Ατμοσφαιρική ρύπανση στην Ελλάδα: Τι δείχνουν τα στοιχεία μιας δεκαετίας – Διαδραστικός χάρτης για κάθε περιοχή
Νέος διαδραστικός χάρτης αποτυπώνει τις συγκεντρώσεις διοξειδίου του αζώτου στην Ελλάδα από το 2014 έως το 2024. Η ανάλυση δείχνει βελτίωση μετά το 2022 και επιτρέπει αναζήτηση στοιχείων ανά περιοχή.
Τον αέρα που αναπνέουμε δεν τον βλέπουμε. Αφήνει όμως ίχνη. Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά είναι το διοξείδιο του αζώτου (NO₂), ένα αέριο που παράγεται κάθε φορά που καίγονται καύσιμα: στις μηχανές των αυτοκινήτων, στις καμινάδες των σπιτιών, στα εργοστάσια και στα πλοία.
Αυτά τα ίχνη ακολούθησε μια ομάδα ερευνητών της Indigma από την Κομοτηνή. Με δεδομένα του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος, χώρισαν την Ελλάδα σε περίπου 32.850 κομμάτια και κατέγραψαν τι συνέβη στο καθένα, χρόνο με τον χρόνο, από το 2014 έως το 2024.
Ο διαδραστικός χάρτης «Ο Αέρας που Αναπνέουμε» είναι διαθέσιμος στη διεύθυνση air.indigma.eu.
Μια δεκαετία σε έναν χάρτη
Η ιστορία ξεκινά το 2014, με εθνικό μέσο όρο 3,9 µg/m³. Μέσα σε μόλις έναν χρόνο, το 2015, τα επίπεδα ανεβαίνουν κατά 30%. Το 2017 και το 2018 φτάνουν στα 5,6 µg/m³, το υψηλότερο σημείο της δεκαετίας. Το 2017, το 7,7% της χώρας ξεπερνά το όριο των 10 µg/m³ που συστήνει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας. Το ίδιο υψηλό επίπεδο επιστρέφει το 2021.
Εικόνα 1. Εθνικός μέσος όρος NO₂ στην Ελλάδα, 2014–2024. Πηγή: Ανάλυση Indigma σε δεδομένα του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος (EEA).
Μετά, η εικόνα αλλάζει. Από το 2022 τα επίπεδα υποχωρούν, και το 2024 ο μέσος όρος πέφτει στα 4,3 µg/m³. Το ποσοστό της χώρας πάνω από το όριο του ΠΟΥ μειώνεται στο 2,4%, το χαμηλότερο ποσοστό από το 2015.
Εικόνα 2. Ποσοστό της χώρας με ετήσια συγκέντρωση NO₂ πάνω από το όριο του ΠΟΥ (10 µg/m³), 2015–2024. Πηγή: Ανάλυση Indigma σε δεδομένα του EEA.
Οι πιο επιβαρυμένες πόλεις
Η Αθήνα και η Θεσσαλονίκη ξεχωρίζουν στον χάρτη. Στις δύο μεγαλύτερες πόλεις της χώρας, τα επίπεδα NO₂ είναι πάνω από το όριο του ΠΟΥ.
Εικόνα 3. Συγκέντρωση NO₂ στο 5% των περιοχών με τα υψηλότερα επίπεδα (95ο εκατοστημόριο), 2015–2024. Πηγή: Ανάλυση Indigma σε δεδομένα του EEA.
Όταν καίγονται τα δάση
Ο χάρτης έχει και μια ακόμα ενδιαφέρουσα διάσταση. Σε ορισμένες χρονιές, τα επίπεδα ανεβαίνουν όχι μόνο στις πόλεις αλλά και σε μεγάλες εκτάσεις της υπαίθρου, τόσο στην ηπεριωτική χώρα όσο και σε νησιά. Οι χρονιές αυτές συμπίπτουν με περιόδους μεγάλων δασικών πυρκαγιών (π.χ. πυρκαγιές Έβρου 2023, Λέσβος 2022 κ.α.)
Δείτε τη δική σας περιοχή
Ο χάρτης είναι ελεύθερα διαθέσιμος στη διεύθυνση air.indigma.eu. Ο καθένας μπορεί να διαλέξει χρονιά, να εστιάσει στην πόλη ή στο χωριό του και να δει πώς άλλαξε ο αέρας εκεί μέσα σε δέκα χρόνια.
Σημείωμα για συντάκτες
Σχετικά με την Indigma
Η Indigma είναι εταιρεία Υπεύθυνης Τεχνητής Νοημοσύνης. Ειδικεύεται στη συνεργατική μάθηση (federated learning), στην Τεχνητή Νοημοσύνη που προστατεύει την ιδιωτικότητα, στην επεξηγησιμότητα και στη βιωσιμότητα των εφαρμογών μηχανικής μάθησης. Συμμετέχει σε ευρωπαϊκά ερευνητικά έργα και αναπτύσσει λύσεις, συμβουλευτικές και εκπαιδευτικές δράσεις για αξιόπιστη Τεχνητή Νοημοσύνη. Περισσότερα: indigma.eu
Μεθοδολογία
Η ανάλυση χρησιμοποιεί δεδομένα του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος (EEA) για την ετήσια συγκέντρωση NO₂ στην Ελλάδα, 2014–2024. Το 2014 είναι το έτος αναφοράς. Ως όριο χρησιμοποιείται η σύσταση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (2021) για ετήσια συγκέντρωση NO₂ έως 10 µg/m³.
Επικοινωνία
Νίκος Παυλίδης, Chief Operating Officer (COO), Indigma Email: nikos@indigma.eu Τηλ.: +30 6940527133 indigma.eu
Ακολούθησε το Epirusgate.gr στο Google News για όλες τις τελευταίες ειδήσεις
πηγή στη Google
Αριθμός Πιστοποίησης Μ.Η.Τ. 252033