Πύλες εισόδου Ηπείρου: Προσωρινές λύσεις αντί μόνιμων υποδομών για το νέο ευρωπαϊκό σύστημα EES και… ο λόγος της ταλαιπωρίας στα τελωνεία

Τα σοβαρά κενά στον σχεδιασμό και στην εφαρμογή του νέου Συστήματος Εισόδου-Εξόδου, του γνωστού EES, στα χερσαία σύνορα της χώρας και τα εκεί τελωνεία αναδεικνύει η απάντηση του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη σε κοινοβουλευτική ερώτηση που συνυπέγραψε ο βουλευτής Ιωαννίνων του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής, Ιωάννης Τσίμαρης.

Η απάντηση του Υπουργείου έρχεται με φόντο τις καθυστερήσεις και τις εικόνες ταλαιπωρίας που καταγράφονται από την έναρξη της θερινής περιόδου στις πύλες εισόδου της Ηπείρου, με αιχμή την Κακαβιά, το Μαυρομάτι και τη Μέρτζιανη.

Το σημαντικότερο σημείο της απάντησης είναι η παραδοχή ότι, σύμφωνα με την αρχική μελέτη προσδιορισμού των αναγκών στα χερσαία Συνοριακά Σημεία Διέλευσης, δεν προβλέφθηκε η εγκατάσταση αυτοματοποιημένων σταθμών βιομετρικής καταγραφής, δηλαδή Self Service Systems ή Kiosks.

Αντί για σταθερές υποδομές υψηλής ροής, η λήψη βιομετρικών δεδομένων γίνεται στους θαλάμους και οικίσκους των συνοριακών σταθμών, μέσω του εγκατεστημένου εξοπλισμού, ενώ για την κάλυψη αυξημένων και έκτακτων αναγκών έχουν διατεθεί φορητές λύσεις: φορητοί σταθμοί διαβατηριακού ελέγχου, οι λεγόμενες «βαλίτσες», καθώς και tablets.

Η ίδια απάντηση αναφέρει ότι από τις 10 Απριλίου 2026 είναι υποχρεωτική η καταχώριση στο Σύστημα του συνόλου των διελεύσεων των υπόχρεων ταξιδιωτών, καθώς το EES αντικατέστησε πλέον τη σφράγιση των ταξιδιωτικών εγγράφων.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Τηλεφωνικές απάτες στην Ήπειρο: 300.000 ευρώ η λεία σε δέκα υποθέσεις από τον Ιούνιο

Ωστόσο, έως τις 6 Σεπτεμβρίου 2026, σε εξαιρετικές περιπτώσεις όπου η κυκλοφορία είναι τόσο έντονη ώστε ο χρόνος αναμονής στα Συνοριακά Σημεία Διέλευσης να καθίσταται υπερβολικός, προβλέπεται δυνατότητα μερικής αναστολής χρήσης του Συστήματος. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να γίνεται καταχώριση χωρίς λήψη βιομετρικών δεδομένων.

Κριτική του ΠΑΣΟΚ

Για τον Ιωάννη Τσίμαρη, η πρόβλεψη αυτή αποτελεί ευθεία ένδειξη ότι το σύστημα δεν μπορεί να ανταποκριθεί ομαλά στις πραγματικές συνθήκες αυξημένης κίνησης, ειδικά σε περιοχές όπως η Ήπειρος, όπου οι συνοριακοί σταθμοί δέχονται μεγάλη πίεση τους θερινούς μήνες.

Το Υπουργείο αναφέρει ακόμη ότι για την τουριστική περίοδο του 2026 προβλέφθηκε ενίσχυση υπηρεσιών αστυνόμευσης αεροδρομίων, περιοχών τουριστικού ενδιαφέροντος και Συνοριακών Σημείων Διέλευσης με 782 αστυνομικούς και 2.838 δόκιμους αστυφύλακες. Σύμφωνα με την απάντηση, η δύναμη αυτή είναι αυξημένη κατά 14,2% σε σχέση με το προηγούμενο έτος.

Παρά ταύτα, η πλευρά του ΠΑΣΟΚ επισημαίνει ότι η ενίσχυση αυτή δεν επαρκεί για να καλύψει τις πραγματικές ανάγκες των συνοριακών σταθμών της Ηπείρου, καθώς μεγάλο μέρος της βασίζεται σε δόκιμους αστυφύλακες, χωρίς την απαιτούμενη εξειδίκευση για ένα σύνθετο σύστημα βιομετρικών ελέγχων.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στον μεθοριακό σταθμό των Δρυμάδων στο Πωγώνι, ο οποίος παραμένει ανενεργός. Σύμφωνα με τον Ιωάννη Τσίμαρη, η κυβέρνηση δεν παρουσιάζει κανένα ολοκληρωμένο σχέδιο για την αναβάθμιση και επαναλειτουργία του, παρότι θα μπορούσε να συμβάλει ουσιαστικά στην αποσυμφόρηση της Κακαβιάς και στην ενίσχυση της ακριτικής περιοχής.

Σε δήλωσή του, ο βουλευτής Ιωαννίνων τονίζει ότι η εικόνα στις πύλες εισόδου της Ηπείρου αποτελεί «τον καθρέφτη της χώρας» και χαρακτηρίζει απαράδεκτο το γεγονός ότι η κυβέρνηση αντιμετωπίζει ένα διεθνώς γνωστό σύστημα, όπως το EES, με «ημίμετρα, φορητές βαλίτσες και προσωρινές αναστολές ελέγχων».

«Η Ήπειρος, η τοπική οικονομία και ο τουρισμός μας δεν αντέχουν άλλη ταλαιπωρία. Απαιτούμε άμεση εγκατάσταση σταθερών ψηφιακών υποδομών υψηλής ροής, μόνιμη στελέχωση των σταθμών Κακαβιάς, Μαυροματίου και Μέρτζανης, και ένα σοβαρό πλάνο για την αναβάθμιση και επαναλειτουργία του σταθμού των Δρυμάδων. Η ακριτική Ελλάδα δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται με προχειρότητα», αναφέρει ο κ. Τσίμαρης.

Η υπόθεση του EES δεν αφορά μόνο την τεχνική προσαρμογή της χώρας στις ευρωπαϊκές απαιτήσεις. Για την Ήπειρο, αφορά άμεσα την καθημερινότητα των διερχόμενων, την εικόνα της χώρας στις πύλες εισόδου, τον τουρισμό, την τοπική οικονομία και τη λειτουργία των ακριτικών περιοχών.