Κίνδυνος για εκατοντάδες δημόσια έργα λόγω των ανατιμήσεων στα υλικά

Τον κώδωνα του κινδύνου για την πορεία εκατοντάδων δημόσιων έργων κρούουν οι εργοληπτικές οργανώσεις της χώρας, προειδοποιώντας ότι οι νέες ανατιμήσεις στα υλικά κατασκευών, που συνδέονται με τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, απειλούν πλέον ευθέως τη βιωσιμότητα πολλών εργολαβιών.

Οι επικεφαλής του ΣΑΤΕ, του ΣΤΕΑΤ, της ΠΕΔΜΕΔΕ και της ΠΕΣΕΔΕ εμφανίστηκαν με κοινό μέτωπο, ζητώντας από το υπουργείο Υποδομών άμεσες παρεμβάσεις για την κάλυψη του αυξημένου κόστους και την ουσιαστική λειτουργία του μηχανισμού αναθεώρησης τιμών.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασαν, η τιμή της ασφάλτου αυξήθηκε από 70% έως 80% μετά την έναρξη των πολεμικών επιχειρήσεων στη Μέση Ανατολή στις 28 Φεβρουαρίου 2026. Παρά τη σχετική αποκλιμάκωση που ακολούθησε, το κόστος εξακολουθεί να παραμένει αυξημένο κατά 45% έως 50% σε σχέση με τα προ κρίσης επίπεδα.

Οι εργοληπτικές οργανώσεις υποστηρίζουν ότι η κατάσταση που έχει διαμορφωθεί δυσχεραίνει σημαντικά την ολοκλήρωση έργων που βρίσκονται σε εξέλιξη, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις απειλεί ακόμη και τη συνέχιση των εργασιών.

Ωστόσο, σύμφωνα με πληροφορίες, το υπουργείο Υποδομών δεν εμφανίζεται προς το παρόν διατεθειμένο να προχωρήσει σε νέα παρέμβαση. Στελέχη του παραπέμπουν στον νόμο 5290/2026, με τον οποίο οριστικοποιήθηκαν οι συντελεστές αναθεώρησης τιμών για δημόσιες συμβάσεις έργων των ετών 2021 και 2022, αφήνοντας να εννοηθεί ότι δεν εξετάζεται άμεσα νέα προσαρμογή.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Ιερά Σύνοδος: Διευκρινίσεις για τη μισθοδοσία των Αρχιερέων και τις προκλητικές αυξήσεις

Στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης βρίσκεται η λειτουργία του συστήματος αναθεώρησης τιμών. Ο πρόεδρος του ΣΑΤΕ, Ζαχαρίας Αθουσάκης, υποστήριξε ότι η αναθεώρηση αποτελεί υποχρέωση που προβλέπεται από το θεσμικό πλαίσιο, χωρίς όμως να εφαρμόζεται αποτελεσματικά στην πράξη.

Όπως ανέφερε, ο μηχανισμός παρακολούθησης των τιμών που είχε προβλεφθεί από τη νομοθεσία του 2021 δεν ενεργοποιήθηκε ποτέ, ενώ οι συντελεστές αναθεώρησης που δόθηκαν το 2022 κάλυψαν λιγότερο από το 30% των πραγματικών αυξήσεων στα υλικά που ακολούθησαν την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία.

Ο ίδιος έκανε λόγο για αυξήσεις στα εργατικά που φθάνουν το 80% έως 100% τα τελευταία χρόνια και ανέφερε ως χαρακτηριστικό παράδειγμα την αύξηση της τιμής των τούβλων από 0,075 ευρώ σε 0,20 ευρώ ανά τεμάχιο.

«Βρισκόμαστε σε στάδιο του πώς θα ολοκληρώσουμε τα δημόσια έργα», σημείωσε, εκτιμώντας ότι πολλές επιχειρήσεις βρίσκονται πλέον κοντά στο να διακόψουν τις εργασίες τους.

Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του ΣΤΕΑΤ, Γιώργος Συριανός, τόνισε ότι οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και η νέα άνοδος του ενεργειακού κόστους άλλαξαν εκ νέου τα δεδομένα στην αγορά. Πρότεινε μάλιστα τη χορήγηση οριζόντιας εξάμηνης παράτασης σε όλα τα δημόσια έργα, ώστε οι ανάδοχοι να μπορέσουν να διαχειριστούν τις έκτακτες συνθήκες που έχουν δημιουργηθεί.

Παράλληλα, εισηγήθηκε την αποζημίωση όσων αναδόχων επιλέξουν να συνεχίσουν κανονικά τα έργα χωρίς να κάνουν χρήση της παράτασης.

Ο πρόεδρος της ΠΕΣΕΔΕ, Φώτης Κουβουκλιώτης, έκανε λόγο για πρωτόγνωρες συνθήκες, σημειώνοντας ότι οι εργοληπτικές επιχειρήσεις έχουν ξεπεράσει τα όρια του συνήθους επιχειρηματικού ρίσκου. Όπως υποστήριξε, σε αρκετές περιπτώσεις οι προσφορές προμηθευτών έχουν διάρκεια ισχύος μόλις δέκα ημερών, ενώ οι αυξήσεις είναι ακόμη μεγαλύτερες στις απομακρυσμένες περιοχές της χώρας.

Από την πλευρά της ΠΕΔΜΕΔΕ, ο Κωνσταντίνος Γκολιόπουλος χαρακτήρισε την κατάσταση «ασφυκτική», προειδοποιώντας ότι οι επιπτώσεις δεν αφορούν μόνο τις εργοληπτικές επιχειρήσεις αλλά συνολικά την οικονομία και την πορεία των δημοσίων έργων. Υπενθύμισε μάλιστα ότι ο κατασκευαστικός κλάδος αντιπροσωπεύει περίπου το 10% του ελληνικού ΑΕΠ.

Οι εκπρόσωποι του κλάδου ζητούν άμεση κυβερνητική παρέμβαση, νέο πλαίσιο αναθεώρησης τιμών και λειτουργία μόνιμου μηχανισμού παρακολούθησης του κόστους κατασκευής, προκειμένου να αποφευχθούν καθυστερήσεις ή διακοπές σε έργα που βρίσκονται σε εξέλιξη σε ολόκληρη τη χώρα.