Τα παλιά Γιάννενα μέσα από τον φακό του Κώστα Μπαλάφα – Νέα μόνιμη έκθεση στο κέντρο της πόλης

Μια μόνιμη έκθεση αφιερωμένη στον σπουδαίο Ηπειρώτη φωτογράφο Κώστα Μπαλάφα αποκτούν τα Ιωάννινα, μέσα από μια συλλογή εικόνων που αποτυπώνουν την καθημερινή ζωή, τους ανθρώπους και τα τοπία της Ηπείρου κατά τις δεκαετίες του 1950 και του 1960. Η έκθεση με τίτλο «Στο νήμα του χρόνου: Άνθρωποι και τοπία της Ηπειρώτικης γης» θα φιλοξενείται στη νέα έδρα του Photometria Photography Center, στο κέντρο της πόλης.

Η έκθεση εντάσσεται στη 18η διοργάνωση του Photometria και παρουσιάζει επιλεγμένες φωτογραφίες του Κώστα Μπαλάφα, οι οποίες επανεκτυπώθηκαν από πρωτότυπα τυπώματα που παραχώρησε στο Photometria Photography Center ο γιος του φωτογράφου, Γιώργος Μπαλάφας.

Πρόκειται για φωτογραφικό υλικό που καταγράφει στιγμές από την ιστορία των Ιωαννίνων και της ευρύτερης περιοχής, φωτίζοντας πλευρές μιας καθημερινότητας που έχει αλλάξει σημαντικά με το πέρασμα των δεκαετιών.

Η ζωή στα Γιάννενα και την ύπαιθρο μέσα από τον φακό του Μπαλάφα

Στην έκθεση παρουσιάζονται εικόνες από την αγορά των Ιωαννίνων, την παραλίμνια ζωή, την αγροτική και ποιμενική δραστηριότητα, καθώς και πορτρέτα ανθρώπων που έζησαν και εργάστηκαν στην περιοχή.

Μέσα από αυτές τις φωτογραφίες αναδεικνύεται η ματιά του Κώστα Μπαλάφα απέναντι στον καθημερινό μόχθο, τις ανθρώπινες σχέσεις και τις παραδόσεις της ηπειρωτικής κοινωνίας.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Η Μικρή Σκηνή επιστρέφει με live μουσική και βραδιές karaoke

Ο φωτογράφος, που γεννήθηκε το 1917 στην Κυψέλη, παλαιότερα Χώσεψη, της Άρτας, θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους εκπροσώπους της ουμανιστικής φωτογραφίας στην Ελλάδα.

Κατά τη διάρκεια της Κατοχής εντάχθηκε στον ΕΛΑΣ και κατέγραψε με τον φωτογραφικό του φακό τον ένοπλο αγώνα στην Ήπειρο, δημιουργώντας ένα πολύτιμο ιστορικό αρχείο της Εθνικής Αντίστασης.

Μετά τον πόλεμο εργάστηκε στη ΔΕΗ ως φωτογράφος και κινηματογραφιστής, συνεχίζοντας παράλληλα να αποτυπώνει τη ζωή των απλών ανθρώπων, με έμφαση στην ελληνική ύπαιθρο.

Η νέα έκθεση επιχειρεί να συνδέσει το φωτογραφικό του έργο με τη συλλογική μνήμη των κατοίκων των Ιωαννίνων και να φέρει τις νεότερες γενιές σε επαφή με την κοινωνική ιστορία της περιοχής.

Φωτογραφίες από την περίοδο 1950–1970

Το υλικό που παρουσιάζεται τοποθετείται χρονικά, κατά προσέγγιση, στην περίοδο 1950–1970, έπειτα από συγκριτική μελέτη προηγούμενων εκδόσεων για το έργο του φωτογράφου.

Για τον προσδιορισμό των τόπων λήψης αξιοποιήθηκαν κυρίως οι χειρόγραφες ετικέτες που είχε τοποθετήσει ο ίδιος ο Μπαλάφας στους φακέλους των φωτογραφικών εκτυπώσεων.

Η μελέτη των πρωτότυπων τυπωμάτων αποκάλυψε επίσης στοιχεία για τον τρόπο με τον οποίο εργαζόταν. Διαφορετικά μεγέθη εκτυπώσεων του ίδιου θέματος, μεταβολές στις αποχρώσεις και στην τονική αντίθεση, αλλά και εναλλακτικές εκδοχές ορισμένων φωτογραφιών επιτρέπουν μια πιο ολοκληρωμένη προσέγγιση των δημιουργικών του επιλογών.

Σε κάποιες περιπτώσεις διαπιστώθηκε ότι ο φωτογράφος επέστρεφε στο ίδιο θέμα σε διαφορετικές ημέρες, ενώ σε άλλες επέλεγε διαφορετική εκδοχή μιας εικόνας κατά τη διαδικασία της εκτύπωσης.

Η έκθεση δεν περιορίζεται, επομένως, στην παρουσίαση παλαιών φωτογραφιών, αλλά αναδεικνύει και τη διαδικασία μέσα από την οποία ο Κώστας Μπαλάφας διαμόρφωνε το έργο του.

Υπενθυμίζεται ότι το 2008, τρία χρόνια πριν από τον θάνατό του, ο φωτογράφος παραχώρησε το έργο του στο Μουσείο Μπενάκη. Το αρχείο περιλαμβάνει αρνητικά, πρωτότυπες εκτυπώσεις, κινηματογραφικές ταινίες και συνοδευτικές μαρτυρίες.

Η μόνιμη έκθεση στα Ιωάννινα πραγματοποιείται με επιμέλεια της Χαράς Σκλήκα. Την ψηφιοποίηση του υλικού ανέλαβε ο Δημήτρης Παζαΐτης, ενώ οι εκτυπώσεις και η πλαισίωση πραγματοποιήθηκαν από το Ψηφιακό Τύπωμα, με την προσφορά του Μάριου Βάινβουρμ.

Καθοριστική για την υλοποίηση της έκθεσης ήταν η παραχώρηση των φωτογραφιών από τον Γιώργο Μπαλάφα.

Πού και πότε λειτουργεί η έκθεση

Η μόνιμη έκθεση «Στο νήμα του χρόνου: Άνθρωποι και τοπία της Ηπειρώτικης γης» φιλοξενείται στο Photometria Photography Center, στην οδό Φώτου Τζαβέλλα 20, στην προέκταση της Μιχαήλ Αγγέλου, στα Ιωάννινα.

Το ωράριο λειτουργίας είναι:

• Τετάρτη έως Παρασκευή: 17:00–21:00
• Σάββατο: 11:00–16:00

Τηλέφωνο επικοινωνίας: 2651306361.