Ποιος απ’ τους δυο;

Η κρισιμότητα των αυριανών εσωκομματικών εκλογών δεν έχει γίνει αντιληπτή προφανώς από το μεγάλο κομμάτι της ελληνικής κοινωνίας που δεν παρακολούθησε σχεδόν καθόλου, την προσπάθεια αλλαγής ηγεσίας στο ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής.

Τη βραδιά των ευρωεκλογών όταν εκλεγμένα στελέχη του κόμματος άρχισαν να ζητούν να τεθεί στην κρίση της βάσης ο νυν πρόεδρος Νίκος Ανδρουλάκης, συμφώνησα πως επειδή δεν χωρούσαν αμφιβολίες στο ότι το κόμμα δεν έπιασε τους στόχους του στις ευρωεκλογές παρά τις πρωτόγνωρα ευνοϊκές συνθήκες και επειδή φαινόταν να έχει εξαντλήσει τις δυνατότητές του να μεγαλώσει την εκλογική δύναμη του χώρου ο από το 2021 πρόεδρος και πρώην ευρωβουλευτής, έπρεπε να οδηγηθεί σε εσωκομματικές διαδικασίες, γιατί διαφορετικά το κόμμα θα έμπαινε σε μια δίνη φθοροποιού εσωστρέφειας, αντίστοιχης με εκείνη που βρίσκεται μετά την παραίτηση Τσίπρα από την προεδρία του, ο ΣΥΡΙΖΑ.

Το ζητούμενο – και η αμφιβολία μου – στην αρχή αυτής της ιστορίας ήταν αν υπήρχαν ικανά πρόσωπα για να πάρουν στα χέρια τους τις τύχες του ΠΑΣΟΚ και να το ξαναμεγαλώσουν, με όρους σαφείς όμως και όχι κερδίζοντας εφήμερα και με λαϊκισμούς την εύνοια των πολλών και των τυχοδιωκτών στελεχών που αλλάζουν κόμματα σαν τα πουκάμισα, για την προσωπική τους ματαιοδοξία και ανέλιξη ή και για την οικονομική τους επιβίωση, αλλά ως ένα σύγχρονο κόμμα της σοσιαλδημοκρατίας, με διαυγή πολιτικό λόγο, σύγχρονο και ευθυτενή.

Ακόμη κι έτσι όμως, δε θα με “χάλαγε” ο Δούκας. Ούτε η προσχεδιασμένη από καιρό αμφισβήτηση της ηγεσίας Ανδρουλάκη δεν θα με ενοχλούσε, αν τους τελευταίους μήνες της προεκλογικής του δραστηριότητας, έδειχνε ο Δήμαρχος της Αθήνας έναν πολιτικό εαυτό κοντά σε αυτό που περιέγραψα παραπάνω: με θέσεις σύγχρονες, σοσιαλδημοκρατικές, ξεκαθάρες και αντιλαϊκιστικές.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Πολάκης σε Φάμελλο: «Φέρε συμφωνία με τον Τσίπρα σε 10 ημέρες, αλλιώς θα έχουμε εξελίξεις» (βίντεο)

Δυστυχώς όμως απογοήτευσε πολύ κόσμο – μεταξύ του οποίου και τον υπογράφοντα – γιατί η προσωπική στρατηγική του για τη νίκη αποδείχτηκε πολύ αριστερή και δυσκολοχώνευτη. Το να είσαι ΠΑΣΟΚ και να μιλάς με τσιτάτα ΣΥΡΙΖΑ ενίοτε και ΑΝΤΑΡΣΥΑ φαίνεται προσποιητό, εκτός κι αν αυτά που λέει σήμερα ο Δούκας, τα πίστευε και τότε που ξεκινούσε την πολιτική περπατησιά του, εντός του ΠΑΣΟΚ αλλά τα έπνιγε εντός του, μέσα σε ένα κόμμα που θέλει να λέγεται κεντρώο ή κεντροαριστερό. Πέραν των πολύ αριστερών απόψεων όμως, κάποιες στιγμές φαίνεται πως έχασε και τη σοβαρότητά του, όταν αστειευόμενος ή σοβαρολογώντας (;) είπε σε μια συνέντευξή του πως συμφωνεί να στήσει σε κεντρικό σημείο της Αθήνας το άγαλμα του δημοτικού οδοκαθαριστή/-ίστριας. Όπως έκανε ο ΣΥΡΙΖΑ με το μνημείο των νεκρών της ΕΡΤ… Στοχοποίησε σκιτσογράφους, έβγαλε “νύχια” σε όσους του άσκησαν κριτική, έμοιασε για λίγο σαν ένας ευγενικός και πολύ πιο πολιτισμένος Πολάκης… Αλλά Πολάκης…

Με αυτή τη στάση και αυτές τις απόψεις, ο υποψήφιος για την αρχηγία του ΠΑΣΟΚ που θα τον πάει τον “ήλιο”, αν κερδίσει στις αυριανές εκλογές; Η χώρα δεν χρειάζεται και οι Έλληνες δεν θέλουν να επιστρέψουν στους επιθετικούς και επικίνδυνους λαϊκισμούς των ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ και γι’ αυτόν ακριβώς το λόγο βλέπουμε να δίνουν στήριξη εδώ και πέντε χρόνια, γιατί δεν υπάρχει σοβαρή εναλλακτική, σε έναν Μητσοτάκη που δεν τα καταφέρνει καθόλου καλά με την πάταξη της ακρίβειας, σε ένα δικό του σύστημα εξουσίας απίστευτα συγκεντρωτικό. Και μου προξενούν εντύπωση κάποιοι από αυτούς που στηρίζουν Δούκα σήμερα: πάντα ΠΑΣΟΚ, και στα δύσκολα ΠΑΣΟΚ, πολλοί από αυτούς ονειρεύονται ότι θα καταφέρει με ένα κουμπί, να ενώσει ο Δούκας τον κατακερματισμένο χώρο της Κεντροαριστεράς, αν γίνει πρόεδρος, και να δημιουργήσει την προοπτική της αξιωματικής αντιπολίτευσης που θα φοβηθεί ο Μητσοτάκης… Μα τον… άχαστο Τσίπρα, θα τον κέρδιζε ο Μητσοτάκης σε όσες εκλογές τον έβρισκε μπροστά του, αν δεν παραιτούνταν από αρχηγός του ΣΥΡΙΖΑ. Γιατί να απειληθεί από έναν πασοκογενή “Τσίπρα”;

Το στοίχημα για μια ικανή ηγεσία στο ΠΑΣΟΚ, με βλέψεις κυβερνητικές, θα το έβαζε όποιος αγκάλιαζε τους κεντρώους και ανοιγόταν αμφίπλευρα του σημερινού ΠΑΣΟΚ. Τώρα πια, δεν έχει σημασία να πούμε ποιος μπορούσε να το κάνει καλύτερα αυτό, εφόσον αύριο μονομαχούν δύο, συγκεκριμένοι… Και ο Δούκας όπως περιέγραψα, δεν έδειξε ως τώρα ένα τέτοιο σχέδιο. Αν το κρατάει ως κρυφή ατζέντα και έκπληξη για την επομένη, δεν θα αξίζει της εμπιστοσύνης κανενός, γιατί θα σημαίνει ότι προσποιείται καλά, τους τελευταίους μήνες.

Ο Ανδρουλάκης;

Αυτός πάλι, θέλει πολλή δουλειά… Πρέπει, κατ’ αρχάς, να ανατάξει το κόμμα του. Επί τρία χρόνια στην ηγεσία του ΠΑΣΟΚ, έδειξε πως αρέσκεται, όπως και ο Μητσοτάκης, στα ελεγχόμενα συστήματα εξουσίας και στις κλειστές ομάδες που δοξάζουν τον αρχηγό τους, κρατώντας τον μακριά από το να δει προβλήματα και αδυναμίες του. Έλεγξε τους βουλευτές που εξελέγησαν πανελλαδικά το 2023, επέβαλε “ημέτερους” στο ευρωψηφοδέλτιο χωρίς μεγάλη επιτυχία, δε λειτούργησε συλλογικά στην έκφραση ενός καθαρού κομματικού λόγου για μείζονα ζητήματα, όπως τα μη κρατικά πανεπιστήμια… Θα αλλάξουν αυτά την επόμενη των εκλογών; Πολύ δύσκολο έως ακατόρθωτο το θεωρώ, για κάποιον που μεγάλωσε μέσα σε κομματικούς διαδρόμους και έμαθε σε ένα συγκεκριμένο τρόπο σκέψης. «Δεν μπορείς να μάθεις σ’ ένα γέρικο σκυλί, νέα κόλπα» λένε οι Αγγλοσάξονες και αμφιβάλω πως οι εκλογές αυτές που μπορεί να κερδίσει τελικά, σχετικά άνετα, ο Ανδρουλάκης, θα είναι ο λόγος που θα τον κάνει να αλλάξει εαυτό.

Τι μένει εν τέλει, από αυτές τις εσωκομματικές διαδικασίες; Ότι πολύ πιθανά το ΠΑΣΟΚ θα επιλέξει να πορευτεί ως τις επόμενες εκλογές, χωρίς να κάνει πολλά για τον εαυτό του, και προσδοκώντας να πέσει η κυβέρνηση ως ώριμο φρούτο πολυκαιρισμένο. Η οπτική αυτή όμως, είναι κατ’ εμέ, πολύ κοντόφθαλμη και καθόλου προμηθής, γιατί αγνοεί την πολύ σοβαρή πιθανότητα το κενό κομματικής και πολιτικής αντιπροσώπευσης που διαπιστώνεται σήμερα στη χώρα, να το καλύψει κάποιος που για την ώρα αγνοούμε.

Και τότε, η τελευταία τελευταία ευκαιρία του ΠΑΣΟΚ θα έχει χαθεί και τότε το κόμμα που μεσουράνησε στη χώρα για τρεις δεκαετίες, θα μπει οριστικά στο χρονοντούλαπο της Ιστορίας.

Παναγιώτης Μπούρχας