Τη σοβαρή οπισθοδρόμηση της Τουρκίας στους τομείς του κράτους δικαίου, της δημοκρατίας και των θεμελιωδών δικαιωμάτων καταγράφει η ετήσια έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την ενταξιακή πορεία της χώρας, που δόθηκε στη δημοσιότητα στις 4 Νοεμβρίου 2025. Παράλληλα, η Κομισιόν υπογραμμίζει τη σημασία της Τουρκίας ως υποψήφιας χώρας και βασικού εταίρου της ΕΕ, σημειώνοντας ωστόσο ότι οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις παραμένουν «σε στασιμότητα από το 2018».
Ανησυχίες για δημοκρατικά δικαιώματα και κράτος δικαίου
Η έκθεση επισημαίνει «σοβαρές ανησυχίες» για τη συνεχιζόμενη απομάκρυνση της Τουρκίας από τις ευρωπαϊκές δημοκρατικές αξίες, κάνοντας λόγο για επιθέσεις στην ανεξαρτησία της δικαιοσύνης και περιορισμούς στην ελευθερία του Τύπου.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στη σύλληψη του δημάρχου Κωνσταντινούπολης Εκρέμ Ιμάμογλου τον Μάρτιο του 2025, καθώς και άλλων στελεχών της αντιπολίτευσης, γεγονός που –όπως σημειώνεται– «επιτείνει την κρίση εμπιστοσύνης» προς το τουρκικό κράτος δικαίου.
Η Κομισιόν επισημαίνει ότι η επιβολή περιορισμών στους πολιτικούς ακτιβιστές και στα μέσα ενημέρωσης παραμένει σε υψηλά επίπεδα, ενώ τονίζει ότι «η επιδείνωση των δημοκρατικών προτύπων συνεχίζεται χωρίς ουσιαστική πρόοδο».
Οι ελληνοτουρκικές σχέσεις και η Ανατολική Μεσόγειος
Στο κεφάλαιο για τα ελληνοτουρκικά, η Κομισιόν αναγνωρίζει τη βελτίωση του κλίματος και τον «συνεχιζόμενο διάλογο» ανάμεσα σε Αθήνα και Άγκυρα, μετά τη Διακήρυξη των Αθηνών για τις Φιλικές Σχέσεις και την Καλή Γειτονία (Δεκέμβριος 2023). Ωστόσο, επισημαίνει ότι οι διαφωνίες για την υφαλοκρηπίδα και τις θαλάσσιες ζώνες εξακολουθούν να επιβαρύνουν τις σχέσεις των δύο χωρών.
Η Επιτροπή καταγράφει σειρά ενεργειών της Τουρκίας που «προκαλούν ανησυχία», όπως η αμφισβήτηση του Ελληνικού Θαλάσσιου Χωροταξικού Σχεδίου, η ίδρυση θαλάσσιων πάρκων σε περιοχές ελληνικής δικαιοδοσίας και η ένταξη του δόγματος της “Γαλάζιας Πατρίδας” στα σχολικά εγχειρίδια. Επίσης, αναφέρεται σε παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου και σε παρεμπόδιση ερευνητικών δραστηριοτήτων για το ευρωπαϊκό έργο Great Sea Interconnector.
Κυπριακό και εξωτερική πολιτική
Για το Κυπριακό, η Κομισιόν σημειώνει ότι η Τουρκία «συνεχίζει να υποστηρίζει λύση δύο κρατών» και να αρνείται την αναγνώριση της Κυπριακής Δημοκρατίας, σε αντίθεση με τα ψηφίσματα του ΟΗΕ. Τονίζει ότι η Άγκυρα πρέπει να εφαρμόσει το Πρόσθετο Πρωτόκολλο της Συμφωνίας Σύνδεσης ΕΕ-Τουρκίας και να ανακαλέσει τις μονομερείς ενέργειες στα Βαρώσια.
Όσον αφορά στην εξωτερική πολιτική, η Επιτροπή παρατηρεί πως η Τουρκία δεν ευθυγραμμίζεται με την Κοινή Εξωτερική Πολιτική και Πολιτική Ασφαλείας (ΚΕΠΠΑ) της ΕΕ, επισημαίνοντας ότι η Άγκυρα «επιδεικνύει περιορισμένη πολιτική βούληση για προσαρμογή».
Το μεταναστευτικό
Η έκθεση αναγνωρίζει ότι η Δήλωση ΕΕ–Τουρκίας του 2016 εξακολουθεί να αποδίδει αποτελέσματα, καθώς η Τουρκία φιλοξενεί περισσότερους από 2,7 εκατομμύρια πρόσφυγες, κυρίως Σύρους. Από το 2011, η ΕΕ έχει διαθέσει 12,5 δισ. ευρώ για τη στήριξη των προσφύγων και των τοπικών κοινοτήτων φιλοξενίας.
Η αντίδραση της Άγκυρας
Η τουρκική κυβέρνηση απέρριψε την έκθεση της Κομισιόν, χαρακτηρίζοντάς την «μεροληπτική, προκατειλημμένη και αβάσιμη». Σε ανακοίνωσή του, το Υπουργείο Εξωτερικών της Τουρκίας υποστήριξε ότι οι παρατηρήσεις της ΕΕ είναι «ασύμβατες με την προσπάθεια δημιουργίας θετικής ατζέντας» και ότι «αντιβαίνουν στα μακροπρόθεσμα συμφέροντα και των δύο πλευρών».
Η Άγκυρα επέκρινε την Κομισιόν για το ότι «υιοθετεί τις μαξιμαλιστικές θέσεις της Ελλάδας και της ελληνοκυπριακής πλευράς», ενώ κάλεσε την ΕΕ να ενεργήσει «με βάση την αρχή των δεσμεύσεων που πρέπει να τηρούνται (pacta sunt servanda)».
Παράλληλα, το τουρκικό ΥΠΕΞ χαιρέτισε τις θετικές αναφορές της έκθεσης στη βελτίωση των σχέσεων με την Ελλάδα και στη συνεργασία για την ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο, επισημαίνοντας ότι η Τουρκία «παραμένει προσηλωμένη στον στρατηγικό στόχο της ένταξης στην ΕΕ».
ΠΗΓΗ: CNN Greece