ΕΕ: Η ιρλανδική προεδρία προτείνει περικοπές 141 δισ. ευρώ στον προϋπολογισμό της επόμενης επταετίας

Μείωση κατά 141 δισ. ευρώ σε σχέση με την αρχική πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής προβλέπει το αναθεωρημένο σχέδιο της Ιρλανδικής Προεδρίας για τον προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης την περίοδο 2028-2034. Οι περικοπές αντιστοιχούν στο 8% της αρχικής πρότασης, με τις διαπραγματεύσεις να εισέρχονται σε κρίσιμη φάση ενόψει της Συνόδου Κορυφής στις 15 και 16 Οκτωβρίου στις Βρυξέλλες.

Η νέα συμβιβαστική πρόταση διαμορφώνει το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ) της ΕΕ σε περίπου 1,622 τρισ. ευρώ, σε σταθερές τιμές του 2025, ποσό που αντιστοιχεί στο 1,16% του Ακαθάριστου Εθνικού Εισοδήματος της Ένωσης, έναντι 1,26% που προέβλεπε η αρχική πρόταση της Κομισιόν.

Στόχος της Ιρλανδικής Προεδρίας είναι να περιορίσει τις διαφωνίες μεταξύ των κρατών-μελών, διατηρώντας τη χρηματοδότηση βασικών ευρωπαϊκών πολιτικών, αλλά και εξασφαλίζοντας πόρους για την ανταγωνιστικότητα, την έρευνα, την ασφάλεια και την άμυνα.

Ο Ιρλανδός υπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων και Άμυνας, Τόμας Μπερν, εξέφρασε την ελπίδα να επιτευχθεί πολιτική συμφωνία μέχρι τα Χριστούγεννα, ώστε να ολοκληρωθούν οι απαραίτητες διαδικασίες μέσα στο 2027 και ο νέος προϋπολογισμός να εφαρμοστεί από την 1η Ιανουαρίου 2028.

Τι προβλέπεται για αγροτική πολιτική και περιφερειακή ανάπτυξη

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την Ελλάδα και τις περιφέρειές της παρουσιάζει η χρηματοδότηση της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής και της Πολιτικής Συνοχής, από τις οποίες εξαρτώνται σημαντικά ευρωπαϊκά προγράμματα στήριξης της παραγωγής, των υποδομών και της περιφερειακής ανάπτυξης.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Social media: Η Τουρκία απαγορεύει τους λογαριασμούς σε παιδιά κάτω των 15 ετών

Για τη συνοχή, τη γεωργία, την αλιεία και τις αγροτικές κοινότητες προβλέπονται 914 δισ. ευρώ, ποσό αυξημένο κατά 11% σε σύγκριση με το ισχύον δημοσιονομικό πλαίσιο, αλλά μειωμένο κατά 3% σε σχέση με την αρχική πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Η Ιρλανδική Προεδρία διατηρεί τις εθνικές κατανομές που είχαν αναθεωρηθεί από την Κυπριακή Προεδρία, επιδιώκοντας να περιορίσει τις επιπτώσεις των περικοπών στις δύο παραδοσιακές πολιτικές χρηματοδότησης της ΕΕ.

Παρά την αύξηση σε σύγκριση με την τρέχουσα περίοδο, η τελική κατανομή των πόρων παραμένει αντικείμενο διαπραγμάτευσης, καθώς τα κράτη-μέλη καλούνται να συμφωνήσουν για τις χρηματοδοτικές προτεραιότητες της επόμενης επταετίας.

Πώς κατανέμονται τα κονδύλια

Στον τομέα της ανταγωνιστικότητας, της ευημερίας και της ασφάλειας προβλέπονται 456 δισ. ευρώ. Πρόκειται για αύξηση 106% σε σχέση με το τρέχον δημοσιονομικό πλαίσιο, αλλά και μείωση 13% έναντι της αρχικής πρότασης της Κομισιόν.

Από αυτά, περισσότερα από 400 δισ. ευρώ προορίζονται για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας, με έμφαση στις επενδύσεις, την οικονομική ανάπτυξη και τη δημιουργία θέσεων εργασίας.

Για την εξωτερική δράση της ΕΕ, μέσω του προγράμματος Global Europe, προτείνονται 157 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 31% σε σχέση με την τρέχουσα περίοδο, αλλά μειωμένα κατά 17% έναντι της πρότασης της Επιτροπής.

Στο συγκεκριμένο χρηματοδοτικό πλαίσιο διατηρούνται οι πόροι για την ανάκαμψη και ανοικοδόμηση της Ουκρανίας, καθώς και 25 δισ. ευρώ που προορίζονται αποκλειστικά για ανθρωπιστική βοήθεια.

Οι διοικητικές δαπάνες της Ευρωπαϊκής Ένωσης διαμορφώνονται στα 95 δισ. ευρώ, καταγράφοντας αύξηση 12% έναντι του ισχύοντος προϋπολογισμού και μείωση 8,8% σε σύγκριση με την αρχική πρόταση.

Νέα ευρωπαϊκά έσοδα έως 55 δισ. ευρώ ετησίως

Η συμβιβαστική πρόταση περιλαμβάνει και αλλαγές στον τρόπο χρηματοδότησης του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού.

Η Ιρλανδική Προεδρία εισηγείται πακέτο νέων ίδιων πόρων, το οποίο θα μπορούσε να αποφέρει έως 55 δισ. ευρώ ετησίως, περιορίζοντας την ανάγκη αύξησης των εθνικών συνεισφορών.

Μεταξύ των αλλαγών περιλαμβάνεται η αύξηση από 75% σε 90% του ποσοστού των εσόδων από τον Μηχανισμό Συνοριακής Προσαρμογής Άνθρακα (CBAM) που θα κατευθύνεται στον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό.

Παράλληλα, προτείνεται η σταδιακή εφαρμογή νέου ίδιου πόρου που συνδέεται με το Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών (ETS).

Ο Τόμας Μπερν αναγνώρισε ότι το αναθεωρημένο σχέδιο δεν μπορεί να ικανοποιήσει πλήρως όλες τις πλευρές, υπογραμμίζοντας την ανάγκη συμβιβασμών για την επίτευξη συμφωνίας.

Οι συζητήσεις θα συνεχιστούν στο Συμβούλιο Γενικών Υποθέσεων και στη Σύνοδο Κορυφής της 15ης και 16ης Οκτωβρίου, με επιδίωξη να υπάρξει πολιτική συμφωνία έως το τέλος του 2026.

Η ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων έχει ιδιαίτερη σημασία για τη συνέχεια των ευρωπαϊκών χρηματοδοτήσεων, καθώς ο νέος προϋπολογισμός πρέπει να τεθεί σε εφαρμογή την 1η Ιανουαρίου 2028.