Μερόπη Τζούφη: Κυβερνητική αποτυχία στη χρηματοδότηση των ΑΕΙ μέσω Ταμείου Ανάκαμψης

Σοβαρές αιχμές κατά της κυβέρνησης για τη διαχείριση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης που αφορούν τα δημόσια πανεπιστήμια και την έρευνα διατυπώνει η βουλευτής Ιωαννίνων της Νέας Αριστεράς, Μερόπη Τζούφη, στο πλαίσιο της συζήτησης για τον Προϋπολογισμό του 2026 στη Βουλή.

Όπως επισημαίνει, η κυβέρνηση αποφεύγει να δώσει σαφείς απαντήσεις για την απώλεια κρίσιμων ευρωπαϊκών κονδυλίων, επικαλούμενη ουσιαστικά «δικαίωμα σιωπής», την ώρα που σημαντικές δράσεις του προγράμματος «Ελλάδα 2.0» έχουν απενταχθεί ή ακυρωθεί.

Ποια προγράμματα απεντάχθηκαν

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτει η κ. Τζούφη, με διαδοχικές αναμορφώσεις του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης ακυρώθηκαν ή απεντάχθηκαν δράσεις συνολικού ύψους άνω των 200 εκατ. ευρώ, οι οποίες στόχευαν στην ενίσχυση της ακαδημαϊκής αριστείας, της έρευνας και της διεθνοποίησης των ελληνικών ΑΕΙ.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται:

• Το πρόγραμμα «Επισκέπτες Καθηγητές – Επισκέπτες Ερευνητές», ύψους 6,7 εκατ. ευρώ

  

  ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

  Δήμος Ιωαννιτών: Υποτροφίες και οικονομικά βοηθήματα από κληροδοτήματα

• Τα «Βιομηχανικά Διδακτορικά», με προϋπολογισμό 5,3 εκατ. ευρώ

• Η δράση «Εμπιστοσύνη στα Αστέρια μας – Trust your Stars», ύψους 80,6 εκατ. ευρώ

• Οι «Συμπράξεις Ερευνητικής Αριστείας», ύψους 98,2 εκατ. ευρώ

• Ο «Ψηφιακός Μετασχηματισμός του Εθνικού Δικτύου Βιβλιοθηκών», ύψους 9,4 εκατ. ευρώ

Έργα με προκηρύξεις και συμβάσεις χωρίς εξασφαλισμένη χρηματοδότηση

Η βουλευτής υπογραμμίζει ότι αρκετά από τα παραπάνω έργα δεν βρίσκονταν απλώς σε επίπεδο σχεδιασμού, αλλά είχαν ήδη προκηρυχθεί ή ακόμη και συμβασιοποιηθεί. Το γεγονός αυτό, όπως σημειώνει, δημιούργησε προσδοκίες σε χιλιάδες μέλη ΔΕΠ και ερευνητές, τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό.

Ενδεικτικά, το πρόγραμμα «Επισκέπτες Καθηγητές – Επισκέπτες Ερευνητές» συνεχίζει να λειτουργεί με προσωρινή κάλυψη πόρων, χωρίς διασφαλισμένη χρηματοδότηση, ενώ το κόστος μεταφέρεται στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων. Η επιλογή αυτή, σύμφωνα με την ίδια, στερεί πολύτιμους πόρους από άλλες βασικές ανάγκες των πανεπιστημίων.

Χαμηλή απορρόφηση και κίνδυνος οριστικής απώλειας πόρων

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί, κατά την κ. Τζούφη, το χαμηλό ποσοστό απορρόφησης των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης από το Υπουργείο Παιδείας, το οποίο ανέρχεται μόλις στο 57,4%. Σε συνδυασμό με τη χρονική εγγύτητα στη λήξη του προγράμματος, καθίσταται πλέον ορατός ο κίνδυνος οριστικής απώλειας σημαντικών ευρωπαϊκών κονδυλίων.

Παράλληλα, οι κυβερνητικές διαβεβαιώσεις για εναλλακτική χρηματοδότηση μέσω ΕΣΠΑ ή ΠΔΕ χαρακτηρίζονται ασαφείς, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τα ξενόγλωσσα προγράμματα μεταπτυχιακών σπουδών, τα οποία, αν και παρουσιάστηκαν ως εμβληματική δράση, δεν έχουν ακόμη υλοποιηθεί.

Πολιτική ευθύνη και αίτημα για άμεσες απαντήσεις

Η Νέα Αριστερά κάνει λόγο για πλήρη αποτυχία διαχείρισης και πολιτική ευθύνη, τονίζοντας ότι η απώλεια των πόρων δεν μπορεί να αποδοθεί σε τεχνικές δυσκολίες ή εξωτερικούς παράγοντες. Όπως επισημαίνεται, η κατάσταση απαξιώνει το έργο χιλιάδων πανεπιστημιακών και ερευνητών και δημιουργεί σοβαρά νομικά ζητήματα, ιδιαίτερα σε περιπτώσεις εγκεκριμένων αλλά μη χρηματοδοτούμενων προτάσεων.

Το κόμμα ζητά άμεση και καθαρή ενημέρωση για το ποια έργα απεντάχθηκαν, ποια έχουν συμβασιοποιηθεί, ποιο είναι το πραγματικό χρηματοδοτικό κενό και με ποιο δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα θα διασφαλιστεί η συνέχιση των δράσεων, ώστε να μη διαταραχθεί ο προγραμματισμός των πανεπιστημίων και των ερευνητικών ομάδων.