Έντονες αντιδράσεις προκαλεί το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ), που επιτρέπει την πολεοδόμηση σε περιοχές του δικτύου Natura 2000, με 12 περιβαλλοντικές οργανώσεις να καταθέτουν κοινή παρέμβαση στο πλαίσιο της δημόσιας διαβούλευσης.
Μεταξύ των οργανώσεων που υπογράφουν την ανακοίνωση είναι το WWF Ελλάς και ο Αρκτούρος, οι οποίες κάνουν λόγο για σοβαρούς κινδύνους υποβάθμισης προστατευόμενων περιοχών.
Τι προβλέπει το σχέδιο νόμου
Σύμφωνα με την κοινή ανακοίνωση, η πρόταση του ΥΠΕΝ επιτρέπει επεκτάσεις οικισμών και σχεδίων πόλεων μέσα σε ζώνες βιώσιμης διαχείρισης φυσικών πόρων σε περιοχές Natura.
Οι οργανώσεις χαρακτηρίζουν την πρόβλεψη «πολλαπλώς προβληματική», υποστηρίζοντας ότι ανοίγει τον δρόμο για δόμηση σε μεγάλες εκτάσεις, χωρίς επαρκή τεκμηρίωση.
Κριτική στις περιβαλλοντικές μελέτες
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις ειδικές περιβαλλοντικές μελέτες (ΕΠΜ), οι οποίες –όπως επισημαίνεται– δεν έχουν εξετάσει πολεοδομικά ζητήματα ούτε τις επιπτώσεις τους.
Όπως αναφέρουν, οι ΕΠΜ και τα πολεοδομικά σχέδια προχωρούν χωρίς ουσιαστική εναρμόνιση, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει είτε σε καθυστερήσεις είτε σε πρόχειρες και αντιφατικές λύσεις.
Παράλληλα, εκφράζουν αμφισβήτηση για το προτεινόμενο όριο πολεοδόμησης έως 20%, σημειώνοντας ότι δεν τεκμηριώνεται και μπορεί να αφορά εκτεταμένες περιοχές χωρίς σαφή πολεοδομικά κριτήρια.
Ενστάσεις για τις επιτρεπόμενες δραστηριότητες
Το νομοσχέδιο προβλέπει την οριζόντια δυνατότητα ορισμένων δραστηριοτήτων σε όλες τις ζώνες προστασίας.
Ωστόσο, σύμφωνα με τις οργανώσεις, οι διατυπώσεις αυτές ενδέχεται να είναι επικίνδυνες, ιδιαίτερα για περιοχές υψηλής προστασίας, όπως οι ζώνες απόλυτης προστασίας της φύσης.
Στην ανακοίνωση επισημαίνεται ότι παρεμβάσεις όπως αρχαιολογικές εργασίες ή οικοδομικές δραστηριότητες μεγάλης κλίμακας δεν είναι συμβατές με αδιατάρακτες φυσικές περιοχές, ενώ για ζητήματα πολιτικής προστασίας υπάρχει ήδη σχετική νομοθεσία.
Τα αιτήματα προς το ΥΠΕΝ
Οι 12 οργανώσεις ζητούν την αναθεώρηση βασικών σημείων του νομοσχεδίου, προτείνοντας:
– Ρητή απαγόρευση πολεοδόμησης σε προστατευόμενες περιοχές, με περιορισμένες εξαιρέσεις για λόγους υπέρτερου δημόσιου συμφέροντος
– Απαγόρευση επεκτάσεων για εμπορικές, τουριστικές και βιομηχανικές χρήσεις
– Σαφή και τεκμηριωμένη μεθοδολογία για κάθε παρέμβαση
– Πλήρη εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων πριν από κάθε σχεδιασμό
– Απαγόρευση τακτοποίησης αυθαιρέτων και επέκτασης οικισμών για νομιμοποίηση παράνομης δόμησης
– Ιεράρχηση δραστηριοτήτων με βάση το επίπεδο προστασίας κάθε ζώνης
Το κείμενο συνυπογράφουν επίσης οι οργανώσεις Anima, Αρχέλων, Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού, Ελληνική Εταιρεία Προστασίας της Φύσης, Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία, Εταιρία Προστασίας Πρεσπών, Καλλιστώ, iSea, Medasset και MedINA.