Η μεταμέλεια, η παιδαγωγική εξουσία και τα όρια της δημόσιας διαπόμπευσης (μαθητών)
Προβληματισμό προκαλεί αναφορά για περιστατικό σε σχολείο των Ιωαννίνων, όπου μαθητές φέρονται να κλήθηκαν να ζητήσουν δημόσια συγγνώμη.
“Η μεταμέλεια, η παιδαγωγική εξουσία και τα όρια της δημόσιας διαπόμπευσης” τιτλοφορείται κείμενο που υπογράφει “σκεπτόμενος πολίτης”. Σεβόμαστε την επιθυμία του να μη γίνει γνωστό το όνομά του, παρ’ ότι στη διεύθυνση της ιστοσελίδας μας είναι γνωστό.
Αναφέρεται σε ένα περίεργο περιστατικό που έλαβε χώρα σε σχολείο της πόλης μας. Η διεύθυνση της μονάδας απαίτησε τη δημόσια συγγνώμη μαθητών ενώπιον όλων των συμμαθητών τους, για πράξη τους που αξιολογήθηκε και κρίθηκε ως εξόχως σοβαρή από τη διεύθυνση του σχολείου…
Υπερβολές; ήταν η πρώτη μου σκέψη, σε μια εποχή που αν και γονιός ενός εφήβου, θλίβομαι με συμπεριφορές “μεγάλων”, οι οποίες θέλουν πάντα να συγχωρούν τα παιδιά, να αγνοούν τα όρια τους και με την εύκολη δικαιολογία του “έλα μωρέ, παιδί είναι…”, να την σκαπουλάρουν για τα πάντα, μικρά και σοβαρά.
Αναζητώντας πληροφορίες, διαπίστωσα πως εδώ πρόκειται για προβληματική συμπεριφορά της συγκεκριμένης διεύθυνσης: απέναντι στους μαθητές, απέναντι στους εκπαιδευτικούς του σχολείου και μόνο το γεγονός ότι έχουν μέχρι σήμερα παραιτηθεί κάμποσοι υποδιευθυντές στο συγκεκριμένο σχολείο… κάτι λέει. Το σχολείο αυτό σήμερα δεν διαθέτει καν υποδιευθυντές! Γιατί άραγε;
Τα γεγονότα ξεκίνησαν από ένα γιουχάισμα, στη σχολική γιορτή της 27ης Οκτωβρίου για την εθνική μας επέτειο. Μετά από μερικές ημέρες, η διεύθυνση του σχολείου επέβαλε σε περίπου 15 μαθητές ενώπιον ολόκληρου του σχολείου, να ζητήσουν δημόσια συγγνώμη από μικροφώνου! Κανείς από τα περισσότερα παιδιά του σχολείου δεν γνώριζαν το λόγο της συγγνώμης.
Το περιστατικό αυτό έρχεται σε συνέχεια μια σειράς κακών συμπεριφορών που είναι σε απόλυτη γνώση της τοπικής διοίκησης της εκπαίδευσης.
Παραθέτουμε τον προβληματισμό του “σκεπτόμενου πολίτη”, ο οποίος υπογράφει το παρακάτω κείμενο, όχι μόνο προκειμένου να υπάρξουν απαντήσεις για τη συγκεκριμένη τιμωρία της “δημόσιας διαπόμπευσης” αλλά και για να αναζητηθούν εξηγήσεις για τον όλο τρόπο διεύθυνσης του συγκεκριμένου σχολείου που μόνο τυχαίο σχολείο δεν είναι…
“Ένα περιστατικό που πρόσφατα εκτυλίχθηκε σε αύλειο σχολικό χώρο στα Ιωάννινα και έγινε αντιληπτό από διερχόμενους πολίτες εγείρει σοβαρά ερωτήματα για τα όρια της παιδαγωγικής εξουσίας και την αντίληψη περί δημοκρατικής αγωγής που οφείλει να διέπει τη λειτουργία του σχολείου. Σύμφωνα με όσα έγιναν αντιληπτά, διευθύντρια σχολικής μονάδας κάλεσε μαθητές να ζητήσουν δημόσια συγγνώμη, ενώπιον ολόκληρης της σχολικής κοινότητας.
Όποια και αν ήταν τα περιστατικά που προηγήθηκαν, δεν μπορούν να νομιμοποιήσουν την επιβολή δημόσιας συγγνώμης ούτε να δικαιολογήσουν την υποκατάσταση της ελεύθερης μεταμέλειας από μια πράξη εξαναγκασμένης συμμόρφωσης. Το κρίσιμο ζήτημα δεν είναι απλώς η διαχείριση ενός περιστατικού, αλλά η διάκριση ανάμεσα στην ελεύθερη ανάληψη της ευθύνης και την επιβεβλημένη δημόσια
επίδειξη μεταμέλειας.
Η συγγνώμη αποτελεί πράξη που προϋποθέτει την αναγνώριση του σφάλματος, την κριτική σκέψη και την ελεύθερη απόφαση ανάληψης της ευθύνης. Όταν η θεσμική εξουσία προκαθορίζει τους όρους και τη δημόσια σκηνοθεσία της μεταμέλειας, η ανάληψη ευθύνης κινδυνεύει να υποκατασταθεί από μια τελετουργία υποταγής.
Μάλιστα, η πρακτική αυτή παραπέμπει σε αυταρχικές μορφές πειθάρχησης, ακόμη και σε σκοτεινές ιστορικές περιόδους, κατά τις οποίες η δημόσια ομολογία και η δήλωση μεταμέλειας λειτουργούσαν ως μέσα επιβεβαίωσης της εξουσίας. Η αναφορά αυτή αποσκοπεί στην ανάδειξη μιας κοινής εξουσιαστικής λογικής: της απαίτησης δημόσιας επίδειξης συμμόρφωσης αντί της ελεύθερης διαμόρφωσης της ανθρώπινης κρίσης.
Η δημοκρατική παιδεία (είναι, άραγε, αυτός ο στόχος;) αποβλέπει στη διαμόρφωση ελεύθερων ανθρώπων, ικανών να διαφωνούν, να ασκούν την κριτική τους σκέψη, να αναθεωρούν τις κρίσεις τους σε περίπτωση σφάλματος και να αναλαμβάνουν συνειδητά την ευθύνη των πράξεών τους. Η παιδαγωγική εξουσία οφείλει να αναγνωρίζει τα όριά της και να αντιλαμβάνεται τον σεβασμό ως αμοιβαία αναγνώριση της αξιοπρέπειας και της αυτονομίας, όχι ως απαίτηση υποταγής”.
(φωτογραφία αρχείου)
Ακολούθησε το Epirusgate.gr στο Google News για όλες τις τελευταίες ειδήσεις
πηγή στη Google
Αριθμός Πιστοποίησης Μ.Η.Τ. 252033