Ελλάδα: Πετάμε 2 εκατ. τόνους τροφίμων ενώ το 12,7% αντιμετωπίζει επισιτιστική ανασφάλεια

Περισσότεροι από 2 εκατομμύρια τόνοι τροφίμων σπαταλώνται κάθε χρόνο στην Ελλάδα, σε όλα τα στάδια της αλυσίδας τροφίμων, από την πρωτογενή παραγωγή έως τα νοικοκυριά. Την ίδια ώρα, το 12,7% του πληθυσμού αντιμετωπίζει επισιτιστική ανασφάλεια, σύμφωνα με στοιχεία που παρουσιάζει ο γενικός διευθυντής της Ένωσης Σούπερ-Μάρκετ Ελλάδας, Απόστολος Πεταλάς, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ.

Η Ελλάδα βρίσκεται στην τρίτη υψηλότερη θέση στην Ευρωπαϊκή Ένωση ως προς τη συνολική κατά κεφαλήν παραγωγή τροφικών αποβλήτων, η οποία φτάνει περίπου τα 201 κιλά ανά κάτοικο ετησίως.

Μεγάλο μέρος της σπατάλης εντοπίζεται στα νοικοκυριά. Κατά μέσο όρο παράγονται 89 κιλά τροφικών αποβλήτων ανά κάτοικο τον χρόνο, με τη συνολική ποσότητα να υπολογίζεται σε περίπου 930.000 τόνους.

Στο πρόβλημα συμβάλλει και η σύγχυση γύρω από τις ημερομηνίες που αναγράφονται στις συσκευασίες. Μόλις το 22% των καταναλωτών κατανοεί σωστά την ένδειξη «ανάλωση κατά προτίμηση πριν από», με αποτέλεσμα τρόφιμα που θα μπορούσαν ακόμη να καταναλωθούν να κινδυνεύουν να απορριφθούν.

Αντίθετα, το οργανωμένο λιανεμπόριο τροφίμων εκτιμάται ότι αντιπροσωπεύει μόλις το 4%-5% της συνολικής σπατάλης τροφίμων. Πιλοτική καταγραφή σε 15 σούπερ μάρκετ έδειξε εβδομαδιαία παραγωγή αποβλήτων από έναν έως 15 τόνους ανά κατάστημα, ανάλογα με τον τζίρο. Σε επίπεδο αγοράς, για περίπου 2.500 καταστήματα, η ετήσια ποσότητα υπολογίζεται κοντά στους 100.000 τόνους.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

ΥΠΕΞ: Σύσταση στους Έλληνες να αποφεύγουν τα ταξίδια στη Σαουδική Αραβία

Σχεδόν το μισό των αποβλήτων των καταστημάτων αφορά οργανικά βιοαπόβλητα από τη μαναβική, ενώ ακολουθούν χαρτοκιβώτια και πλαστικό φιλμ, ζωικά υποπροϊόντα και μικτά απόβλητα. Πάντως, περισσότερο από το 50% των συγκεκριμένων αποβλήτων διαχειρίζεται απευθείας από τα ίδια τα σούπερ μάρκετ και δεν καταλήγει στους δημοτικούς κάδους.

Η απόσυρση ενός προϊόντος από το ράφι δεν σημαίνει απαραίτητα και την απόρριψή του. Ανάλογα με την περίπτωση, μπορεί να επιστραφεί στον προμηθευτή, να ανακυκλωθεί ή να δοθεί ως δωρεά. Ωστόσο, εξακολουθεί να απουσιάζει μια ενιαία και αξιόπιστη καταγραφή τόσο των τροφίμων που απορρίπτονται όσο και εκείνων που δωρίζονται ή θα μπορούσαν να διατεθούν για ανθρώπινη κατανάλωση.

Στις παρεμβάσεις που προτείνονται περιλαμβάνονται η εφαρμογή του συστήματος «πληρώνω όσο πετάω» (PAYT), ώστε η χρέωση για τη διαχείριση των αποβλήτων να γίνεται βάσει του πραγματικού βάρους και όχι των τετραγωνικών μέτρων ενός καταστήματος, ο υποχρεωτικός διαχωρισμός των αποβλήτων και η ενιαία καταγραφή και δημοσιοποίηση των σχετικών δεδομένων.

Παράλληλα, οργανικά απόβλητα μπορούν να αξιοποιηθούν για κομποστοποίηση, παραγωγή βιοαερίου ή ζωοτροφών, ενώ πλεονάσματα τροφίμων μπορούν, υπό τις απαραίτητες προϋποθέσεις, να κατευθύνονται σε δωρεές.

Ο στόχος έως το τέλος του 2030 είναι η μείωση κατά 10% των αποβλήτων τροφίμων κατά την επεξεργασία και μεταποίηση και κατά 30% της κατά κεφαλήν ποσότητας που παράγεται συνολικά από το λιανεμπόριο, τη διανομή, την εστίαση και τα νοικοκυριά, με βάση τον μέσο όρο της περιόδου 2021-2023.

Η Ένωση Σούπερ-Μάρκετ Ελλάδας έχει υπογράψει Εθελοντικό Σύμφωνο Συνεργασίας με το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με τις 19 επιχειρήσεις-μέλη της να συντονίζουν δράσεις για καλύτερη διαχείριση των αποθεμάτων, ενίσχυση των δωρεών και ενημέρωση εργαζομένων και καταναλωτών.