Η Ελλάδα των ρεκόρ που δεν μπορεί να πάει διακοπές

Η Ελλάδα πανηγυρίζει για τις αφίξεις, τα έσοδα, τις πληρότητες και τα νέα ρεκόρ του τουρισμού. Η κυβέρνηση παρουσιάζει κάθε καλοκαίρι την ίδια εικόνα επιτυχίας, με γεμάτα λιμάνια, αεροδρόμια και δημοφιλείς προορισμούς, ως απόδειξη μιας οικονομίας που προχωρά και μιας χώρας που ευημερεί.

Υπάρχει όμως και μια άλλη Ελλάδα. Εκείνη που δεν φωτογραφίζεται στα νησιά, δεν εμφανίζεται στις καμπάνιες του ΕΟΤ και δεν χωρά στα κυβερνητικά αφηγήματα.

Είναι η Ελλάδα των πολιτών που αδυνατούν να κάνουν ακόμη και μία εβδομάδα διακοπές.

Τα στοιχεία της Eurostat είναι αποκαλυπτικά. Ένας στους δύο Έλληνες δηλώνει ότι δεν μπορεί να καλύψει το κόστος μιας εβδομάδας διακοπών μακριά από το σπίτι του. Η χώρα βρίσκεται στις τελευταίες θέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δίπλα στη Ρουμανία, σε έναν δείκτη που αποτυπώνει όχι τις προτιμήσεις των πολιτών, αλλά την οικονομική τους δυνατότητα.

Η εικόνα αυτή μόνο τυχαία δεν είναι. Στην ίδια περίπου θέση βρίσκεται η Ελλάδα και ως προς την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών, μαζί με τη Βουλγαρία. Δεν πρόκειται, επομένως, για ένα περιστασιακό φαινόμενο, αλλά για την αποτύπωση μιας οικονομικής πραγματικότητας που διαρκεί.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Ελεύθερο πανεπιστήμιο με φοιτητές που δεν καταλαβαίνουν τι διαβάζουν;

Η ακρίβεια εξακολουθεί να απορροφά το μεγαλύτερο μέρος του οικογενειακού εισοδήματος. Τα τρόφιμα, η ενέργεια, η στέγαση και οι βασικές καθημερινές ανάγκες αφήνουν ελάχιστο διαθέσιμο εισόδημα για αναψυχή. Όταν φτάνει η ώρα των διακοπών, πολλές οικογένειες διαπιστώνουν ότι το κόστος μιας εβδομάδας είναι απλώς απαγορευτικό.

Την ίδια στιγμή, οι τιμές σε ξενοδοχεία, ενοικιαζόμενα δωμάτια, εστίαση και ακτοπλοϊκά εισιτήρια παραμένουν σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα. Και αυτό δεν αφορά μόνο τους δημοφιλείς νησιωτικούς προορισμούς. Η αύξηση του κόστους έχει επεκταθεί σχεδόν παντού, ακόμη και σε περιοχές που μέχρι πριν από λίγα χρόνια αποτελούσαν οικονομικές επιλογές για τις ελληνικές οικογένειες.

Πολλές επιχειρήσεις του τουρισμού επιχειρούν – εύλογα από τη δική τους οπτική – να συγκεντρώσουν μέσα σε λίγους μήνες τα έσοδα ολόκληρης της χρονιάς. Το αποτέλεσμα, όμως, είναι ότι ο Έλληνας μετατρέπεται σταδιακά σε επισκέπτη που δεν μπορεί να αντέξει οικονομικά τη δική του χώρα.

Και όμως, κάθε φορά που γεμίζουν τα πλοία για το Πάσχα, τον Δεκαπενταύγουστο ή κάποιο τριήμερο, η εικόνα αυτή χρησιμοποιείται συχνά ως απόδειξη ότι οι πολίτες «αντέχουν» και ότι η οικονομία βρίσκεται σε καλή κατάσταση.

Πρόκειται για μια εξαιρετικά παραπλανητική ανάγνωση της πραγματικότητας.

Τα λίγα τριήμερα, οι επισκέψεις στο χωριό, η φιλοξενία σε συγγενικά σπίτια ή μια σύντομη έξοδος του Σαββατοκύριακου δεν μπορούν να αποτελούν μέτρο ευημερίας. Πολύ περισσότερο όταν οι επίσημοι ευρωπαϊκοί δείκτες δείχνουν ότι σχεδόν οι μισοί Έλληνες στερούνται κάτι που στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες θεωρείται αυτονόητο: λίγες ημέρες ξεκούρασης τον χρόνο.

Η πραγματική εικόνα της οικονομίας δεν αποτυπώνεται στις ουρές των διοδίων δύο φορές τον χρόνο ούτε στις φωτογραφίες από τα κοσμοπολίτικα νησιά. Αποτυπώνεται στη δυνατότητα ενός εργαζόμενου ή μιας οικογένειας να μπορεί να κάνει διακοπές χωρίς να χρειάζεται να αδειάσει τον τραπεζικό της λογαριασμό ή να χρεωθεί.

Όταν οι πολίτες μιας χώρας που συγκαταλέγεται στους κορυφαίους τουριστικούς προορισμούς του κόσμου δεν μπορούν να απολαύσουν ούτε μία εβδομάδα διακοπών στον τόπο τους, τότε το πρόβλημα δεν είναι επικοινωνιακό. Είναι βαθιά οικονομικό. Και όσο κι αν επιχειρείται να καλυφθεί πίσω από τους πανηγυρισμούς για τα ρεκόρ του τουρισμού, οι αριθμοί αποδεικνύουν ότι η ευημερία δεν μοιράζεται ισότιμα.

Ο Παναγιώτης Μπούρχας θα απουσιάζει λόγω άδειας από τις 3 ως τις 16 Αυγούστου.