«Το Πολιτιστικό Τοπίο Ζαγορίου ως Τοπίο Μάθησης» — Σεμινάριο για την Ξενάγηση Ερμηνείας στο Γρεβενίτι

Με επιτυχία ολοκληρώθηκε από 12 έως 17 Οκτωβρίου 2025, στο Γρεβενίτι του Ανατολικού Ζαγορίου, το σεμινάριο ξενάγησης ερμηνείας κληρονομιάς, στο πλαίσιο του έργου «Το Πολιτιστικό Τοπίο Ζαγορίου ως Τοπίο Μάθησης». Το έργο εντάσσεται στην διεθνή πρωτοβουλία «Enhancing UNESCO designated sites as Learning Landscapes» και υποστηρίζεται από το Γραφείο Βενετίας της UNESCO και το Interpret Europe.

Το Ζαγόρι επιλέχθηκε ως μαθησιακό τοπίο για την Ελλάδα, καθώς αποτελεί το πρώτο πολιτιστικό τοπίο της χώρας που έχει αναγνωριστεί από την UNESCO, γεγονός που το καθιστά σημείο αναφοράς για τη βιώσιμη ανάπτυξη και την ανάδειξη της πολιτιστικής και φυσικής του κληρονομιάς.

Συνδιοργάνωση και στόχοι του σεμιναρίου

Το σεμινάριο συντονίστηκε από το Μεσογειακό Ινστιτούτο για τη Φύση και τον Άνθρωπο (MedINA), τελούσε υπό την αιγίδα του Υπουργείου Πολιτισμού και συνδιοργανώθηκε από τον Δήμο Ζαγορίου, με τη χρηματοδοτική υποστήριξη του Γραφείου Βενετίας της UNESCO και του Interpret Europe.

Το Interpret Europe (European Association for Heritage Interpretation) αποτελεί το μοναδικό πανευρωπαϊκό δίκτυο επαγγελματιών που δραστηριοποιούνται στην ερμηνεία φυσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς. Σκοπός του είναι η ενδυνάμωση των ανθρώπων και των κοινοτήτων που εργάζονται για τη διατήρηση της κληρονομιάς και την προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Δήμος Ζίτσας: Πιθανή διακοπή νερού σε Πολύλοφο και Λύγγο λόγω εργασιών του ΔΕΔΔΗΕ

Η σημασία της ξενάγησης ερμηνείας

Στόχος του σεμιναρίου ήταν η ανάπτυξη δεξιοτήτων σε επαγγελματίες και εθελοντές που συνεισφέρουν στην προβολή και κατανόηση της πολιτιστικής και φυσικής κληρονομιάς. Οι ξεναγοί ερμηνείας λειτουργούν ως συνδετικοί κρίκοι ανάμεσα στον επισκέπτη και τον τόπο, προσφέροντας εμπειρίες που εμπνέουν σεβασμό και προστασία προς την τοπική κληρονομιά.

Το πρόγραμμα απευθυνόταν σε άτομα που δραστηριοποιούνται στην περιβαλλοντική και πολιτιστική εκπαίδευση, σε ξεναγούς, εκπαιδευτικούς και φορείς πολιτισμού. Συνολικά συμμετείχαν 18 εκπαιδευόμενοι, οι οποίοι απέκτησαν πρακτικές γνώσεις στη δημιουργία μέσων ερμηνείας για το Ζαγόρι και την ευρύτερη περιοχή.

Εκπαίδευση στο πεδίο και συμμετοχή τοπικών φορέων

Το σεμινάριο φιλοξενήθηκε στην αίθουσα εκδηλώσεων του Πετρίδειου Μορφωτικού Κέντρου στο Γρεβενίτι, που παραχωρήθηκε από τον Μορφωτικό Αναπτυξιακό Σύλλογο Γρεβενιτίου και την Τοπική Κοινότητα. Μέρος της εκπαίδευσης πραγματοποιήθηκε στο Ελατοχώρι, όπου σε συνεργασία με τον τοπικό Πολιτιστικό Σύλλογο έγινε πρακτική άσκηση ξενάγησης.

Την ομάδα επισκέφθηκε ο Αντιδήμαρχος Πολιτισμού του Δήμου Ζαγορίου, Ηλίας Ράπτης, ο οποίος συνομίλησε με τους συμμετέχοντες για την εμπειρία τους και τις δυνατότητες αξιοποίησης της ερμηνείας στην τουριστική και εκπαιδευτική ανάπτυξη του Ζαγορίου.

Συνέχεια των δράσεων

Το σεμινάριο στο Γρεβενίτι αποτέλεσε το τρίτο στη σειρά της πρωτοβουλίας.

Το πρώτο πραγματοποιήθηκε στα Ιωάννινα και το Τρίστενο (26–31 Μαρτίου 2025) με θέμα τη δημιουργία σχεδίων ερμηνείας.

Το δεύτερο στα Κάτω Πεδινά και το Κουκούλι (25–29 Αυγούστου 2025), με θέμα τις υπηρεσίες γραπτής ερμηνείας.

Οι δράσεις του έργου «Το Πολιτιστικό Τοπίο Ζαγορίου ως Τοπίο Μάθησης» συνεχίζονται με την ολοκλήρωση της καταγραφής της υφιστάμενης κατάστασης στο Ανατολικό Ζαγόρι και την ανάπτυξη στρατηγικής ερμηνείας, με στόχο τη μακροπρόθεσμη ανάδειξη του Ζαγορίου ως πρότυπου μαθησιακού τοπίου UNESCO.

Το έργο υλοποιείται από το MedINA με τη χρηματοδότηση του Υπουργείου Πολιτισμού (Διεύθυνση Νεότερης Πολιτιστικής Κληρονομιάς) και τα αποτελέσματά του αναμένεται να παρουσιαστούν μέσα στο 2026.

Φωτογραφίες: Δημήτριος Ιωαννίδης