ΕΕ: Από τις 12 Ιουνίου σε εφαρμογή το νέο Σύμφωνο για Μετανάστευση και Άσυλο

Σε εφαρμογή τίθεται στις 12 Ιουνίου το νέο Σύμφωνο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη Μετανάστευση και το Άσυλο, με τα βασικά του στοιχεία να εκτιμάται ότι θα είναι επιχειρησιακά από την πρώτη ημέρα.

Ευρωπαίος αξιωματούχος επισήμανε ότι ορισμένα κράτη μέλη θα χρειαστούν επιπλέον χρόνο για να ολοκληρώσουν την προσαρμογή συγκεκριμένων διαδικασιών, τονίζοντας ότι η εφαρμογή του Συμφώνου αποτελεί «μαραθώνιο και όχι σπριντ».

Το νέο πλαίσιο κανόνων της ΕΕ

Το νέο Σύμφωνο, που υιοθετήθηκε το 2024 έπειτα από πολυετείς διαπραγματεύσεις μεταξύ των κρατών μελών και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, εισάγει για πρώτη φορά ένα ενιαίο πλαίσιο κανόνων για τη διαχείριση της μετανάστευσης και του ασύλου σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποστηρίζει ότι η νέα στρατηγική αποδίδει αποτελέσματα, σημειώνοντας πως οι παράνομες διελεύσεις στα εξωτερικά σύνορα της ΕΕ έχουν μειωθεί κατά περίπου 55% τα τελευταία δύο χρόνια.

Οι τρεις βασικοί άξονες

Οι νέοι κανόνες βασίζονται σε τρεις άξονες: την ισχυρότερη προστασία των εξωτερικών συνόρων, τις ταχύτερες και αποτελεσματικότερες διαδικασίες ασύλου και την ισορροπία μεταξύ ευθύνης και αλληλεγγύης μεταξύ των κρατών μελών.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Ισπανία: Ρεκόρ θανάτων λόγω καύσωνα σημειώθηκε τον Μάιο

Το νέο πλαίσιο περιλαμβάνει επίσης εγγυήσεις για τα θεμελιώδη δικαιώματα, μεταξύ άλλων μέσω ανεξάρτητου μηχανισμού παρακολούθησης.

Υποχρεωτικός έλεγχος στα εξωτερικά σύνορα

Το Σύμφωνο προβλέπει υποχρεωτικό έλεγχο και καταγραφή όλων των παράτυπων αφίξεων στα εξωτερικά σύνορα της ΕΕ.

Η διαδικασία θα συνοδεύεται από ελέγχους ασφαλείας και ταχύτερες συνοριακές διαδικασίες για πρόσωπα που θεωρείται ότι έχουν περιορισμένες πιθανότητες να λάβουν διεθνή προστασία.

Παράλληλα, εισάγονται συντομότερες προθεσμίες για την εξέταση αιτήσεων ασύλου, αυστηρότεροι κανόνες για επαναλαμβανόμενες αιτήσεις και νέα μέτρα για τον περιορισμό των δευτερογενών μετακινήσεων μεταξύ κρατών μελών.

Μόνιμος μηχανισμός αλληλεγγύης

Το νέο Σύμφωνο θεσπίζει μόνιμο μηχανισμό αλληλεγγύης για την υποστήριξη των κρατών μελών που δέχονται αυξημένες μεταναστευτικές πιέσεις.

Στις χώρες αυτές περιλαμβάνονται η Ελλάδα, η Κύπρος, η Ιταλία και η Ισπανία. Η στήριξη θα μπορεί να γίνεται μέσω μετεγκαταστάσεων ή άλλων μορφών συνεισφοράς από τα υπόλοιπα κράτη μέλη.

Η προετοιμασία των κρατών μελών και το EURODAC

Σύμφωνα με αξιωματούχο της ΕΕ, έχει σημειωθεί σημαντική πρόοδος στην προετοιμασία των κρατών μελών σε όλους τους τομείς.

Για το νέο σύστημα EURODAC, τη βάση βιομετρικών δεδομένων που αποτελεί βασικό εργαλείο του Συμφώνου, 11 χώρες δηλώνουν ήδη έτοιμες. Οι υπόλοιπες 16 εκτιμάται ότι θα ολοκληρώσουν σύντομα τις αναγκαίες τεχνικές προσαρμογές, ώστε να τεθούν σε πλήρη επιχειρησιακή ετοιμότητα.

Τα συμπληρωματικά μέτρα

Το νέο Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο συμπληρώνεται από σειρά νομοθετικών και επιχειρησιακών μέτρων που προωθήθηκαν την τελευταία διετία.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται οι αναθεωρημένοι κανόνες για τις ασφαλείς τρίτες χώρες, η θέσπιση ενωσιακού καταλόγου ασφαλών χωρών καταγωγής, η πλήρης ανάπτυξη και εφαρμογή του συστήματος Εισόδου-Εξόδου, καθώς και η πρόσφατη πολιτική συμφωνία για τον νέο κανονισμό επιστροφών.

«Έναρξη και όχι τέλος της διαδικασίας»

Ευρωπαίος αξιωματούχος υπογράμμισε ότι η 12η Ιουνίου σηματοδοτεί την έναρξη και όχι το τέλος της διαδικασίας προσαρμογής στα νέα ευρωπαϊκά πρότυπα διαχείρισης της μετανάστευσης και του ασύλου.

Όπως σημείωσε, ορισμένες διαδικασίες θα χρειαστούν επιπλέον χρόνο για να ολοκληρωθούν πλήρως σε όλα τα κράτη μέλη.