Καχριμάνης για τις βιομηχανίες ζωοτροφών της Πεδινής: «Να φύγουν, αλλά πού να πάνε;»

Περιορισμένα περιθώρια παρέμβασης παραδέχτηκε ο Περιφερειάρχης Ηπείρου πως υπάρχουν για την αντιμετώπιση της περιβαλλοντικής και άλλης όχλησης, την οποία προκαλούν στην περιοχή της Πεδινής αλλά και σε ολόκληρο το Λεκανοπέδιο Ιωαννίνων οι τέσσερις βιομηχανίες παραγωγής ζωοτροφών, μεταξύ Πεδινής και Μπάφρας.

Το θέμα της Πεδινής που απασχολεί τον τελευταίο χρόνο την τοπική επικαιρότητα μετά την κινητοποίηση των κατοίκων και τη συλλογή χιλιάδων υπογραφών, συζητήθηκε για πρώτη φορά στο Περιφερειακό Συμβούλιο Ηπείρου το μεσημέρι της Τρίτης, μετά από αίτημα της παράταξης «Κοινό των Ηπειρωτών» (σύμφωνα με το άρθρο 126 παρ. 2 του ν. 5314/2026, Α΄103, Κ.Τ.Α.), παρουσία κατοίκων της Πεδινής.

Ο Περιφερειάρχης Ηπείρου απαντώντας στα συγκεκριμένα αιτήματα των κατοίκων της Πεδινής και πιο συγκεκριμένα της Πρωτοβουλίας Πολιτών Λεκανοπεδίου Ιωαννίνων ενάντια στη βιομηχανική ρύπανση, υποστήριξε πως μπορεί να κάνει μόνο τέσσερις συγκεκριμένες παρεμβάσεις για το ζήτημα: να λειτουργήσει ανιχνευτής που να μετράει όλες τις επιβαρυντικές παραμέτρους στην ατμόσφαιρα, να εγκατασταθούν αν δεν υπάρχουν φίλτρα στα φουγάρα των βιομηχανιών, να υπάρξει συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων για να βγαίνουν αποτελέσματα αδιαμφισβήτητα και τέλος όταν από το Δήμο Ιωαννιτών ολοκληρωθεί το Τοπικό Πολεοδομικό Σχέδιο, θα τοποθετηθεί η Περιφέρεια Ηπείρου για τη δυνατότητα μετεγκατάστασης των βιομηχανιών. Από τις 28/8/2026 λειτουργεί ωστόσο όπως τόνισε ο κ. Καχριμάνης, με νόμο και ΦΕΚ, απόρροια του Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τις βιομηχανίες, ως άτυπη βιομηχανική συγκέντρωση η ομάδα των τεσσάρων βιομηχανιών για τις οποίες γίνεται λόγος.

Εμφάνισε ως εξαιρετικά δύσκολο αλλά όχι αδύνατο να υλοποιηθεί το σενάριο της μετεγκατάστασης των τεσσάρων βιομηχανιών εκτός του Λεκανοπεδίου Ιωαννίνων.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Αιθαλομίχλη στα Ιωάννινα: Ο Θ. Μπέγκας καλεί όλους τους φορείς σε σύσκεψη για κοινή δράση

Η ερώτηση

Τη συζήτηση άνοιξε ο επικεφαλής της παράταξης της αντιπολίτευσης «Κοινό των Ηπειρωτών», Γιάννης Στέφος, παρουσιάζοντας το αίτημα συζήτησης για την περιβαλλοντική επιβάρυνση της Πεδινής από τη λειτουργία των μονάδων παραγωγής ζωοτροφών και την ανάγκη άμεσων μέτρων, με προοπτική τη μετεγκατάστασή τους. Ο κ. Στέφος επισήμανε ότι οι εγκαταστάσεις βρίσκονται σε μικρή απόσταση από κατοικημένες περιοχές, περίπου 750 μέτρα από τον οικιστικό ιστό και 500 μέτρα από το σχολείο της Πεδινής, ενώ επηρεάζουν και την ευρύτερη περιοχή της Μπάφρας και της Νεοκαισάρειας.

Αναφέρθηκε στις καταγγελίες κατοίκων για έντονες οσμές, εκπομπές σκόνης και ηχορύπανση, υπογραμμίζοντας ότι η γεωμορφολογία του Λεκανοπεδίου και το φαινόμενο της θερμοκρασιακής αναστροφής επιβαρύνουν περαιτέρω την κατάσταση. Συνέδεσε το πρόβλημα με την ήδη επιβαρυμένη ατμόσφαιρα των Ιωαννίνων και την αιθαλομίχλη, ζητώντας από την Περιφερειακή Αρχή συγκεκριμένες απαντήσεις για τους ελέγχους που έχουν πραγματοποιηθεί και τις ενέργειες που προγραμματίζονται.

Μεταξύ των ζητημάτων που έθεσε ήταν η εγκατάσταση μόνιμων, πιστοποιημένων σταθμών μέτρησης της ατμοσφαιρικής ρύπανσης και της ηχορύπανσης, με καταγραφή των αιωρούμενων σωματιδίων PM10 και PM2,5 και άλλων ρύπων. Ζήτησε τα αποτελέσματα να είναι δημόσια διαθέσιμα σε πραγματικό χρόνο, με επιστημονική συνδρομή του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων. Παράλληλα, έθεσε ερωτήματα για τη λειτουργία των συστημάτων αντιρρύπανσης, την αποτελεσματικότητα των φίλτρων, τη συχνότητα των ελέγχων και την ανάγκη εκπόνησης ολοκληρωμένης μελέτης περιβαλλοντικής φέρουσας ικανότητας. Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στο ενδεχόμενο μετεγκατάστασης των βιομηχανιών εκτός Λεκανοπεδίου, ζητώντας να διευκρινιστεί εάν υπάρχει συντονισμός της Περιφέρειας με τον Δήμο Ιωαννιτών και τα αρμόδια υπουργεία. Έθεσε επίσης το ερώτημα εάν κατά την αδειοδότηση και επέκταση των εγκαταστάσεων εξετάζεται η συνολική επιβάρυνση από όλες τις βιομηχανικές δραστηριότητες ή εάν κάθε μονάδα αξιολογείται μεμονωμένα.

Τσίκαρης: «Το πρόβλημα αφορά ολόκληρο το Λεκανοπέδιο»

Εκ μέρους της Πρωτοβουλίας Πολιτών Λεκανοπεδίου Ιωαννίνων ενάντια στη βιομηχανική ρύπανση τοποθετήθηκε ο πανεπιστημιακός Βασίλης Τσίκαρης, παρουσιάζοντας τα αιτήματα των κατοίκων, τα οποία συνοδεύονται από 2.517 υπογραφές. Ο κ. Τσίκαρης υπογράμμισε ότι το πρόβλημα δεν περιορίζεται στην Πεδινή. Όπως εξήγησε, ο θόρυβος και οι οσμές μπορεί να γίνονται περισσότερο αισθητά στην άμεση περιοχή των εγκαταστάσεων, ωστόσο οι αέριοι ρύποι, κατά την εκτίμησή του, μεταφέρονται και επιβαρύνουν ευρύτερα το Λεκανοπέδιο.

Στάθηκε ιδιαίτερα στην ανάγκη μέτρησης ουσιών που δεν καταγράφονται από τους συνήθεις ανιχνευτές αιωρούμενων σωματιδίων, αναφέροντας ως παράδειγμα το βενζοπυρένιο, καρκινογόνο ρύπο που μπορεί να προσροφάται στα μικροσωματίδια. Διευκρίνισε, πάντως, ότι δεν υπάρχουν αυτή τη στιγμή στοιχεία που να αποδεικνύουν συγκεκριμένη αιτιώδη σύνδεση με περιστατικά καρκινογένεσης στην περιοχή.

Ο εκπρόσωπος της Πρωτοβουλίας διαφώνησε με την προοπτική δημιουργίας επιχειρηματικού πάρκου εξυγίανσης στην υφιστάμενη θέση των βιομηχανιών, υποστηρίζοντας ότι μια τέτοια λύση δεν μπορεί να θεωρηθεί πραγματική εξυγίανση σε περιοχή που βρίσκεται τόσο κοντά στον οικιστικό ιστό. Απέδωσε ευθύνες τόσο στην κεντρική διοίκηση όσο και στην Περιφέρεια και τον Δήμο Ιωαννιτών, ζητώντας από το Περιφερειακό Συμβούλιο να λάβει ξεκάθαρη θέση υπέρ της μετεγκατάστασης των μονάδων εκτός Λεκανοπεδίου.

Η Πρωτοβουλία Πολιτών ζητά από το Περιφερειακό Συμβούλιο να προχωρήσει σε συγκεκριμένες αποφάσεις και παρεμβάσεις προς την Πολιτεία.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η αποστολή παρέμβασης στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ώστε να μη συμπεριληφθεί στο υπό κατάρτιση Τοπικό Πολεοδομικό Σχέδιο η μετατροπή της περιοχής σε επιχειρηματικό πάρκο εξυγίανσης, καθώς και η ανάληψη κοινής πρωτοβουλίας Περιφέρειας και Δήμου Ιωαννιτών για την αναζήτηση κατάλληλης θέσης μετεγκατάστασης. Οι κάτοικοι ζητούν επίσης τη δημιουργία αξιόπιστου δικτύου παρακολούθησης αέριων ρύπων, θορύβου και οσμών, με ελεύθερη πρόσβαση των πολιτών στα δεδομένα. Παράλληλα, προτείνουν να ανασταλούν οι διαδικασίες αδειοδότησης επεκτάσεων ή ανανέωσης αδειών λειτουργίας έως ότου εκπονηθεί μελέτη που θα αποτιμά τη συνολική περιβαλλοντική επιβάρυνση από τις βιομηχανίες. Στα αιτήματα περιλαμβάνονται ακόμη η εντατικοποίηση των τακτικών και αιφνιδιαστικών ελέγχων, η διερεύνηση της διαχείρισης των αποβλήτων των τεσσάρων εργοστασίων και η δημιουργία ειδικής ενότητας στην ιστοσελίδα της Περιφέρειας για την καταγραφή των καταγγελιών των πολιτών.

Καχριμάνης: Οι μονάδες είναι αδειοδοτημένες και λειτουργούν με συγκεκριμένο νομικό πλαίσιο

Απαντώντας, ο Αλέξανδρος Καχριμάνης υποστήριξε ότι οποιαδήποτε αντιμετώπιση του προβλήματος πρέπει να στηρίζεται στα πραγματικά δεδομένα και στην ισχύουσα νομοθεσία. Αναφέρθηκε στις τέσσερις μονάδες παραγωγής ζωοτροφών που λειτουργούν στην περιοχή: τις εγκαταστάσεις των επιχειρήσεων Γκατζάς, Νιτσιάκος και ΠΙΝΔΟΣ στη θέση Φτέρη της Δημοτικής Ενότητας Πεδινής, καθώς και τη Βιοζωή Α.Ε. στο 7ο χιλιόμετρο της Εθνικής Οδού Ιωαννίνων – Αθηνών.

Σύμφωνα με τον περιφερειάρχη, όλες διαθέτουν περιβαλλοντική αδειοδότηση, με τρεις να υπάγονται στην κατηγορία Β και μία στην υποκατηγορία Α2. Επισήμανε επίσης ότι, βάσει του ΣΧΟΟΑΠ Μπιζανίου, οι εγκαταστάσεις μπορούν υπό προϋποθέσεις να εκσυγχρονίζονται ή να επεκτείνονται εντός του ίδιου ή όμορου οικοπέδου. Όπως ανέφερε, η προθεσμία απομάκρυνσής τους έχει παραταθεί μέχρι το 2029 και μέχρι να βρεθεί κατάλληλη ζώνη υποδοχής, ενώ με το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τη Βιομηχανία του 2026 η περιοχή μεταξύ Πεδινής και Μπάφρας καταγράφεται ως ευρύτερη άτυπη βιομηχανική συγκέντρωση.

Ο περιφερειάρχης ανέφερε ότι η αρμόδια υπηρεσία της Περιφέρειας έχει πραγματοποιήσει έκτακτες περιβαλλοντικές επιθεωρήσεις και στις τέσσερις εγκαταστάσεις, με την τελευταία να έχει γίνει τον Φεβρουάριο του 2026. Σύμφωνα με την ενημέρωσή του, για δύο από τις μονάδες έχουν τεθεί χρονοδιαγράμματα και σχέδια συμμόρφωσης με τους περιβαλλοντικούς όρους, ενώ προβλέπονται επανέλεγχοι. Τα σχετικά πορίσματα, όπως είπε, έχουν αναρτηθεί στο Ηλεκτρονικό Περιβαλλοντικό Μητρώο και στην ιστοσελίδα της Περιφέρειας.

Για το αίτημα αναστολής αδειών επέκτασης ή ανανέωσης λειτουργίας, υποστήριξε ότι η Περιφέρεια δεν μπορεί να αρνηθεί νόμιμες διαδικασίες κατά παράβαση της ισχύουσας νομοθεσίας. Αντίστοιχα, για την εντατικοποίηση των ελέγχων επισήμανε ότι οι υπηρεσίες πραγματοποιούν ελέγχους, αλλά όταν διαπιστώνονται παραβάσεις προβλέπονται και νόμιμες προθεσμίες συμμόρφωσης των επιχειρήσεων.

Σε ό,τι αφορά τα απόβλητα, παρέπεμψε στις προβλέψεις των εγκεκριμένων περιβαλλοντικών όρων των εγκαταστάσεων.

Ως άμεση παρέμβαση ο Αλέξανδρος Καχριμάνης προέταξε την εγκατάσταση πρόσθετου μηχανήματος μέτρησης της ατμοσφαιρικής επιβάρυνσης. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι τα φίλτρα των βιομηχανικών εγκαταστάσεων πρέπει να υπάρχουν και να λειτουργούν αποτελεσματικά, ενώ δεσμεύτηκε να επιδιώξει συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, προκειμένου τα αποτελέσματα των μετρήσεων να διαθέτουν επιστημονική τεκμηρίωση.

Απαντώντας στις ανησυχίες για το βενζοπυρένιο, μετέφερε την ενημέρωση που, όπως είπε, είχε λάβει από τις υπηρεσίες σχετικά με ελέγχους σε τρόφιμα και ζώα της περιοχής, χωρίς να έχει εντοπιστεί σχετικό εύρημα.

Για την ηχορύπανση ανέφερε ότι δεν διαπιστώθηκε πρόβλημα κατά τον έλεγχο που είχε πραγματοποιηθεί.

Στο κεντρικό αίτημα των κατοίκων για απομάκρυνση των βιομηχανιών από το Λεκανοπέδιο, ο περιφερειάρχης έθεσε το ζήτημα της εξεύρεσης κατάλληλου χώρου υποδοχής. Αναφέρθηκε στους χωροταξικούς και περιβαλλοντικούς περιορισμούς που υπάρχουν σε πολλές περιοχές της Ηπείρου, επισημαίνοντας ότι η μετεγκατάσταση προϋποθέτει συγκεκριμένη εναλλακτική θέση. Σε σχέση με το υπό εκπόνηση Τοπικό Πολεοδομικό Σχέδιο του Δήμου Ιωαννιτών, υποστήριξε ότι η Περιφέρεια δεν μπορεί να προηγηθεί των αποφάσεων του Δήμου. Όπως διευκρίνισε, όταν ολοκληρωθεί η σχετική διαδικασία και τεθεί το σχέδιο υπόψη της Περιφέρειας, τότε θα διατυπωθεί η θέση της για το ενδεχόμενο μετεγκατάστασης.

Η αντιπολίτευση

Στη συζήτηση παρενέβη και ο βουλευτής Ιωαννίνων του ΚΚΕ, Νίκος Έξαρχος, ο οποίος τάχθηκε υπέρ της μετεγκατάστασης των βιομηχανιών. Απαντώντας στο ερώτημα για την εξεύρεση κατάλληλης έκτασης, ανέφερε ως παράδειγμα την περιοχή του Ροδοτοπίου, όπου έχει εντοπιστεί και παραχωρηθεί από το Δήμο Ζίτσας έκταση 270 στρεμμάτων για βιομηχανική δραστηριότητα. Με την παρέμβασή του υποστήριξε ότι το ζήτημα της χωροθέτησης δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ανυπέρβλητο εμπόδιο.

Ο Στέφανος Ζούμπας της παράταξης “Ήπειρος Όλον” υποστήριξε την ανάγκη ουσιαστικών περιβαλλοντικών μετρήσεων και ελέγχων, τόσο στις εγκαταστάσεις παραγωγής όσο και στα συστήματα βιολογικού καθαρισμού. Ζήτησε να εξεταστεί η τοποθέτηση ειδικών φίλτρων, ακόμη και εάν συνεπάγεται υψηλό κόστος, ώστε να περιοριστούν οι επιπτώσεις από τη λειτουργία των μονάδων. Για το ζήτημα της μετεγκατάστασης επισήμανε ότι απαιτείται συνεργασία με τον Δήμο Ιωαννιτών και αναζήτηση χρηματοδοτικών δυνατοτήτων, τονίζοντας ότι πρέπει να βρεθεί τρόπος αντιμετώπισης του προβλήματος. «Όλοι είμαστε στην ίδια πλευρά», ανέφερε, υπογραμμίζοντας την ανάγκη κοινής προσπάθειας.

Η περιφερειακή σύμβουλος της «Λαϊκής Συσπείρωσης», Κωνσταντίνα Ζέκα, άσκησε κριτική στις πολιτικές που έχουν ακολουθηθεί διαχρονικά για τη χωροθέτηση και τη λειτουργία των βιομηχανικών εγκαταστάσεων. Υποστήριξε ότι τα κόμματα που κυβέρνησαν διαμόρφωσαν ένα κοινό πλαίσιο ευνοϊκό για τη βιομηχανική δραστηριότητα, ενώ υπενθύμισε ότι η παράταξή της είχε καταψηφίσει το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τη Βιομηχανία κατά τη σχετική συζήτηση το καλοκαίρι στην Επιτροπή Περιβάλλοντος. Ως λύση για τη μετεγκατάσταση των βαριών βιομηχανικών δραστηριοτήτων υπέδειξε τη Βιομηχανική Περιοχή Ιωαννίνων, υποστηρίζοντας ότι αποτελεί τον μόνο κατάλληλο οργανωμένο χώρο για την υποδοχή τους στα Ιωάννινα.

Την ανάγκη να αντιμετωπιστεί το ζήτημα των τεσσάρων βιομηχανιών ζωοτροφών ως πρόβλημα ολόκληρου του Λεκανοπεδίου Ιωαννίνων και όχι αποκλειστικά της Πεδινής υπογράμμισε ο επικεφαλής της παράταξης «Ορίζοντες Ηπείρου», Σπύρος Υφαντής. Όπως επισήμανε, πρόκειται για ένα ζήτημα που συνδέεται άμεσα με την παραγωγική δραστηριότητα και την ανάπτυξη της περιοχής, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι μπορούν να υποβαθμίζονται οι αντιδράσεις των κατοίκων και οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι για τη δημόσια υγεία. Ο κ. Υφαντής ξεκαθάρισε ότι η παράταξή του δεν βρίσκεται απέναντι στην παραγωγή και τη βιομηχανική δραστηριότητα, έθεσε όμως ως βασική προϋπόθεση την τήρηση των περιβαλλοντικών όρων και την ύπαρξη αξιόπιστων στοιχείων για την πραγματική επιβάρυνση της περιοχής. «Έχουμε ασφαλείς μετρήσεις σήμερα;», διερωτήθηκε, θέτοντας στο επίκεντρο την ανάγκη επιστημονικά τεκμηριωμένης αποτύπωσης της κατάστασης. Σύμφωνα με την πρότασή του, πρέπει να προηγηθούν αξιόπιστες περιβαλλοντικές μετρήσεις και, εφόσον διαπιστωθεί ότι κάποια εγκατάσταση δεν μπορεί να λειτουργήσει σύμφωνα με τους όρους προστασίας της περιοχής, να δρομολογηθεί η οργανωμένη μετεγκατάστασή της, με συγκεκριμένο και δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα.

Σαφή θέση υπέρ της άμεσης μετεγκατάστασης των τεσσάρων βιομηχανικών μονάδων διατύπωσε ο επικεφαλής της παράταξης «ΦΩΣ», Λάμπρος Γεωργόπουλος, επισημαίνοντας ότι η Περιφέρεια Ηπείρου έχει αρμοδιότητα ελέγχου των εγκαταστάσεων. Αναφέρθηκε στις καταγγελίες για ηχορύπανση, έντονη δυσοσμία, καπνό και ατμοσφαιρική επιβάρυνση, χαρακτηρίζοντας την κατάσταση που βιώνουν οι κάτοικοι απόλυτα ανυπόφορη. «Η στάση μας είναι κρυστάλλινη. Είμαστε υπέρ της άμεσης μετεγκατάστασης», υπογράμμισε, ζητώντας από την Περιφερειακή Αρχή να αναλάβει συγκεκριμένες πρωτοβουλίες και να μην περιοριστεί στη διαπίστωση των δυσκολιών που υπάρχουν. Ο κ. Γεωργόπουλος πρότεινε ως πρώτο βήμα την άμεση πρόσκληση των διοικήσεων των τεσσάρων εταιρειών σε οργανωμένο διάλογο, προκειμένου να αποσαφηνιστούν οι πραγματικές δυνατότητες αντιμετώπισης του προβλήματος. Όπως ανέφερε, εφόσον υπάρχει ουσιαστική πρόθεση επίλυσης, οι επιχειρήσεις πρέπει να καταθέσουν συγκεκριμένα στοιχεία για τους όγκους παραγωγής και τη λειτουργία των εγκαταστάσεών τους, ώστε να υπάρχει σαφής εικόνα για την έκταση της δραστηριότητας και τις επιπτώσεις της.

Στα ενδιαφέροντα σημεία της συζήτησης ήταν η πρόταση του αντιπεριφερειάρχη Ιωαννίνων Κώστα Σιαράβα ο οποίος πρότεινε να ζητηθεί από τους Επιθεωρητές Περιβάλλοντος να έρθουν για να ελέγξουν τις βιομηχανίες, πρόταση που απορρίφθηκε εκ των προτέρων από τον Περιφερειάρχη.

Η συζήτηση έκλεισε με τον Περιφερειάρχη να επαναλαμβάνει τις προτάσεις του αλλά και με την αποδοχή της προτροπής Γεωργόπουλου να καλέσει σε συνάντηση τις τέσσερις βιομηχανίες, κατ’ ιδίαν όμως, και όχι δημόσια στο Περιφερειακό Συμβούλιο.