Παρουσία εκπροσώπων της Εκκλησίας, της ακαδημαϊκής κοινότητας και της τοπικής αυτοδιοίκησης πραγματοποιήθηκε την Κυριακή 1 Φεβρουαρίου 2026, στον Πολιτιστικό Πολυχώρο «Δ. Χατζής» στα Ιωάννινα, η επίσημη εκδήλωση παρουσίασης της δράσης «Το Εύλογον», μιας πρωτοβουλίας που στοχεύει στην προστασία, αποκατάσταση και επιστημονική ανάδειξη εμβληματικών μνημείων του Χριστιανισμού. Η εκδήλωση τελούσε υπό την αιγίδα της Ιεράς Μητρόπολης Ιωαννίνων και διοργανώθηκε από το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων σε συνεργασία με τον Δήμο Ιωαννιτών και το Περιφερειακό Τμήμα ΤΕΕ Ηπείρου.
«Το Εύλογον» εντάσσεται στο πρόγραμμα ΤΠΑ Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων – Ενίσχυση της Έρευνας, Καινοτομίας και Τεχνολογίας 2021–2025 και χρηματοδοτείται από το Εθνικό Πλαίσιο Ανάπτυξης μέσω της Γενικής Γραμματείας Έρευνας και Καινοτομίας. Ο στόχος του έργου είναι η αποκατάσταση εμβληματικών μνημείων του Χριστιανισμού, η αξιοποίηση σύγχρονων επιστημονικών και τεχνολογικών εργαλείων και η ανάδειξη των αξιών του Χριστιανισμού σε συγκροτημένο ολιστικό διάλογο με την κοινωνία.
Ο Μητροπολίτης Ιωαννίνων κ.κ. Μάξιμος, άνοιξε και ολοκλήρωσε τη σειρά παρεμβάσεων, τονίζοντας ότι «Το Εύλογον» δεν αποτελεί απλώς ένα τεχνικό έργο ή μία ακαδημαϊκή έκδοση, αλλά μια πρωτοβουλία σύνδεσης της επιστημονικής γνώσης με την πνευματική έννοια των μνημείων. Ανέδειξε τη σημασία του διαλόγου μεταξύ Εκκλησίας, επιστήμης και κοινωνίας καθώς και την ευθύνη διατήρησης της πολιτιστικής κληρονομιάς ως ζωντανής μαρτυρίας πίστης και ιστορίας.
Η Πρύτανης του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Καθηγήτρια κ. Άννα Μπατιστάτου αναφέρθηκε στον κεντρικό ρόλο του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων στο Εύλογον, τονίζοντας τη σημασία της διεπιστημονικότητας και της εξωστρέφειας. Επεσήμανε επίσης ότι το «Εύλογον» αποτελεί ένα παράδειγμα σύγχρονης πανεπιστημιακής έρευνας που ανταποκρίνεται στις κοινωνικές και πολιτιστικές ανάγκες.
Ο Αντιπρύτανης Έρευνας, Καινοτομίας, Εξωστρέφειας του ΕΜΠ Καθηγητής κ. Εμμανουήλ Βαρβαρίγος τόνισε τη σημασία της συνεργασίας των Πανεπιστημιακών Ιδρυμάτων καθώς της μεταφορά τεχνογνωσίας. Επίσης ανέφερε ότι το Εύλογον αξιοποιεί τις σύγχρονες τεχνολογίες και την επιστημονική μεθοδολογία για την προστασία των μνημείων, τονίζοντας πώς η έρευνα συμβάλλει στην προαγωγή του πολιτισμού.
Η Αναπληρώτρια Περιφερειάρχης κ. Αγνή Νάκου-Δασούλα εκπροσωπώντας τον Περιφερειάρχη Ηπείρου κ. Αλέξανδρο Καχριμάνη τόνισε τη σημασία της δράσης «Το Εύλογον» για την Ήπειρο και τα Ιωάννινα, κάνοντας αναφορά στον αριθμό των μνημείων που διαθέτει η περιοχή. Επισήμανε ότι τέτοιες δράσεις ενισχύουν την τοπική ανάπτυξη, τον πολιτισμό και τη διεθνή προβολή της.
Η Αντιδήμαρχος Ιωαννιτών κ. Σοφία Μαρκούλα μετέφερε τον θερμό χαιρετισμό και τη στήριξη του Δημάρχου κ. Θωμά Μπέγκα, κάνοντας ιδιαίτερη αναφορά στο ρόλο της Ιεράς Μητρόπολης Ιωαννίνων και στη συνεργασία ανάμεσα στον Δήμο, το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, σημείωσε ότι «Το Εύλογον» καλεί όλους να δούνε τη σύνδεση της πόλης με την ιστορία της, την πνευματική και τη χριστιανική της παράδοση. Αξίες όπως η ευθύνη, η πίστη και ο σεβασμός προς τον άνθρωπο και στη δημιουργία όταν συναντούν την επιστημονική έρευνα και την τεχνολογική γνώση μπορούν να παράγουν κοινωνικό αποτύπωμα.
Ο Πρόεδρος του Περιφερειακού Τμήματος ΤΕΕ Ηπείρου κ. Ιωάννης Τσίγκρος ανέδειξε τη σημασία της προστασίας και της αειφόρου ανάπτυξης της πολιτιστικής και θρησκευτικής κληρονομιάς ιδιαίτερα σε μια περιοχή όπως η Ήπειρος, η οποία είναι πλούσια σε μνημεία, όπως εκκλησίες, μοναστήρια, γεφύρια, σχολεία κ.λ.π.. Το Περιφερειακό Τμήμα Ηπείρου ΤΕΕ είναι αρωγός αυτών των δράσεων υπογραμμίζοντας ότι μέσω των συνεργασιών μπορεί να διασφαλιστεί αυτός ο πλούτος.
Η Ομότιμη Καθηγήτρια ΕΜΠ και Μέλος του Συμβουλίου Διοίκησης του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων και Α’ Αντιπρόεδρος του ΤΕΕ κ. Αντωνία Μοροπούλου, Επιστημονικά Υπεύθυνη του έργου εκ μέρους του συντονίζοντος ΕΜΠ, παρουσίασε αναλυτικά την ταυτότητα και τη φιλοσοφία του έργου «Το Εύλογον», εξηγώντας τη μεθοδολογία, τους στόχους και τη διεθνή του διάσταση. Έδωσε έμφαση στη συνομιλία των θετικών σπουδών με τις ανθρωπιστικές, στη σύνθεση επιστήμης, τεχνολογίας, ιστορίας και αξιών, χαρακτηρίζοντας το έργο ως καινοτόμο και πρότυπο.
Ιδιαίτερα στάθηκε στα διεπιστημονικά πρότυπα έργα του ΕΜΠ με την ίδια ως επικεφαλής, όπως στην αποκατάσταση του Ιερού Κουβουκλίου του Παναγίου Τάφου στο Ναό της Αναστάσεως, στα Ιεροσόλυμα, στην Αντισεισμική Προστασία της Αγιάς Σοφιάς και στη διασκόπηση των επιχρισμένων επιφανειών για την αποκάλυψη ψηφιδωτών καθώς και στην αποκατάσταση, αντισεισμική προστασία και συντήρηση του Καθολικού της Ιεράς Μονής Βαρνάκοβας.
Παρουσίασε την πρόοδο του έργου Εύλογον, όπου αναμένεται το αποθετήριο της γνώσης για την εκπαίδευση και διάδραση του Εθνικού Δικτύου, η τυποποίηση των πρότυπων διαδικασιών καθώς και η έκδοση προδιαγραφών ως Τεχνικές Οδηγίες ΤΕΕ για τις μελέτες, τα έργα και τον έλεγχο ποιότητας με υψηλή τεχνογνωσία και τεχνολογία σε πραγματική κλίμακα και χρόνο, με σύνθεση των δεδομένων όλων των ειδικοτήτων στις τρισδιάστατες ψηφιακές ακριβείς αναπαραστάσεις των μνημείων σε κάθε φάση. Πρόσθεσε δε, ότι η πρότυπη νέα εφαρμογή στο Υπόγειο Μουσείο του Πατριαρχείου Αλεξανδρείας μαζί με το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων θα αποτελέσει υπόδειγμα γραφής.
Ο Αντιπρύτανης Έρευνας, Καινοτομίας και Ανάπτυξης του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Καθηγητής κ. Θεόδωρος Ματίκας εστίασε στη συμβολή του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων και στα ανοιχτά εργαστήρια μη καταστροφικού ελέγχου, τονίζοντας τη σημασία της διάχυσης της γνώσης προς την κοινωνία και τους νέους επιστήμονες.
Το Μέλος του Συμβουλίου Διοίκησης του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Καθηγητής κ. Χρήστος Σταυράκος έκανε την Ιστορική προσέγγιση του θέματος. Συγκεκριμένα ανέλυσε την ιστορική διάσταση των μνημείων που εντάσσονται στο έργο, υπογραμμίζοντας τη σημασία της τεκμηρίωσης και της ιστορικής συνέχειας για την κατανόηση της πολιτιστικής κληρονομιάς.
Ο Τεχνικός Διευθυντής της DNA Sequence Srl Hellas, κ. Χρήστος Καραπιπέρης παρουσίασε τον ρόλο της αρχαιογενομικής έρευνας, εξηγώντας πώς σύγχρονες βιοεπιστημονικές μέθοδοι μπορούν να φωτίσουν άγνωστες πτυχές του παρελθόντος και να συμβάλουν στη συνολική κατανόηση των μνημείων, δίνοντας παραδείγματα από τις σχετικές εφαρμογές της DNA Sequence Srl Hellas στον Πανάγιο Τάφο και στο Υπόγειο Μουσείο του Πατριαρχείου Αλεξανδρείας.
Ένα από τα πιο δυναμικά σημεία της εκδήλωσης ήταν η παρουσίαση των ανοιχτών εργαστηρίων μετρήσεων προηγμένης τεχνολογίας μη καταστροφικού ελέγχου, που υλοποιήθηκαν από το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, αναδεικνύοντας πρακτικά τη σύνδεση της έρευνας με την κοινωνία.
Η πράξη «Το Εύλογον» φιλοδοξεί να αποτελέσει πρότυπο διεπιστημονικής συνεργασίας ανάμεσα σε επιστήμη και τεχνολογία, ιστορία, θεολογία και κοινωνική συμμετοχή, με απώτερο σκοπό τη διατήρηση και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς και των αξιών της, καθώς και την ενεργό συμμετοχή της κοινωνίας.
Η εκδήλωση, ανοιχτή στο κοινό, προσέλκυσε το ιδιαίτερο ενδιαφέρον μετεχόντων από φορείς, τοπικούς και ακαδημαϊκούς, ενισχύοντας τον δημόσιο διάλογο γύρω από ένα επιστημονικά και κοινωνικά επίκαιρο ζήτημα.
