Μέτσοβο: Σαρανταπέντε χρόνια στον αργαλειό

Στα εφτά της, η Ευγενία Σταχούλη-Τζαλονίκου έμαθε να υφαίνει δίπλα στη μητέρα της — ήταν τρεις αδελφές και όλες έμαθαν να υφαίνουν καλά.

Σαρανταπέντε χρόνια αργότερα, η κυρία Ευγενία υφαίνει ακόμη· και είναι μία από τις μόλις πέντε υφάντρες που κρατούν σήμερα ζωντανή την τέχνη στο Μέτσοβο. Μας αναλύει όλη τη διαδικασία, από τη συγκομιδή του μαλλιού από τα πρόβατα μέχρι την ύφανση: το μαλλί το ζεματάνε, το αφήνουν στη βαφή για συγκεκριμένο χρόνο π.χ. με το λουλάκι για το μπλε σκούρο, το γνέθουν και μ’ αυτό ξεκινούν τη δουλειά στον αργαλειό, που μας δίνει το τελικό αποτέλσμα. Το μαλλί πλέον της το δίνουν δωρεάν: «για να μην πάει χαμένο».

Πολλά τα είδη, που φτιάχνει, και οι χρήσεις των υφαντών. Με το «φλοκιαστό», μας λέει, παλιά σκεπάζονταν. Τώρα το έχουν για να το βάζουν στο πάτωμα. Μετά είναι τα μαξιλάρια, τα καλύμματα για τον καναπέ, το τζακόπανο, τα σεμεδάκια και άλλα. «Η υφαντική είναι τρόπος ζωής, είναι η κληρονομιά μας», λέει. Και το μετσοβίτικο σπίτι, προσθέτει, «το θέλει το υφαντό» — δεν νοείται χωρίς αυτό. Κι όμως η τέχνη είναι απειλούμενη· κάποιες φορές, λέει με παράπονο, «σνομπάρεται» κιόλας.

Το όνειρό της είναι απλό κι όμως μεγάλο: αφού δεν κατάφερε να περάσει την τέχνη στις κόρες της, να προλάβει να μάθει τον αργαλειό στις εγγονές της. Να περάσει το νήμα στα επόμενα χέρια, όπως της το πέρασε η μάνα της.

Η συνέντευξη πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού προγράμματος MARKATO (Interreg Ελλάδα–Ιταλία 2021-2027), που στοχεύει στη διάσωση και ανάδειξη των παραδοσιακών επαγγελμάτων. Στο πρόγραμμα συμμετέχει ο Δήμος Μετσόβου με την επιστημονική στήριξη του ΜΕΚΔΕ του ΕΜΠ.