Έντονο προβληματισμό προκαλεί η εξέλιξη της νόσου της ευλογιάς των αιγοπροβάτων, τόσο για τις επιπτώσεις στο ζωικό κεφάλαιο όσο και για το μέλλον των ίδιων των κτηνοτρόφων και του κλάδου εν γένει.
Οι παρεμβάσεις της πολιτείας ήρθαν με καθυστέρηση τουλάχιστον ενός χρόνου, για να ενεργοποιηθούν τα μέτρα βιοασφάλειας όταν από το καλοκαίρι του 2024 ήταν παρόν το πρόβλημα σε ορισμένες περιοχές της χώρας. Ο μηχανισμός ενεργοποιήθηκε ένα χρόνο μετά και πλησιάζοντας να συμπληρώσουμε ένα χρόνο επιπλέον από τη στιγμή που το κράτος επέβαλε τα λεγόμενα μέτρα βιοασφάλειας, η ζωονόσος δεν αντιμετωπίζεται, κοπάδια που προσβλήθηκαν από τη νόσο αφανίζονται και φτάνουμε σχεδόν να χάνεται το 10% του ζωικού κεφαλαίου της επικράτειας ως σήμερα, με τον αριθμό να αγγίζει σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία τα 500.000 ζωντανά.
Η πολιτεία επιμένει να λέει όχι στον εμβολιασμό, παρά τις απαντήσεις του αρμόδιου Επιτρόπου Γεωργίας που συνιστά και αυτόν ως συμπληρωματικό μέτρο και η καχυποψία μεγαλώνει, όσον αφορά τη σκοπιμότητα του κράτους.
Για ένα μείζον ζήτημα που λαμβάνει ανησυχητικές διαστάσεις σε πανελλαδικό επίπεδο έκανε λόγο ο πρόεδρος του Παραρτήματος Ηπείρου και Νήσων του Γεωτεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (ΓΕΩΤΕΕ), Θεόδωρος Κορωναίος, εστιάζοντας ιδιαίτερα στα μέτρα βιοασφάλειας και στην απουσία εναλλακτικού σχεδίου αντιμετώπισης που θα μπορούσε να είναι ο εμβολιασμός.
Όπως ανέφερε ο κ. Κορωναίος, το μέγεθος του προβλήματος είναι ήδη τεράστιο, καθώς «αυτή τη στιγμή έχουν σφαγιαστεί περίπου 500.000 ζώα, ενώ σχεδόν 2.500 εκτροφές βρίσκονται χωρίς ζωικό κεφάλαιο, σε καθεστώς καραντίνας για το χρονικό διάστημα που προβλέπει ο νόμος».
Τόνισε ότι τα μέτρα βιοασφάλειας αποτελούν το πρώτο και βασικό εργαλείο περιορισμού της νόσου, επισημαίνοντας ωστόσο πως στην πράξη δεν μπορούν να εφαρμοστούν παντού. «Σε αρκετές περιπτώσεις μπορούν να τηρηθούν, σε άλλες όμως δυστυχώς όχι. Πρόκειται για μικρές εκμεταλλεύσεις, συχνά με ανθρώπους μεγάλης ηλικίας, όπου οι εγκαταστάσεις δεν επιτρέπουν την πλήρη εφαρμογή των μέτρων», σημείωσε.
Όπως εξήγησε, τα μέτρα βιοασφάλειας αφορούν κυρίως δύο κρίσιμα πεδία: τη συλλογή και μεταφορά του γάλακτος και τη διακίνηση ζωοτροφών και ανθρώπων. «Οι μετακινήσεις αυτές είναι σχεδόν καθημερινές και γίνονται με πολλούς διαφορετικούς τρόπους. Η μεταφορά ανθρώπων και υλικών από μονάδα σε μονάδα καθίσταται εξαιρετικά δύσκολη, ειδικά όταν επί χρόνια πολλές εκμεταλλεύσεις δεν μπόρεσαν να εκσυγχρονιστούν και να εγκαταστήσουν τεχνικά μέσα απολύμανσης που θα περιόριζαν την εξάπλωση της νόσου», υπογράμμισε. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι ελλείψεις αυτές, σε συνδυασμό με την απουσία εναλλακτικού σχεδιασμού, έχουν οδηγήσει στη σημερινή κρίσιμη κατάσταση. «Όλα αυτά τα πληρώνουμε τώρα, μαζί με την ολιγωρία –πείτε το όπως θέλετε– και την απουσία ενός σχεδίου Β, ειδικά στις περιοχές όπου η ευλογιά έχει προκαλέσει τεράστιες ζημιές», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ο κ. Κορωναίος αναφέρθηκε συγκεκριμένα στις Περιφερειακές Ενότητες Σερρών, Έβρου και Θεσσαλίας, τονίζοντας ότι εκεί η κατάσταση έχει οδηγήσει κτηνοτρόφους και εκμεταλλεύσεις σε απόγνωση. «Δεν χάνεται μόνο το ζωικό κεφάλαιο, χάνεται ολόκληρο το εισόδημα. Και αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει κανένα σχέδιο για το πώς θα ανασυσταθούν αυτές οι εκμεταλλεύσεις», είπε.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στις επιπτώσεις στην παραγωγή αιγοπρόβειου γάλακτος και φέτας ΠΟΠ. Όπως σημείωσε, πρόκειται για προϊόντα με σχεδόν διασφαλισμένη απορρόφηση στην αγορά, ωστόσο δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο αυξήσεων στις τιμές λόγω μείωσης των ποσοτήτων που θα μπουν στην αγορά το επόμενο διάστημα. «Δεν θέλω να γίνω μάντης κακών, αλλά είναι πολύ πιθανό το επόμενο διάστημα να δούμε αυξήσεις, καθώς οι ποσότητες γάλακτος είναι μειωμένες, ακόμη κι αν αυτό δεν αποτυπώνεται πλήρως στο σύστημα “Άρτεμις”», όπως τόνισε – κι αυτό συνιστά μια κραυγαλέα αντίφαση, την ώρα που οι ποσότητες εισκομιζόμενου γάλακτος να μειώνονται λόγω της σφαγής μισού εκατομμυρίου αιγοπροβάτων, οι ποσότητες του δήθεν εισκομιζόμενου γάλακτος να παραμένουν οι ίδιες!
Εμβολιασμός το plan b
Παράλληλα, υπογράμμισε την ανάγκη εκπόνησης ενός σαφούς Plan B για τις περιοχές με έντονη επιβάρυνση. «Πρέπει οπωσδήποτε να αναζητηθεί ένα σχέδιο Β. Θέλετε να το πούμε εμβολιασμό, θέλετε να το πούμε δοκιμαστικό εμβολιασμό; Δεν μπορούμε, μπαίνοντας στην άνοιξη, να αφήσουμε τη νόσο να ξανακαλπάσει», δήλωσε, εξηγώντας ότι πρόκειται για ιογενή νόσο με εξάρσεις και υφέσεις.
Αναφερόμενος στην Ήπειρο, σημείωσε ότι μέχρι στιγμής η Περιφέρεια παραμένει χωρίς κρούσματα. «Είμαστε τυχεροί, έχουν εφαρμοστεί τόσο τα μέτρα βιοασφάλειας όσο και τα μέτρα προστασίας στα σύνορα της Περιφέρειας», είπε.
Ο κ. Κορωναίος στάθηκε επίσης στην ανάγκη ενίσχυσης των γεωτεχνικών υπηρεσιών, τονίζοντας ότι το ΓΕΩΤΕΕ έχει ήδη θέσει το ζήτημα. «Ζητήσαμε την ενίσχυση και στελέχωση των γεωτεχνικών υπηρεσιών, καθώς ζούμε σε μια εποχή ζωονόσων, φυσικών καταστροφών και αλλαγών στα υδατικά αποθέματα. Χρειάζεται επαρκές προσωπικό για να μπορούν να ανταποκρίνονται στις αυξημένες ανάγκες και να μην περιορίζονται μόνο σε διεκπεραιωτικές εργασίες», ανέφερε.
Κλείνοντας, o κ. Κορωναίος κατέθεσε και την προσωπική του άποψη για το ζήτημα του εμβολιασμού, διευκρινίζοντας ότι επισήμως η επιστημονική κοινότητα δεν έχει λάβει σαφή θέση. «Προσωπικά, και με βάση τις συζητήσεις μου με συναδέλφους κτηνιάτρους, θεωρώ ότι σε περιοχές που έχουν πληγεί τόσο έντονα θα πρέπει να προχωρήσουμε σε εμβολιασμό. Μιλάμε για αφανισμό εκμεταλλεύσεων και είναι πλέον δεδομένο ότι τα μέτρα βιοασφάλειας εκεί δεν απέδωσαν. Όταν ένα μέτρο δεν λειτουργεί, πρέπει να περάσουμε σε ένα πιο δραστικό μέτρο», σημείωσε, προσθέτοντας ότι αν υπάρχει άλλη αποτελεσματικότερη λύση, αυτή θα πρέπει να υποδειχθεί τεκμηριωμένα από την επιστημονική κοινότητα.
(πηγή φωτογραφίας ΒΗΜΑ Τηλεόραση Ιωαννίνων)