθεί από το ΕΣΠΑ». «Παίζουμε με το δήθεν Πάρκο της Περιφέρειας», είπε χαρακτηριστικά, διευκρινίζοντας ότι στο μεγαλύτερο μέρος των προτάσεων της δημοτικής αρχής «είμαστε σύμφωνοι κι εμείς».

Ο Παντελής Κολόκας («Γιάννενα Όμορφη Πόλη») ζήτησε «περισσότερο διάλογο», αναρωτήθηκε «ποιος κυβερνά αυτόν τον τόπο;», επέκρινε τη «λογική να στέλνουμε ανθρώπους στα δικαστήρια και να δίνουμε δουλειά σε δικηγόρους» και πρότεινε επιτροπή που θα επεξεργαστεί «όλα τα θέματα για όλες τις περιοχές», ακόμη και με καθημερινές συνεδριάσεις του δημοτικού συμβουλίου για μία εβδομάδα… Κάλεσε σε αλλαγή του καθεστώτος Natura, σημειώνοντας ότι «113.000 είμαστε – όλη η περιοχή είναι Natura».

Η Όλυ Τσουμάνη («Λαϊκή Συσπείρωση») έθεσε το ερώτημα «με ποιο κριτήριο γίνεται ο σχεδιασμός και τίνων ανάγκες θα ικανοποιηθούν». Επέκρινε ότι «δεν υπάρχουν έργα πρόληψης καταστροφών», κατήγγειλε «στήριξη του κατασκευαστικού κεφαλαίου» και σημείωσε ότι «πράσινο, πέρα από Βελισσάριο και Πάρκο Πυρσινέλλα, δεν προβλέπεται πουθενά αλλού».

Αναγνώστηκε τέλος επιστολή του Νίκου Γκόντα, επικεφαλής της “Ανεξάρτητης Δημοτικής Πρωτοπορίας”. Ο πρώην Δήμαρχος ζητά εφαρμογή των όσων προέβλεπαν τα ΓΠΣ Ιωαννίνων, Ανατολής, Παμβώτιδος, Περάματος και το ΣΧΟΟΑΠ Μπιζανίου.

Για την κατάληξη της συζήτησης και τη λήψη απόφασης, περί τη 1.30 τα ξημερώματα, χρειάστηκε αρκετή διαφωνία πριν το σώμα ολοκληρώσει τη συνεδρίαση, με θέμα αντιπαράθεσης τη συμπερίληψη πρότασης για τη χωροθέτηση της βιομηχανικής συγκέντρωσης από την Πεδινή σε άλλη περιοχή.