Κατοικία σε κλιματική κρίση: Πόσο αναμένεται να αυξηθεί η ζήτηση ηλεκτρικού ρεύματος για κλιματισμό μέχρι το 2050

Στη «θερμική επισφάλεια» των ελληνικών νοικοκυριών, δηλαδή την έκθεσή τους στις αυξανόμενες θερμοκρασίες του καλοκαιριού χωρίς επαρκή προστασία, εστιάζει η Greenpeace, με αφορμή νέα έρευνα πεδίου που ξεκινά σε συνεργασία με το Ελληνικό Ινστιτούτο Παθητικού Κτιρίου. Η έρευνα στοχεύει να καταγράψει τις συνθήκες ευαλωτότητας σε διάφορες περιοχές της χώρας, αναδεικνύοντας τις ανάγκες και τους κινδύνους που προκύπτουν από τις ολοένα συχνότερες και παρατεταμένες περιόδους καύσωνα.

Όπως τονίζει η οργάνωση, η μέση θερμοκρασία εντός κατοικιών μπορεί να ξεπεράσει τους 31°C, ενώ σε περιπτώσεις φτωχών νοικοκυριών η χρήση ενεργοβόρων μέσων ψύξης περιορίζεται, συχνά με κόστος για την υγεία. Η τελευταία καταγραφή του 2024 στον Δήμο Αθηναίων κατέδειξε θερμοκρασίες έως και 37,6°C, ενώ η συγκέντρωση CO₂ ξεπερνούσε κατά πολύ τα υγιεινά όρια. Παράλληλα, το 51% των ερωτηθέντων ανέφερε ότι περιορίζει τη χρήση κλιματισμού λόγω κόστους, ενώ το 36% περικόπτει ακόμη και βασικά έξοδα διαβίωσης για να καλύψει ενεργειακές ανάγκες.

Η ζήτηση για ενέργεια για ψύξη αυξάνεται ραγδαία. Μόνο μεταξύ 2000 και 2022 η χρήση κλιματιστικών οδήγησε σε αύξηση της κατανάλωσης ενέργειας κατά 265%, ενώ μόνο το 2023 πουλήθηκαν 400.000 νέες μονάδες κλιματιστικών, αύξηση 57% σε σχέση με το 2019. Σύμφωνα με τις προβλέψεις, έως το 2050 η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας για ψύξη θα αυξηθεί έως και 83%, ενώ μέχρι το τέλος του αιώνα το ποσοστό αυτό μπορεί να φτάσει το 248%.

Η Greenpeace επισημαίνει ότι δεν υπάρχει ενιαίο «ασφαλές» θερμοκρασιακό όριο εντός κατοικιών, με τη θερμική αντοχή να εξαρτάται από πολλαπλούς παράγοντες: εισόδημα, ηλικία, υγεία, κοινωνική απομόνωση, πρόσβαση σε μέσα δροσισμού κ.ά. Ωστόσο, σε μελέτες του δήμου Αθηναίων, πάνω από το 50% των ερωτηθέντων δήλωνε ότι αισθανόταν άνεση ακόμα και με θερμοκρασίες πάνω από 28°C, γεγονός που ενδέχεται να αποτυπώνει μια κοινωνικά επικίνδυνη εξοικείωση με την επισφάλεια.

Οι συνέπειες της υπερθέρμανσης δεν είναι μόνο ενεργειακές, αλλά αγγίζουν την υγεία, την εργασία, την εκπαίδευση και τη συνολική ποιότητα ζωής. Το 86-91% των θανάτων από ακραία καιρικά φαινόμενα στην Ευρώπη σχετίζεται με καύσωνες, ενώ στην Ελλάδα αναμένεται αύξηση της θνησιμότητας έως και 364% σε σενάριο ανόδου της θερμοκρασίας κατά 4°C.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Εξισωτική, βιολογικά και Σχέδια Βελτίωσης: Οι νέες πληρωμές στους παραγωγούς από Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και ΑΑΔΕ

Η οργάνωση καταλήγει επισημαίνοντας την ανάγκη για πολιτικές που δεν επικεντρώνονται αποκλειστικά στην τεχνολογική «αντίδραση» (π.χ. κλιματιστικά), αλλά στη ριζική εξοικονόμηση ενέργειας, τη βελτίωση των κατοικιών και την ισότιμη πρόσβαση στην ψύξη, με γνώμονα μια δίκαιη, κοινωνικά βιώσιμη και κλιματικά υπεύθυνη μετάβαση.

Πηγή: enoikonomia.gr