Το υψηλό κόστος στέγασης αναδεικνύεται σε βασικό παράγοντα μετατόπισης της επιλογής τόπου κατοικίας στην Ελλάδα, καθώς απορροφά σημαντικό μέρος του διαθέσιμου εισοδήματος των νοικοκυριών.
Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat, το κόστος στέγασης στην Ελλάδα αντιστοιχεί στο 35,5% του διαθέσιμου εισοδήματος, όταν ο μέσος όρος στην ΕΕ διαμορφώνεται στο 19,2%. Για σχεδόν έναν στους τρεις Έλληνες το ποσοστό ξεπερνά το 40%, περιορίζοντας σημαντικά τα περιθώρια για κατανάλωση, αποταμίευση και επενδύσεις.
Υψηλό ποσοστό νοικοκυριών με οφειλές
Ιδιαίτερα ανησυχητικό είναι και το ποσοστό του πληθυσμού που ζούσε το 2024 σε νοικοκυριά με οφειλές από δάνεια, ενοίκια και λογαριασμούς ενέργειας.
Στην Ελλάδα το ποσοστό αυτό ανήλθε στο 42,8%, όταν ο μέσος όρος στην ΕΕ ήταν 9,2%, δηλαδή σχεδόν πενταπλάσια διαφορά.
Οι τέσσερις βασικοί λόγοι για το υψηλό κόστος
Σύμφωνα με όσα αναφέρει το Το Βήμα της Κυριακής, ο διευθυντής-σύμβουλος και πρώην υποδιοικητής της Τράπεζα της Ελλάδος, Θεόδωρος Μητράκος, εντοπίζει τέσσερις βασικούς παράγοντες που εξηγούν το δυσανάλογα υψηλό κόστος στέγασης για τα ελληνικά νοικοκυριά.
Χαμηλότερο διαθέσιμο εισόδημα
Το κατά κεφαλήν εισόδημα στην Ελλάδα αντιστοιχεί στο 69,5% του μέσου διαθέσιμου εισοδήματος της ΕΕ σε μονάδες ισοδύναμης αγοραστικής δύναμης, γεγονός που αυξάνει αναλογικά το βάρος της στέγασης στον οικογενειακό προϋπολογισμό.
Υψηλό ενεργειακό κόστος και παλαιότητα κτιρίων
Η ολιγοπωλιακή δομή της αγοράς ενέργειας και η περιορισμένη ένταση ανταγωνισμού έχουν οδηγήσει σε υψηλότερες τιμές για τα ελληνικά νοικοκυριά. Παράλληλα, η μεγάλη παλαιότητα του κτιριακού αποθέματος και οι αυξημένες ανάγκες ανακαίνισης και ενεργειακής αναβάθμισης διατηρούν υψηλό το κόστος θέρμανσης και στέγασης, ιδιαίτερα σε περιόδους ενεργειακής κρίσης.
Υψηλότερα επιτόκια στεγαστικών δανείων
Στο κόστος στέγασης περιλαμβάνονται και οι δόσεις στεγαστικών δανείων. Τα υψηλότερα επιτόκια στεγαστικής πίστης που αντιμετωπίζουν τα ελληνικά νοικοκυριά, εν μέρει λόγω περιορισμένου ανταγωνισμού στο τραπεζικό σύστημα, επιβαρύνουν περαιτέρω τον προϋπολογισμό τους σε σύγκριση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Απουσία κοινωνικής κατοικίας
Καθοριστικός παράγοντας είναι και η απουσία οργανωμένης κοινωνικής κατοικίας στην Ελλάδα, στοιχείο που, σύμφωνα με την ανάλυση, επιβαρύνει κυρίως τα πιο ευάλωτα νοικοκυριά και περιορίζει τις διαθέσιμες επιλογές οικονομικά προσιτής στέγασης.
Το συνδυαστικό αποτέλεσμα των παραπάνω παραγόντων διαμορφώνει ένα περιβάλλον αυξημένης πίεσης για τα ελληνικά νοικοκυριά, με άμεσες επιπτώσεις στην οικονομική τους σταθερότητα και στις αποφάσεις σχετικά με τον τόπο κατοικίας.
ΠΗΓΗ: enikonomia.gr