Πρώτα κλείνουν τα σχολεία, μετά σβήνουν τα χωριά

Τριάντα τρία σχολεία της Ηπείρου θα παραμείνουν σε αναστολή λειτουργίας και τη νέα σχολική χρονιά, τέσσερα καταργούνται οριστικά και δύο συγχωνεύονται.

Η λέξη «αναστολή» είναι ασφαλώς πιο βολική από τη λέξη «κλείσιμο». Διατηρεί την ψευδαίσθηση ότι κάποτε μπορεί να επιστρέψουν τα παιδιά, να ξαναχτυπήσει το κουδούνι και να ανοίξει πάλι η πόρτα του σχολείου.

Στην πραγματικότητα, για πολλά από αυτά τα χωριά η αναστολή είναι απλώς η αίθουσα αναμονής πριν από την οριστική κατάργηση.

Τα σχολεία δεν κλείνουν επειδή ξαφνικά εξαφανίστηκαν οι μαθητές. Κλείνουν στο τέλος μιας μακράς διαδρομής κατά την οποία εξαφανίστηκαν πρώτα οι δουλειές, οι υπηρεσίες, οι συγκοινωνίες, η στοιχειώδης υγειονομική κάλυψη και κάθε σοβαρός λόγος για να μείνει μια νέα οικογένεια σε ένα χωριό της Ηπείρου.

Και ύστερα έρχεται η πολιτεία να καταγράψει το αποτέλεσμα της δικής της απουσίας.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Ελεύθερο πανεπιστήμιο με φοιτητές που δεν καταλαβαίνουν τι διαβάζουν;

Κάθε χρόνο θα κλείνουν σχολεία. Κάθε χρόνο περισσότερες οικογένειες θα κατευθύνονται προς τα Ιωάννινα, την Άρτα, την Πρέβεζα και την Ηγουμενίτσα ή θα εγκαταλείπουν εντελώς την Ήπειρο, πηγαίνοντας σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη ή μεταναστεύοντας στο εξωτερικό. Και κάθε τόσο κάποιος υπουργός θα ανακοινώνει ένα ακόμη πρόγραμμα για την περιβόητη «επιστροφή στο χωριό».

Επιστροφή όμως πού;

Σε έναν τόπο χωρίς σχολείο, όπου ένα ζευγάρι θα πρέπει να ξεκινά κάθε πρωί με το αυτοκίνητο για να μεταφέρει τα παιδιά του δεκάδες χιλιόμετρα μακριά; Σε έναν τόπο όπου η πρόσβαση σε γιατρό, φαρμακείο, δημόσια υπηρεσία ή ακόμη και σε ένα κατάστημα βασικών αγαθών μετατρέπεται σε μικρή εκστρατεία;

Το κλείσιμο του σχολείου δεν είναι απλώς συνέπεια της ερήμωσης. Γίνεται και επιταχυντής της. Αφαιρεί από το χωριό την τελευταία υπόσχεση ότι μπορεί ακόμη να φιλοξενήσει κανονική οικογενειακή ζωή.

Αυτό είναι το παράδοξο της κρατικής πολιτικής: από τη μία πληρώνει καμπάνιες, ημερίδες και επιδοτήσεις για να πείσει τους νέους να επιστρέψουν στην περιφέρεια και από την άλλη αποσύρει μία προς μία τις υποδομές που θα τους επέτρεπαν να ζήσουν εκεί.

Με λίγα λόγια, τους καλεί να επιστρέψουν σε έναν τόπο από τον οποίο το ίδιο το κράτος έχει ήδη φύγει.

Τα 33 σχολεία σε αναστολή δεν αποτελούν ακόμη έναν αριθμό σε μία υπουργική απόφαση. Είναι 33 προειδοποιήσεις για χωριά που βρίσκονται ένα βήμα πιο κοντά στην οριστική εγκατάλειψη.

Γιατί ένα χωριό μπορεί να επιβιώσει χωρίς τράπεζα, ταχυδρομείο ή ΑΤΜ. Χωρίς παιδιά και χωρίς σχολείο, όμως, παύει σιγά σιγά να είναι χωριό και μετατρέπεται σε ανάμνηση ή καρτ ποστάλ.