Τις έντονες πιέσεις, τις κοινωνικές αντιφάσεις αλλά και τις ρεαλιστικές λύσεις στο κρίσιμο πρόβλημα της στεγαστικής κρίσης συζήτησαν η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας Δόμνα Μιχαηλίδου και ο επικεφαλής του βρετανικού οργανισμού κοινωνικής κατοικίας Peter Denton, στο 11o Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών που πραγματοποιείται στους Δελφούς στις 22 έως 25 Απριλίου.
Η κα Μιχαηλίδου ξεκίνησε με μια σαφή τοποθέτηση, αποσυνδέοντας το ζήτημα της στέγασης από τις εκλογές: «Ο τρόπος που αντιμετωπίζουμε και προσπαθούμε να λύσουμε το θέμα της στέγασης δεν συνδέεται με το θέμα των εκλογών. Υπάρχει ένα πραγματικό πρόβλημα εκεί έξω και συνδέεται άμεσα με το δημογραφικό» είπε.
Στη συνέχεια στάθηκε στις κοινωνικές αντιστάσεις που δυσχεραίνουν την ανάπτυξη κοινωνικής κατοικίας: «Υπάρχει μια οριζόντια παραδοχή, ότι η κυβέρνηση πρέπει να λάβει μέτρα για να χτιστούν περισσότερες κατοικίες. Όμως ταυτόχρονα υπάρχουν αυξανόμενες τάσεις τύπου “όχι στην αυλή μου”, κυρίως σε ό,τι αφορά την κοινωνική κατοικία» παραδέχθηκε, τονίζοντας ότι τα προγράμματα κοινωνικής κατοικίας αφορούν σε αναβαθμισμένες υποδομές, με παιδικές χαρές, αθλητικούς χώρους, νηπιαγωγεία κλπ.
Όπως εξήγησε η κα Μιχαηλίδου, το φαινόμενο αυτό αποτυπώνεται έντονα και σε συγκεκριμένες πολιτικές: «Συζητάμε για την παραχώρηση μη ενεργών στρατοπέδων, που είναι από τις λίγες περιπτώσεις μεγάλων οικοπέδων που είναι άδεια. Συνεργαζόμαστε πολύ καλά με το υπουργείο Άμυνας και τους πείσαμε να μας τα παραχωρήσουν, αλλά οι δήμοι και οι τοπικές κοινωνίες όπου ανήκουν αυτά τα στρατόπεδα ζητούν τα έργα να γίνουν αλλού.».
Περιγράφοντας το εύρος του στεγαστικού προβλήματος της χώρας, υπογράμμισε ότι τρεις στους δέκα Έλληνες που δεν έχουν δικό τους σπίτι είναι νέοι και ότι η στεγαστική κρίση είναι ένα θέμα που απασχολεί όλα τα νοικοκυριά.
Αναφερόμενη στα μέτρα πολιτικής, επεσήμανε: «Έχουμε διαθέσει 7 δις ευρώ σε διαφορετικές πολιτικές», προσθέτοντας ότι όσο αφορά στη ζήτηση , εκτός από το επίδομα ενοικίου, έχουν ληφθεί μέτρα όπως «κίνητρα για να επιστρέψουν οι πολίτες στις περιφέρειες, αλλά δεν υπάρχει μία λύση κατάλληλη για όλες τις ηλικιακές ομάδες».
Παράλληλα, η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας τόνισε τη σημασία της αξιοποίησης υφιστάμενων υποδομών: «Δίνουμε κίνητρα για τη μετατροπή πρώην εμπορικών ή βιομηχανικών χρήσεων σε κατοικίες», ενώ επανέλαβε ότι «στην Ελλάδα υπάρχει υψηλή εξωγενής πίεση στη ζήτηση από επενδυτές και τον τουρισμό».
Από την πλευρά του, ο κ. Denton τοποθέτησε το πρόβλημα σε διεθνές πλαίσιο: «Το σύνολο του δυτικού κόσμου αντιμετωπίζει το πρόβλημα της ελλιπούς προσφοράς — δεν χτίζονται αρκετά σπίτια».
Όπως εξήγησε, «ένας βασικός λόγος είναι τα προβλήματα στον σχεδιασμό και η αντίσταση των τοπικών κοινωνιών στο να χτιστούν περισσότερες κατοικίες», επιβεβαιώνοντας ότι το φαινόμενο των κοινωνικών αντιδράσεων είναι διεθνές.
Παράλληλα, ανέφερε ότι «η μετανάστευση και ο τουρισμός, κυρίως σε χώρες όπως η Ελλάδα, εντείνουν τις πιέσεις στη ζήτηση», ενώ υπογράμμισε πως «για να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα και από τις δύο πλευρές απαιτούνται υψηλά επίπεδα κεφαλαίου», σε ένα περιβάλλον όπου «υπάρχει παγκόσμιος ανταγωνισμός για τα κεφάλαια που θα επενδυθούν σε κατοικίες».
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο παράδειγμα του Ηνωμένου Βασιλείου: «Η σημερινή κυβέρνηση υποσχέθηκε προεκλογικά να αλλάξει το σύστημα κατοικίας και ζήτησε εθνική εντολή για να το κάνει. Τώρα κάθε περιφέρεια πρέπει να προσφέρει συγκεκριμένο αριθμό προσιτών κατοικιών. Διαφορετικά θα παρέμβει η κεντρική κυβέρνηση», εξήγησε.
«Ο μόνος τρόπος για να υπάρχει δημόσια γη διαθέσιμη για κατοικίες είναι η εθνική εντολή. Ακούγεται ακραίο, αλλά είναι μια πραγματικότητα» τόνισε.
Κλείνοντας, έθεσε μια κρίσιμη κοινωνική διάσταση: «Το θέμα είναι η διαφορά μεταξύ προσιτής κατοικίας και κατοικίας για εκείνους που τη χρειάζονται περισσότερο — τους “απαραίτητους” εργαζόμενους, όπως οι γιατροί και οι νοσοκόμες».
Ο συντονιστής της συζήτησης, συγγραφέας και δημοσιογράφος του «Monocle», Andrew Mueller, εστίασε στη συγκριτική ανάλυση των δεδομένων, επισημαίνοντας ότι «το κόστος στέγασης στην Ελλάδα είναι διπλάσιο σε σχέση με τον μέσο όρο της ΕΕ».
Όπως σημείωσε, «πολλοί λένε ότι στο Ηνωμένο Βασίλειο καταγράφεται η επιστροφή των κοινωνικών κατοικιών, που ενοικιάζονται σε προσιτές τιμές από την κυβέρνηση», υπογραμμίζοντας τις διαφορετικές προσεγγίσεις που αναπτύσσονται διεθνώς για την αντιμετώπιση της κρίσης.